Ngày 15/8/2025, bệnh nhân N.T.L (SN 1964, trú thôn Long Minh, xã Việt Xuyên, tỉnh Hà Tĩnh) nhập viện trong tình trạng đau rát, nóng hai mắt.
Trước đó, bệnh nhân nghe truyền miệng cách trị chấy bằng việc lấy hạt na, rang lên, giã nhỏ, ngâm với rượu rồi dùng dung dịch này gội trực tiếp lên đầu. Tuy nhiên, trong quá trình gội, rượu ngấm vào mắt khiến bệnh nhân bị bỏng nặng.
Sau khoảng 12 tiếng tự xử trí bằng cách rửa nước, tình trạng không thuyên giảm, mắt vẫn sưng đau dữ dội và thị lực giảm sút, bệnh nhân mới đến Trung tâm Y tế Thạch Hà thăm khám.
Qua kiểm tra, bác sĩ ghi nhận cả hai mắt của bệnh nhân bị sưng mi, kết mạc cương tụ, giác mạc phù toàn bộ, loét giác mạc trung tâm, nhuộm Fluorescein dương tính; thị lực khi nhập viện suy giảm nghiêm trọng – mắt phải chỉ còn đếm ngón tay ở khoảng cách 1m, mắt trái 2m.
Bệnh nhân được chẩn đoán bỏng kết giác mạc, nguy cơ ảnh hưởng lâu dài đến thị lực nếu không được điều trị kịp thời.
Ngay sau đó, đội ngũ y bác sĩ đã tiến hành điều trị tích cực bằng kháng sinh, chống viêm toàn thân và tại chỗ. Sau 4 ngày, tình trạng bệnh nhân thuyên giảm: kết mạc đỡ cương tụ, giác mạc đỡ phù, vết loét giác mạc đã biểu mô hóa dần, thị lực bình phục đáng kể – mắt phải đạt 5/10 và mắt trái 6/10.
Theo các chuyên gia y tế, trong hạt na có chứa nhiều hoạt chất có độc tính, khi ngâm với rượu càng tăng nguy cơ gây tổn thương nghiêm trọng nếu tiếp xúc trực tiếp với mắt, da hay niêm mạc. Việc dùng hạt na ngâm rượu để trị chấy không có cơ sở khoa học mà còn tiềm ẩn những biến chứng nặng nề. Trên thực tế, đã có nhiều trường hợp mất thị lực hoặc để lại di chứng lâu dài do tin tưởng vào các mẹo dân gian tương tự.
Khi gặp tình trạng chấy, gàu hoặc các bệnh lý da đầu, hãy đến cơ sở y tế hoặc nhà thuốc uy tín để được tư vấn và sử dụng thuốc đặc trị an toàn. Tuyệt đối không tự ý áp dụng các phương pháp truyền miệng chưa được kiểm chứng. Nếu chẳng may bị rượu hay hóa chất bắn vào mắt, cần rửa ngay bằng nước sạch nhiều lần và nhanh chóng đến cơ sở y tế gần nhất để được xử trí kịp thời.
BS Nguyễn Xuân Tương
Khoa Răng hàm mặt – Mắt – Tai mũi họng, Trung tâm Y tế Thạch Hà
