Thị trường yến sào - “Vàng thau” lẫn lộn

“Loạn” sản phẩm

Với lời quảng cáo đầy hấp dẫn: Không chỉ là món ăn bồi bổ sức khỏe, yến sào còn là “thần dược” nhằm hạn chế bệnh tật, kéo dài tuổi thọ, tăng sức đề kháng. Đặc biệt, với người cao tuổi hoặc người bệnh, ăn tổ yến 3 lần/tuần là chế độ dinh dưỡng phù hợp nhất để hấp thu đầy đủ năng lượng và tái tạo các tế bào trong cơ thể; tốt cho phụ nữ mang thai và sau sinh, trẻ em, hoặc những người có vấn đề về sức khỏe; có tác dụng lớn trong việc làm đẹp của phụ nữ… đã khiến thị trường yến sào ngày càng “nở rộ”.

Yến sào được khách hàng đổ xô tìm kiếm không chỉ vì những lợi ích cho sức khỏe mà còn làm quà tặng vào những ngày lễ, tết.

Ngoài các đại lý phân phối chính thức, yến sào có mặt tại những cửa hàng tạp hóa với đủ loại sản phẩm: Yến thô, yến tinh, nước yến... Ngoài trung tâm yến sào Khánh Hòa, các sản phẩm từ yến còn được sản xuất bởi nhiều địa chỉ ở các tỉnh, thành trong cả nước, như Đà Nẵng, Vũng Tàu, thành phố Hồ Chí Minh... Chỉ cần gõ “yến sào” vào mục tìm kiếm trên facebook, hàng loạt tài khoản rao bán hiện ra với giá cả vô cùng phong phú.

Theo đó, 1 lượng yến thô có mức giá trung bình từ 2,9 - 3 triệu đồng/100gr; thậm chí có loại 7-10 triệu đồng/100gr. Mặc dù có nhiều mức giá với hình thức chế biến khác nhau, nhưng tất cả các địa chỉ này đều cam kết sản phẩm thật 100%. Một vài nơi lý giải mức giá dễ chịu hơn so với thị trường bởi yến tự nuôi hoặc người thân, anh em xách tay về từ nước ngoài theo lời quảng cáo. Ngoài ra, các chủ cửa hàng, chủ tài khoản còn khuyến mại thêm dụng cụ, công thức chế biến và hộp đựng đa dạng mẫu mã nhằm thu hút khách hàng.

Chị Nguyễn Mỹ Hạnh (phường Tân Giang, TP Hà Tĩnh) chia sẻ: “Sau khi tìm hiểu tường tận về công dụng của yến sào, tôi đã mua về dùng thử. Sau nhiều tháng sử dụng, tôi thấy bớt cảm giác mỏi mệt và ăn ngon miệng hơn”.

Hiện nay, yến sào còn được khách hàng chọn lựa để làm quà biếu vào những ngày lễ, tết.

Khó kiểm định chất lượng

Không thể phủ nhận tác dụng của yến sào đối với sức khỏe con người, thế nhưng, với mức giá và thương hiệu tràn lan như hiện nay dễ khiến khách hàng bị rơi vào “ma trận” hàng giả - hàng thật. Ngoài các website chuyên nghiệp, thiết kế bài bản, bắt mắt của doanh nghiệp chuyên phân phối, sản xuất yến sào, mạng xã hội cũng được tận dụng tối đa để kinh doanh. Điều này dẫn đến thị trường yến sào trở nên “bát nháo” khiến giá cả và chất lượng khó được kiểm định.

Chị Lê Ngọc Quyên (phường Đại Nài - TP Hà Tĩnh) vẫn nhớ như in lần bỏ ra “núi tiền” để nhận lấy sản phẩm kém chất lượng. “Do con trai vừa trải qua đợt ốm nặng nên tôi tìm hiểu khắp nơi các sản phẩm bồi bổ sức khỏe cho con. Được hàng xóm mách nước và giới thiệu địa chỉ bán yến sào, tin tưởng, tôi mua về cho con ăn thử. Mặc dù đã chưng cách thủy với đường phèn như hướng dẫn nhưng kết quả, yến bị nhão và quánh đặc lại, không có mùi vị như quảng cáo” - chị Quyên chia sẻ.

Theo khuyến cáo của các chuyên gia dinh dưỡng, yến sào thật có màu đỏ, da cam, vàng kem, ngà; riêng hàng nhái lại có màu trắng do làm từ rau câu, bột mì và bột năng tạo độ trong và dai khi ăn. Về mùi vị, yến thật có mùi tanh đặc trưng nhưng không khó chịu khi ngửi và ăn. Còn yến sào giả không có mùi hoặc do ướp với cá để tạo mùi tanh nên rất khó chịu. Sau khi nấu, sợi yến sào thật vẫn giữ nguyên hình dáng, trong suốt; trong khi hàng dởm thường bị tan nhão, đóng cục. Riêng các loại yến huyết, yến hồng dởm sẽ bị ra màu, mất màu khi ngâm nước hoặc chưng cách thủy.

Yến sào giả được ép rất tinh vi, nhìn như tổ yến sào thật. Điều này thì không phải người tiêu dùng nào cũng có thể phân biệt được khi nhìn bằng mắt mà chỉ phân biệt qua màu sắc và mùi vị. Với thị trường “vàng thau” lẫn lộn như hiện nay, người tiêu dùng nên chọn sản phẩm có thương hiệu, có địa chỉ của đơn vị sản xuất và phân phối.