Không chỉ là cơ hội trải nghiệm hoạt động nghị trường, phiên họp giả định “Quốc hội trẻ em” còn là diễn đàn để thiếu nhi trực tiếp bày tỏ suy nghĩ, nguyện vọng và đề xuất giải pháp đối với những vấn đề liên quan đến mình. Với chủ đề “Xây dựng môi trường số an toàn, thân thiện – Kiến tạo thế hệ công dân tương lai”, 10 đại biểu thiếu nhi Hà Tĩnh đã chủ động tìm hiểu, lựa chọn những nội dung quan tâm để chuẩn bị ý kiến trao đổi tại phiên họp. Mỗi em có một cách tiếp cận riêng, nhưng đều hướng đến mục tiêu chung là để trẻ em được tiếp cận công nghệ an toàn, có kỹ năng tự bảo vệ và phát huy những giá trị tích cực của môi trường số.
Trong số các vấn đề được lựa chọn, em Nguyễn Hồng Bảo Chi - học sinh lớp 9C1, Trường THCS Đức Thọ (xã Đức Thọ) quan tâm đến thực trạng bắt nạt trên không gian mạng và sự chênh lệch trong cơ hội tiếp cận công nghệ giữa trẻ em ở các vùng miền.
“Internet ngày nay không còn đơn thuần là công cụ tra cứu thông tin mà đã trở thành một phần quan trọng của đời sống hiện đại. Trẻ em có thêm nhiều cơ hội học tập, tìm kiếm tài liệu, học ngoại ngữ, trao đổi bài tập và phát triển khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, những tiện ích đó cũng đi kèm với không ít nguy cơ, trong đó có tin giả, lừa đảo trực tuyến và bắt nạt trên mạng”, Bảo Chi cho biết.
Phân tích nguyên nhân của tình trạng này, Bảo Chi cho rằng tính ẩn danh trên mạng xã hội khiến một số người dễ dàng sử dụng lời lẽ miệt thị, xúc phạm, công kích người khác mà không ý thức đầy đủ về trách nhiệm của mình. Trẻ em vừa có nguy cơ bắt chước những hành vi tiêu cực, vừa dễ trở thành nạn nhân do tâm lý lứa tuổi còn nhạy cảm, mong muốn được công nhận nhưng chưa có đủ kinh nghiệm để nhận diện và ứng phó với các mối nguy hiểm. Từ thực tế đó, em đề xuất ngành giáo dục phối hợp với chính quyền địa phương khảo sát nhu cầu của học sinh, ưu tiên đầu tư phòng máy dùng chung, thiết bị học tập, đường truyền Internet và tài liệu miễn phí tại những khu vực còn khó khăn.
Một góc nhìn gần gũi khác được em Dương Hồng Bình Nguyên - học sinh lớp 9B2, Trường THCS Thành Sen (phường Thành Sen), lựa chọn là ảnh hưởng của thần tượng trên mạng xã hội và các trào lưu (trend) đến hành vi, nhận thức cũng như an toàn số của học sinh.
“Việc yêu thích một người nổi tiếng hay tham gia những trào lưu mới không phải điều tiêu cực. Tuy nhiên, khi sự hâm mộ trở nên thiếu tỉnh táo, một số bạn có thể tham gia công kích người khác để bảo vệ thần tượng, vô tình để lộ thông tin cá nhân hoặc bị lôi kéo vào những hội nhóm, đường link không an toàn”, Bình Nguyên cho biết.
Đáng chú ý, những trào lưu tưởng chừng vô hại như khoe thông tin cá nhân, tham gia thử thách thiếu kiểm chứng hay truy cập các đường link nhận quà có thể trở thành cái bẫy để đánh cắp tài khoản, mật khẩu và thông tin riêng tư. Từ đó, Bình Nguyên đưa ra thông điệp về việc sử dụng mạng xã hội có trách nhiệm, đề xuất quy tắc “3 không”: không mù quáng trước thần tượng và thông tin trên mạng; không tùy tiện nhấp vào đường link lạ, chia sẻ thông tin chưa kiểm chứng; không công khai thông tin cá nhân cho người lạ.
Nếu Bảo Chi và Bình Nguyên tập trung vào những nguy cơ cần nhận diện, Lê Nhật Vương - học sinh lớp 8B, Trường THCS Bắc Hồng Lĩnh (phường Bắc Hồng Lĩnh) lại lựa chọn khai thác những giá trị tích cực mà môi trường số có thể mang lại cho sự phát triển toàn diện của trẻ em.
Từ trải nghiệm sử dụng Internet để tự học, luyện ngoại ngữ và tham gia các cuộc thi trực tuyến, Nhật Vương cho rằng công nghệ đã mở ra nhiều cơ hội để học sinh chủ động tiếp cận kiến thức, khám phá khoa học, nghệ thuật và phát triển năng lực cá nhân. Tuy nhiên, không phải bạn nào cũng biết khai thác hiệu quả những tiện ích này. Một bộ phận học sinh vẫn dành quá nhiều thời gian cho trò chơi trực tuyến, mạng xã hội mà chưa cân bằng được giữa học tập, giải trí và các hoạt động ngoài đời thực.
Để phát huy giá trị của môi trường số, Nhật Vương đề xuất phát triển các nền tảng học tập, thư viện số và sân chơi trực tuyến phù hợp với từng độ tuổi; mở rộng các cuộc thi về tin học, STEM, Robotics, ngoại ngữ; đồng thời khuyến khích thiếu nhi sử dụng công nghệ để chia sẻ kiến thức, lan tỏa những câu chuyện đẹp, hành động nhân ái và giá trị văn hóa quê hương.
Để chuẩn bị cho hoạt động này, các đại biểu thiếu nhi đã được trang bị kiến thức về Quốc hội, vai trò và trách nhiệm của đại biểu Quốc hội; kỹ năng tổng hợp ý kiến, trình bày, phát biểu, thảo luận và tiếp xúc, lấy ý kiến cử tri trẻ em. Đây là những hành trang cần thiết để các em tự tin tham gia các hoạt động tại phiên họp.
Đồng chí Nguyễn Viết Hải Đăng – Phó Bí thư Tỉnh đoàn, Chủ tịch Hội đồng Đội tỉnh cho biết: "Tỉnh đoàn, Hội đồng Đội tỉnh luôn quan tâm, tạo điều kiện và đồng hành cùng các đại biểu trong quá trình chuẩn bị tham gia phiên họp. Qua đó, kỳ vọng 10 đại biểu sẽ phát huy trí tuệ, bản lĩnh, tinh thần trách nhiệm, mạnh dạn bày tỏ quan điểm, đề xuất những giải pháp thiết thực; đồng thời chuyển tải đầy đủ tâm tư, nguyện vọng của thiếu nhi Hà Tĩnh đến diễn đàn toàn quốc, góp phần lan tỏa hình ảnh đẹp của thiếu nhi quê hương".
Với sự chuẩn bị nghiêm túc và những vấn đề thiết thực đã lựa chọn, 10 đại biểu thiếu nhi Hà Tĩnh được kỳ vọng sẽ mang đến diễn đàn những ý kiến thẳng thắn, những đề xuất xuất phát từ chính nhu cầu của trẻ em. Qua đó, góp phần để tiếng nói của thiếu nhi được lắng nghe, những vấn đề các em quan tâm được nhìn nhận đầy đủ hơn và các giải pháp xây dựng môi trường số an toàn, thân thiện ngày càng đi vào thực tiễn.
Phiên họp giả định “Quốc hội trẻ em” lần thứ III năm 2026 dự kiến diễn ra trong hai ngày 11 và 12/12 tại Hà Nội, với sự tham gia của 320 đại biểu thiếu nhi trên cả nước.
10 đại biểu thiếu nhi Hà Tĩnh chính thức gồm:
1 Nguyễn Nhật Hạ - Lớp 8A1, THCS Nguyễn Hoành Từ
2 Dương Hồng Bình Nguyên - Lớp 9B2, THCS Thành Sen
3 Nguyễn Hà Bảo Trân - Lớp 8A1, Trường Hội nhập quốc tế iSchool Hà Tĩnh
4 Lê Nhật Vương - Lớp 8B, THCS Bắc Hồng Lĩnh
5 Nguyễn Ngọc Gia Hân - Lớp 6D, THCS Tô Hiến Thành
6 Nguyễn Trà Giang - Lớp 9B, THCS Quang Trung
7 Phạm Lâm Vy - Lớp 8A1, THCS Nguyễn Trãi
8 Nguyễn Bá Tân - Lớp 9A8, THCS Nguyễn Tuấn Thiện
9 Nguyễn Duy Bảo Lộc - Lớp 7B1, THCS Can Lộc
10 Nguyễn Hồng Bảo Chi - Lớp 9C1, THCS Đức Thọ