UBND tỉnh vừa ban hành công điện về việc chủ động phòng, chống hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn.
Theo dự báo của Đài Khí tượng Thủy văn tỉnh, những tháng đầu năm 2025, lượng mưa ở xu thế thiếu hụt so với trung bình nhiều năm (TBNN) từ 10-30%. Nhiệt độ các khu vực trong tỉnh ở mức cao hơn TBNN 1,0-1,50C. Lượng dòng chảy thiếu hụt so với TBNN từ 10-20%; nguy cơ hạn hán xảy ra trong các tháng mùa khô, tình trạng hạn hán thiếu nước có nguy cơ gia tăng và diễn biến phức tạp. Khả năng tác động đến môi trường, điều kiện sống, cơ sở hạ tầng, các hoạt động kinh tế, xã hội một số vùng khả năng ảnh hưởng đến sản xuất, đặc biệt là cây trồng cạn, các vùng cuối kênh tưới và các khu vực có địa hình cao.
Thực hiện Công điện số 128/CĐ-TTg ngày 8/12/2024 của Thủ tướng Chính phủ về việc chủ động phòng, chống hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn, để chủ động ứng phó với nguy cơ hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn có thể xảy ra ảnh hưởng đến sản xuất, sinh hoạt của Nhân dân trong mùa khô 2025, Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu giám đốc các sở, thủ trưởng các ban, ngành, đơn vị cấp tỉnh, chủ tịch UBND các huyện, thành phố, thị xã tập trung thực hiện tốt các nhiệm vụ liên quan.
Theo đó, chủ tịch UBND các huyện, thành phố, thị xã chỉ đạo phòng chuyên môn, UBND các xã, phường, thị trấn phối hợp với các Công ty TNHH MTV Thủy lợi rà soát nguồn nước, nhu cầu dùng nước của các công trình thủy lợi và các điều kiện khác liên quan, xây dựng phương án cấp nước năm 2025 và kế hoạch tưới chi tiết từng vụ sản xuất để làm căn cứ thực hiện; các địa phương và các tổ chức thủy lợi cơ sở bố trí đủ người để mở nước, nhận nước, điều tiết nước nội đồng phù hợp, kịp thời trong thời gian mở nước phục vụ sản xuất vụ xuân 2025, tuyệt đối không để xảy ra tình trạng thất thoát, lãng phí nguồn nước; chủ động các phương án chống hạn phục vụ sản xuất, dân sinh vụ hè thu năm 2025 phù hợp với điều kiện thực tế tại địa phương; thường xuyên phối hợp với các công ty TNHH MTV thủy lợi để thực hiện các giải pháp chống hạn, điều tiết nước hợp lý khi hạn hán xảy ra.
Tổ chức tuyên truyền, hướng dẫn người dân có các giải pháp chủ động tích trữ nước ngọt, sử dụng nước có hiệu quả, tiết kiệm triệt để chống thất thoát, lãng phí nguồn nước trong điều kiện hạn hán, thiếu nước có thể xảy ra. Thường xuyên theo dõi diễn biễn tình hình thời tiết, các dự báo ngắn hạn, dài hạn về thủy văn, nguồn nước, nguy cơ hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn của các cơ quan chuyên môn để xây dựng kế hoạch chuyển đổi, điều chỉnh cơ cấu cây trồng phù hợp; tính toán điều chỉnh, bổ sung phương án sử dụng nước, kế hoạch cấp nước linh hoạt kịp thời với diễn biến bất lợi của thời tiết, trước hết ưu tiên nguồn nước phục vụ cho sinh hoạt, chăn nuôi và các lĩnh vực sản xuất trọng yếu khác. Chỉ đạo các chủ đầu tư đẩy nhanh tiến độ thi công, sớm hoàn thành, đưa vào sử dụng các công trình thủy lợi, cấp nước sinh hoạt để chủ động thực hiện giải pháp cung cấp nước khi hạn hán xảy ra; chủ động bố trí ngân sách địa phương, huy động tổng thể các nguồn lực để triển khai thực hiện các giải pháp cấp bách phòng, chống hạn hán, xâm nhập mặn.
Giám đốc các công ty TNHH MTV thủy lợi và các đơn vị được giao quản lý, khai thác các công trình thủy lợi trên địa bàn tỉnh chủ trì, phối hợp với các địa phương rà soát nguồn nước, diện tích tưới, nhu cầu dùng nước của các công trình thủy lợi do đơn vị quản lý và các điều kiện khác liên quan, tính toán cân đối, xây dựng phương án cấp nước năm 2025 và kế hoạch tưới chi tiết từng vụ sản xuất cho từng công trình đảm bảo sát đúng, hiệu quả, với tinh thần hết sức tiết kiệm nước, ưu tiên phục vụ nước cho nhu cầu sinh hoạt, chăn nuôi và các lĩnh vực sản xuất trọng yếu khác.
Thường xuyên theo dõi diễn biến tình hình thời tiết, các dự báo ngắn hạn, dài hạn về thủy văn, nguồn nước, nguy cơ hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn của các cơ quan chuyên môn để kịp thời điều chỉnh, bổ sung phương án, kế hoạch cấp nước phù hợp với diễn biến bất lợi của thời tiết; trong trường hợp xảy ra hạn hán, thiếu nước, phải ưu tiên tối đa nguồn nước cho các công trình cấp nước sinh hoạt.
Thường xuyên phối hợp với các địa phương kiểm tra mực nước trên đồng ruộng ở các khu tưới để có kế hoạch bơm, mở nước tưới kịp thời, đảm bảo cấp đủ nước cho diện tích lúa vụ xuân năm 2025; điều tiết, phân phối nguồn nước hợp lý, tiết kiệm, không để hiện tượng thất thoát, lãng phí nước, để dành nước cho vụ hè thu.
Tăng cường công tác quản lý vận hành, điều tiết nước hợp lý nhằm giảm tổn thất nguồn nước; tổ chức vận hành đóng mở các cửa cống ngăn mặn, giữ ngọt hợp lý, đúng quy trình, theo dõi, quan trắc, kiểm soát độ mặn để tạo nguồn nước đảm bảo chất lượng phục vụ sản xuất, dân sinh; phối hợp với Công ty Điện lực Hà Tĩnh có phương án đảm bảo nguồn điện phục vụ các trạm bơm tưới và đặc biệt là các trạm bơm có nguồn nước ảnh hưởng của thủy triều.
Các đơn vị quản lý, vận hành các công trình thủy điện trên địa bàn tỉnh vận hành hồ chứa thủy điện, liên hồ chứa phục vụ thủy lợi theo đúng quy trình vận hành được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt. Đồng thời, thường xuyên kiểm kê nguồn nước trong hồ chứa, kết hợp với dự báo hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn để lập phương án tích trữ, điều hòa, phân phối nước bảo đảm nhu cầu sử dụng nước cho hạ du; khi xảy ra hạn hán, thiếu nước phải sử dụng lượng nước trữ còn lại trong hồ chứa để phục vụ sinh hoạt, sản xuất nông nghiệp và nhu cầu thiết yếu khác; căn cứ tin dự báo khí tượng thủy văn, số liệu quan trắc khí tượng thủy văn chuyên dùng, các thông tin liên quan để dự báo, vận hành hồ chứa theo diễn biến thực tế, đáp ứng yêu cầu sử dụng nước và dòng chảy ở hạ du; khi xảy ra hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn, lũ, ngập lụt, úng việc vận hành theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
Sở NN&PTNT phối hợp với các địa phương rà soát, xác định các vùng có thể chủ động được nguồn nước, vùng có nguy cơ cao bị hạn hán, thiếu nước, trên cơ sở đó hướng dẫn chuyển đổi cây trồng, sản xuất phù hợp, hạn chế nguy cơ bị thiệt hại do hạn hán, thiếu nước có thể xảy ra. Theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết, nguồn nước, hướng dẫn điều tiết nước tại các hồ chứa thủy lợi, quản lý nguồn nước trong các hệ thống công trình thủy lợi; thường xuyên kiểm tra, đánh giá việc tính toán cân đối nguồn nước của các địa phương, đơn vị để chỉ đạo điều chỉnh kế hoạch sử dụng nước phù hợp, đáp ứng tốt nhất nhu cầu nước sinh hoạt và sản xuất.
Chỉ đạo, đôn đốc UBND các huyện, thành phố, thị xã; các công ty TNHH MTV thủy lợi triển khai các giải pháp đảm bảo nguồn nước, chủ động thực hiện công tác phòng, chống hạn hán, xâm nhập mặn khi hạn hán xảy ra; hướng dẫn các địa phương về mùa vụ, thời gian lấy nước phù hợp với thời gian mở nước của các công trình thủy lợi theo kế hoạch, không để kéo dài thời gian lấy nước. Chỉ đạo, đôn đốc các đơn vị cấp nước sạch nông thôn lập phương án cấp nước cụ thể cho từng công trình, tổ chức vận hành các Nhà máy nước khu vực nông thôn đảm bảo cấp đủ nước phục vụ sinh hoạt cho Nhân dân. Tổng hợp tình hình hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn ở các địa phương, chủ động tham mưu UBND tỉnh báo cáo các bộ, ngành đề xuất Thủ tướng Chính phủ xem xét, hỗ trợ nguồn lực để thực hiện các giải pháp phòng, chống hạn hán, xâm nhập mặn theo quy định của pháp luật.
Sở TN&MT phối hợp với Sở NN&PTNT, Sở Công Thương và các địa phương thống nhất kế hoạch, phương án vận hành linh hoạt, điều tiết nước các hồ chứa thủy lợi, thủy điện để chủ động phòng, chống hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn và khai thác hiệu quả nguồn tài nguyên nước trong cả mùa lũ, mùa cạn.
Sở Công Thương chỉ đạo Công ty Điện lực Hà Tĩnh tổ chức quản lý, triển khai phương án vận hành lưới điện phân phối đảm bảo cung cấp điện an toàn, ổn định phục vụ sản xuất, kinh doanh và đời sống sinh hoạt của Nhân dân trên địa bàn; trong đó ưu tiên cấp điện phục vụ các trạm bơm, nhà máy nước phục vụ công tác phòng, chống hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn; chỉ đạo các nhà máy thủy điện vận hành theo quy trình vận hành hồ chứa đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.
UBND tỉnh cũng giao nhiệm vụ cho các sở, ngành liên quan theo chức năng, nhiệm vụ quản lý Nhà nước được giao chủ động chỉ đạo, phối hợp với Sở NN&PTNT, Sở TN&MT và UBND các huyện, thành phố, thị xã triển khai công tác phòng, chống, khắc phục tình trạng hạn hán, xâm nhập mặn...
