Việt Nam nguy cơ thiếu 1,3 triệu phụ nữ kết hôn trong 20 năm tới

Tổng cục Thống kê dự báo đến năm 2049, Việt Nam thiếu hụt khoảng 1,3 triệu phụ nữ trong độ tuổi kết hôn do hệ lụy của tình trạng mất cân bằng khi sinh.

Số liệu nêu tại báo cáo Dự báo dân số Việt Nam giai đoạn 2024-2074 vừa được Tổng cục Thống kê công bố. Cơ quan này nhận định bức tranh dân số "hiện méo mó nghiêm trọng" khi tỷ lệ bé trai sinh ra năm 2024 đạt 111,4 trên 100 bé gái, vượt xa quy luật sinh học tự nhiên (104-106). Sự chênh lệch này khiến nam giới trong độ tuổi kết hôn hiện tại đã nhiều hơn nữ giới cùng nhóm tuổi khoảng 415.200 người.

Theo kịch bản mức sinh trung bình, tình trạng dư thừa nam giới sẽ nghiêm trọng dần qua từng năm. Đến năm 2029, cứ 100 nam giới độ tuổi 20-39 thì có hơn 3 người dư thừa. Con số này tăng lên 711.700 người vào năm 2034, tương đương 4,9% nam giới nhóm tuổi này. Đỉnh điểm vào năm 2049, mức chênh lệch đạt cao nhất với khoảng 1,3 triệu đàn ông có nguy cơ không tìm được vợ, tương ứng 8,7%.

Sau giai đoạn trên, chênh lệch giới tính dự kiến thu hẹp dần khi tỷ số giới tính khi sinh quay về mức cân bằng. Tuy nhiên, hệ quả từ sự mất cân bằng trong 30 năm đầu thế kỷ 21 vẫn tác động dai dẳng, khiến Việt Nam vẫn dư thừa khoảng 829.000 nam giới tuổi kết hôn vào năm 2074.

Lý giải nguyên nhân, bác sĩ Mai Xuân Phương, nguyên Phó Vụ trưởng Vụ Truyền thông - Giáo dục, Tổng Cục Dân số, nay là Cục Dân số (Bộ Y tế), chỉ rõ tư tưởng trọng nam khinh nữ ăn sâu hàng nghìn năm vẫn chi phối mạnh mẽ xã hội. Trong bối cảnh mức sinh giảm kỷ lục còn 1,91 con mỗi phụ nữ, áp lực "phải có con trai nối dõi" thôi thúc nhiều gia đình lạm dụng y học. Các kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh, xét nghiệm gen để lựa chọn giới tính thai nhi khiến tỷ lệ nạo phá thai gia tăng, trực tiếp đẩy cao tình trạng mất cân bằng.

Sự khan hiếm phụ nữ làm tăng tính cạnh tranh gay gắt trong việc tìm kiếm bạn đời của nam giới. Tình trạng này đẩy phụ nữ vào thế yếu, đối mặt nguy cơ cao bị bạo lực, bóc lột tình dục và nạn buôn bán người. Những hệ lụy xã hội này buộc các nhà hoạch định chính sách phải đặc biệt lưu tâm khi xây dựng chiến lược dân số và bảo vệ nhóm yếu thế.

Để đưa tỷ số giới tính khi sinh về mức dưới 109 bé trai/100 bé gái vào năm 2030, ông Phương đề xuất giải pháp "kiềng ba chân" gồm khung pháp lý nghiêm minh, giám sát y tế chặt chẽ và truyền thông thay đổi nhận thức. Hệ thống giám sát cơ sở cần cảnh báo sớm tại các điểm nóng mất cân bằng để can thiệp kịp thời, đồng thời tuyên truyền sâu rộng nhằm nâng cao vị thế trẻ em gái.

Luật Dân số có hiệu lực từ 1/7/2026 đã nghiêm cấm tuyệt đối mọi hình thức lựa chọn giới tính thai nhi. Người có hành vi thông báo, tiết lộ giới tính thai nhi nhằm mục đích phá thai sẽ bị đình chỉ hành nghề khám chữa bệnh. Định kỳ hàng năm, cơ quan chuyên môn sẽ công bố số liệu thống kê để chính quyền các cấp xây dựng biện pháp điều chỉnh phù hợp.

vnexpress.net

Đọc thêm

Ngày Quốc tế Đàn ông 19/11 - nguồn gốc và ý nghĩa

Ngày Quốc tế Đàn ông 19/11 - nguồn gốc và ý nghĩa

Ngày Quốc tế Đàn ông (còn gọi là ngày Quốc tế Nam giới) diễn ra vào ngày 19/11 hằng năm. Đây là dịp để phụ nữ thể hiện sự ghi nhận, tôn vinh những cống hiến của đàn ông đối với gia đình, cộng đồng, xã hội.
Bất ngờ nguyên liệu Vinamilk trong thực đơn tiệc sinh nhật nhà vua Anh

Bất ngờ nguyên liệu Vinamilk trong thực đơn tiệc sinh nhật nhà vua Anh

Bánh scone, món bánh biểu tượng của văn hóa trà chiều Anh, được các đầu bếp Sofitel biến tấu với sữa chua uống Vinamilk Green Farm trong thực đơn tiệc sinh nhật Nhà vua Anh năm 2026 tại TP.Hồ Chí Minh. Từ một nguyên liệu quen thuộc với người Việt, sản phẩm Vinamilk đã góp mặt trong những trải nghiệm mang đậm dấu ấn văn hóa Vương quốc Anh.
Những cách thở không tốt cho sức khỏe

Những cách thở không tốt cho sức khỏe

Hít thở là quá trình đưa oxy (O2) từ môi trường vào và đào thải carbon dioxide (CO2) ra ngoài cơ thể. Tuy nhiên, nhiều cách thở có thể gây khô miệng, mệt mỏi, tức ngực...
Hà Tĩnh sắp đón không khí lạnh

Hà Tĩnh sắp đón không khí lạnh

Đài Khí tượng thủy văn Hà Tĩnh dự báo, khoảng chiều tối ngày 18/11, bộ phận không khí lạnh ở phía Bắc sẽ ảnh hưởng đến khu vực Hà Tĩnh; nhiệt độ thấp nhất phổ biến từ 16-18 độ.
Giới trẻ Hà Tĩnh và sức hút từ concert âm nhạc

Giới trẻ Hà Tĩnh và sức hút từ concert âm nhạc

Không đơn thuần là những chuyến đi "săn vé" hay khoảnh khắc gặp gỡ thần tượng dưới ánh đèn sân khấu, “tham gia concert” (tham dự các đại nhạc hội, đêm nhạc trực tiếp) đang trở thành một phần trong đời sống giải trí của không ít bạn trẻ Hà Tĩnh.
Những thực phẩm tốt cho huyết áp

Những thực phẩm tốt cho huyết áp

Rau lá xanh, các loại đậu, sữa chua không đường, khoai lang và chuối có thể góp phần duy trì huyết áp ổn định nhờ cung cấp kali, magie cùng chất xơ.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!