Cuộc bầu cử tổng thống Mỹ năm nay đầy những bất ngờ, như việc ứng viên của Đảng Cộng hòa Donald Trump bị kết tội và bị ám sát bất thành, hay Tổng thống đương nhiệm Joe Biden bất ngờ bỏ cuộc và trao lại trọng trách cho cấp phó Kamala Harris.
Tuy nhiên, vẫn còn những biến số khó lường phía trước, mà mới nhất là việc số cử tri đi bỏ phiếu sớm đã đạt mức cao kỷ lục ở bang chiến trường Georgia trong ngày 15-10 (giờ địa phương).
Kỷ lục ở bang chiến trường Georgia
Trong ngày đầu tiên bỏ phiếu sớm, bang Georgia ghi nhận có 328.000 cử tri đã bỏ phiếu trực tiếp hoặc qua thư - nhiều gấp đôi con số kỷ lục 136.000 của năm 2020. Đài CNN dẫn lời một số cử tri cho biết quy trình bầu diễn ra trơn tru hơn.
"Lần trước, các hàng dài xếp ra ngoài cửa và dường như chỉ có ba nhân viên làm việc. Nhưng lần này dễ dàng hơn", cử tri Corine Canada mô tả. Các chuyên gia cho biết một số luật mới của Georgia thắt chặt các quy định đối với bỏ phiếu qua thư và hạn chế thùng phiếu có thể khiến nhiều người nghiêng về lựa chọn bỏ phiếu trực tiếp.
Điểm nổi bật ở Georgia là cuộc chiến pháp lý ngay trước thềm bầu cử. Ngày 15-10, thẩm phán Robert McBurney của Tòa án cấp cao hạt Fulton đã tạm dừng một quy định yêu cầu nhân viên bầu cử phải đếm phiếu thủ công, chỉ trích các quan chức bầu cử bang do phe Cộng hòa lãnh đạo vì đưa ra quy định quá sát ngày bầu cử.
Bên cạnh đó, ông McBurney cũng đang xem xét quy định yêu cầu điều tra trước khi chứng nhận kết quả bầu cử - điều mà Đảng Dân chủ lo ngại sẽ gây ra hỗn loạn và trì hoãn kết quả.
Theo trang FiveThirtyEight, việc ứng viên nào giành được chiến thắng ở Georgia đồng nghĩa với việc giành được 16 phiếu đại cử tri của bang này nên sẽ có cơ hội cao hơn giành chiến thắng trong cuộc bầu cử nói chung.
Trong các cuộc đua gần đây tại Georgia, tỉ lệ cử tri đi bầu cao sẽ là một dấu hiệu tốt cho Đảng Dân chủ. Trong năm 2020, ông Biden trở thành ứng viên Đảng Dân chủ đầu tiên kể từ thời ông Bill Clinton năm 1992 giành chiến thắng tại bang này với cách biệt chỉ 12.000 phiếu. Nhưng Đảng Cộng hòa cũng kêu gọi cử tri đi bỏ phiếu sớm, vì vẫn còn quá sớm để nói về kết quả chung cuộc.
Những biến số bất ngờ
Tuy nhiên, những cơn bão ập vào nước Mỹ trong tháng qua và tàn phá nhiều bang ở miền đông nam nước Mỹ, trong đó có Georgia và North Carolina, đã tạo ra "cơn bão chính trị" khi các chính sách cứu trợ bão bị chính trị hóa.
Trong khi ông Trump chỉ trích cách chính quyền ông Biden ứng phó bão, thì bà Harris tố ông Trump lan truyền thông tin sai lệch. Đó là chưa kể vấn đề về hạ tầng bầu cử, điểm bỏ phiếu sắp tới và câu chuyện tái thiết sau bão có thể mất nhiều năm sau đó.
"Bão có thể làm lay chuyển bầu cử" - tờ Politico bình luận, cho rằng lá phiếu ở các bang chiến trường sẽ rất sít sao. Trong quá khứ, các cơn bão lớn như Sandy (2012), Charley (2004) được cho là cũng có tác động đến chiến thắng của các tổng thống Barack Obama và George W. Bush.
Trong cuộc bầu cử năm nay, các tỉ phú cũng đóng vai trò quan trọng trong chiến dịch tranh cử của hai ứng viên. Mới đây, thống kê cho thấy người giàu nhất hành tinh, tỉ phú Elon Musk, đã rót khoảng 75 triệu USD cho chiến dịch của ông Trump trong ba tháng qua.
Tổng cộng ba tỉ phú Elon Musk, Miriam Adelson và Richard Uihlein đã quyên góp khoảng 220 triệu USD cho các nhóm ủng hộ ông Trump. Trong khi đó, bà Harris cũng đã nhận được 1 tỉ USD tiền ủng hộ kể từ khi tham gia cuộc đua vào tháng 7-2024.
Theo tạp chí Forbes, ứng viên của Đảng Dân chủ có sự ủng hộ của 76 tỉ phú như Jeff Bezos, Bill Gates, Warren Buffett...
Những bang nào bỏ phiếu sớm ở Mỹ?
Trước ngày bầu cử chính thức 5-11, hầu hết các bang của Mỹ (hơn 45 bang) đều tổ chức bỏ phiếu sớm trực tiếp hoặc bỏ phiếu qua thư. Ngày nay, 97% cử tri Mỹ có ít nhất một lựa chọn bỏ phiếu sớm, so với chỉ 40% vào năm 2000.
Alabama là bang đầu tiên gửi phiếu bầu qua thư từ ngày 11-9 và các bang Minnesota, South Dakota, Virginia bắt đầu bỏ phiếu sớm vào ngày 20-9. Trong tuần này, 10 bang gồm Georgia, Iowa, Kansas, Rhode Island, Tennessee, North Carolina, Louisiana, Washington, Massachusetts và Nevada mở cửa phòng bỏ phiếu sớm. Phiếu bầu của quân đội và công dân ở nước ngoài phải được gửi 45 ngày trước ngày bầu cử, vì vậy chúng đã được gửi qua thư vào ngày 21-9.
Để không bỏ lỡ các thông tin liên quan bầu cử tổng thống Mỹ năm 2024, mời bạn đọc theo dõi trên Tuổi Trẻ Online tại đây.
