Sáng 10/10, Ủy ban Văn hóa và Xã hội phối hợp với Bộ Công an tổ chức hội thảo khoa học cấp quốc gia với chủ đề "Phát huy giá trị văn hóa Việt Nam thành một động lực quan trọng phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới".
Trong tham luận gửi đến hội thảo, Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an, nhận định hội nhập quốc tế sâu rộng tạo thêm cơ hội quảng bá văn hóa Việt Nam, nhưng cũng khiến đất nước đối mặt nguy cơ các giá trị truyền thống bị xâm nhập, biến dạng.
Theo Bộ trưởng, một số thế lực thù địch, phản động lợi dụng mạng xã hội để truyền bá tư tưởng sai trái, cổ súy lối sống thực dụng, ích kỷ, sùng ngoại; đồng thời xuyên tạc lịch sử, bôi nhọ lãnh tụ. Những hoạt động này nằm trong chiến lược "diễn biến hòa bình", nhằm làm phai nhạt bản sắc văn hóa Việt Nam và lung lay niềm tin của thế hệ trẻ vào chế độ.
Đại tướng Lương Tam Quang cho rằng các đối tượng tận dụng thuật toán và nền tảng xuyên biên giới để phát tán video lệch chuẩn, "rác phẩm" và trào lưu sống gấp, thực dụng. "Chúng lồng ghép quan điểm sai trái, bóp méo lịch sử hoặc tôn sùng văn hóa ngoại lai như chuẩn mực duy nhất trong các sản phẩm giải trí, phim ảnh và cổ vũ các hiện tượng mạng phản cảm, lối sống buông thả, coi nhẹ đạo đức truyền thống và thuần phong mỹ tục", Bộ trưởng chia sẻ.
Bộ trưởng Bộ Công an cũng lo ngại tình trạng suy thoái đạo đức trên không gian mạng, thể hiện qua sự suy giảm chuẩn mực đạo đức, văn hóa ứng xử và lối sống. Bạo lực ngôn từ, tin giả và cách ứng xử lệch chuẩn có xu hướng gia tăng, đe dọa các giá trị đạo đức truyền thống của gia đình và xã hội.
"Hệ lụy của tình trạng này là lệ thuộc và tha hóa nhân cách, đánh mất bản sắc con người, phó mặc các giá trị đạo đức truyền thống cho sự chi phối của thuật toán và thế giới ảo", Bộ trưởng phân tích.
Đại tướng Lương Tam Quang cho rằng tội phạm công nghệ cao ngày càng tập trung vào các hoạt động xâm phạm an ninh văn hóa, như phát tán lối sống lệch chuẩn, thông tin sai sự thật, phá hoại giá trị tư tưởng, bản sắc dân tộc và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. "Đây là một phương thức tấn công nguy hiểm mới thuộc nhóm an ninh phi truyền thống, tác động trực tiếp đến nền tảng tinh thần của xã hội", Bộ trưởng nêu.
Theo Bộ trưởng Bộ Công an, các đối tượng còn sử dụng website lậu như CakhiaTV, RakhoiTV - bị triệt phá trong năm 2026 - để chiếu trái phép phim ảnh, chương trình giải trí và thể thao nhằm trục lợi. Một số nền tảng vi phạm còn bôi nhọ, xuyên tạc lịch sử, dùng trí tuệ nhân tạo tạo video deepfake, cắt ghép hình ảnh hoặc giả mạo giọng nói của lãnh đạo, danh nhân văn hóa.
Để ứng phó, Đại tướng Lương Tam Quang đề xuất xây dựng chiến lược phát triển an ninh văn hóa gắn với an ninh quốc gia. Văn hóa là nền tảng tinh thần, đồng thời là sức mạnh mềm góp phần bảo vệ độc lập, chủ quyền và ổn định chính trị; vì vậy, bảo đảm an ninh văn hóa cần là một phần của nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia.
Chiến lược cần hướng đến phòng ngừa xã hội từ sớm, từ xa, từ cơ sở và xây dựng "hệ miễn dịch văn hóa" cho người dân, nhất là giới trẻ, trước những luồng văn hóa độc hại. An ninh văn hóa phải bắt đầu từ mỗi người, mỗi địa bàn, hình thành thế trận "an ninh văn hóa lòng dân", rồi xây dựng phòng tuyến ở cấp khu vực và quốc gia.
Bộ Công an sẽ nghiên cứu, ứng dụng trí tuệ nhân tạo và công nghệ hiện đại để rà quét, phát hiện, xử lý thông tin giả, sai sự thật, xuyên tạc; đồng thời xây dựng đội ngũ chuyên gia có bản lĩnh chính trị, trình độ chuyên môn và năng lực làm chủ công nghệ.
Theo Bộ trưởng Bộ Công an, bảo đảm an ninh văn hóa trong kỷ nguyên số không chỉ là ngăn chặn tác động tiêu cực từ bên ngoài hay xử lý vi phạm trên mạng, mà còn đòi hỏi xây dựng nền tảng văn hóa vững chắc, phát triển sản phẩm chất lượng và hoàn thiện thể chế để gìn giữ, phát huy các giá trị tốt đẹp của dân tộc.
Hội thảo khoa học cấp quốc gia với chủ đề "Phát huy giá trị văn hoá Việt Nam thành một động lực quan trọng phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới" được tổ chức nhằm làm rõ quan điểm, mục tiêu và định hướng mới về phát triển văn hóa, trọng tâm là đổi mới tư duy hoàn thiện thể chế. Đây cũng là diễn đàn để các cơ quan hoạch định, thực thi chính sách cùng chuyên gia, nhà khoa học và người làm thực tiễn nhận diện những điểm nghẽn về thể chế, chính sách, pháp luật và đề xuất giải pháp tháo gỡ.
