"Cha đẻ" kinh tế học hành vi đoạt Nobel Kinh tế 2017

Nhà kinh tế học Mỹ Richard Thaler, 72 tuổi, đã đoạt giải Nobel Kinh tế 2017 vì những đóng góp trong lĩnh vực kinh tế học hành vi, cho thấy tâm lý con người định hình các quyết định kinh tế ra sao - Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Thụy Điển tại Stockholm công bố hôm 9-10.

Ông Thaler, làm việc tại Trường ĐH Chicago (Mỹ), được mệnh danh là một trong những vị "cha đẻ" của kinh tế học hành vi. Nghiên cứu đạt giải thưởng trị giá 1,1 triệu USD năm nay của ông được ca ngợi vì đã mang các giả định thực tế trong tâm lý học vào phân tích việc đưa ra quyết định kinh tế. Bằng cách khám phá hệ quả của khả năng tư duy hạn chế, các tham chiếu trong xã hội và việc thiếu sự tự chủ, ông Thaler chỉ ra những tính cách này của con người ảnh hưởng một cách có hệ thống đến quyết định cá nhân cũng như tác động thị trường như thế nào.

cha de kinh te hoc hanh vi doat nobel kinh te 2017

Nhà kinh tế học Richard Thaler Ảnh: REUTERS

Một trong những lý thuyết nổi bật do ông phát triển là về "kế toán tinh thần", tức cách tư duy duy lý mà ở đó người tiêu dùng cố gắng đơn giản hóa các quyết định tài chính bằng cách tạo ra những tính toán trong đầu. Điều đó khiến họ tập trung vào các kết quả hạn hẹp hơn là xem xét tác động tổng thể của một quyết định đối với bức tranh tài chính của mình. Trong nghiên cứu của mình, ông Thaler đưa ra hàng loạt ví dụ về việc sử dụng cách tính toán như vậy có thể dẫn tới những quyết định khác lạ (so với quan điểm kinh tế truyền thống). Chẳng hạn, một khách hàng nhận thấy chiếc đồng hồ cô muốn mua ở tiệm kia có giá rẻ hơn khoảng 100 USD. Cô chọn tới tiệm kia để mua nếu chiếc đồng hồ đó giá 1.000 USD nhưng sẽ không làm vậy nếu nó có giá 10.000 USD dù số tiền tiết kiệm được là như nhau. Lời giải thích ở đây là cô ấy tập trung vào tỉ lệ hơn là số tiền tiết kiệm được.

Trong cuộc điện thoại nhận tin vui, khi được hỏi về khía cạnh quan trọng nhất của nghiên cứu vừa đoạt giải, ông Thaler cho hay đó là sự công nhận các yếu tố kinh tế mang tính con người và rằng các mô hình kinh tế phải kết hợp chặt chẽ điều đó. Theo Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Thụy Điển, những đóng góp của ông Thaler đã xây dựng cầu nối giữa kinh tế và phân tích tâm lý của việc ra quyết định cá nhân.

Những khám phá của ông đã truyền cảm hứng cho nhiều nhà nghiên cứu khác tiếp bước và mở đường cho một lĩnh vực mới trong kinh tế học. Giải Nobel Kinh tế được công bố cũng khép lại mùa giải Nobel năm nay, sau khi các giải Nobel: Y học, Vật lý, Hóa học, Văn học và Hòa bình đã lần lượt tìm được chủ nhân trong tuần rồi.

Theo NLĐ

Đọc thêm

Chủ động mùa vụ, nâng giá trị hạt lúa Hà Tĩnh

Chủ động mùa vụ, nâng giá trị hạt lúa Hà Tĩnh

Nhờ giành thế chủ động trong sản xuất, vụ lúa hè thu 2026 ở Hà Tĩnh đã được thu hoạch an toàn trước mùa mưa bão. Cùng với đó, sản xuất tiếp tục chuyển dịch theo hướng bền vững, gắn với chuỗi giá trị, mở rộng các phương thức canh tác “xanh”, góp phần nâng cao hiệu quả và giá trị nông sản.
Chủ động nguồn cung, linh hoạt kích cầu thị trường

Chủ động nguồn cung, linh hoạt kích cầu thị trường

Những tháng cuối năm, sức mua trên thị trường Hà Tĩnh đang có những tín hiệu tích cực. Đây cũng là thời điểm các doanh nghiệp tập trung chuẩn bị nguồn hàng, đa dạng sản phẩm nhằm đáp ứng tốt hơn nhu cầu mua sắm.
Tài chính thị trường ngày 8/9: Phạt đến 60 triệu đồng cá nhân môi giới bất động sản không có chứng chỉ

Tài chính thị trường ngày 8/9: Phạt đến 60 triệu đồng cá nhân môi giới bất động sản không có chứng chỉ

Theo Nghị định số 339/2026 của Chính phủ, cá nhân môi giới bất động sản không có chứng chỉ hành nghề, hoặc không làm việc tại doanh nghiệp theo quy định có thể bị phạt đến 60 triệu đồng. Chi tiết có trong Bản tin Tài chính thị trường hôm nay của Báo và phát thanh, truyền hình Hà Tĩnh.
Nuôi ong giúp nhiều người dân Kỳ Lạc thoát nghèo

Nuôi ong giúp nhiều người dân Kỳ Lạc thoát nghèo

Từ một vài hộ nuôi nhỏ lẻ ban đầu, nghề nuôi ong lấy mật ở xã Kỳ Lạc (Hà Tĩnh) đã từng bước phát triển thành sản xuất hàng hóa hiệu quả. Với lợi thế rừng núi rộng lớn, nguồn hoa tự nhiên dồi dào cùng sự chịu khó của người dân, nghề nuôi ong góp phần nâng cao thu nhập cho bà con vùng thượng.
Tài chính thị trường ngày 7/9: Mua nhà, đất trước ngày 1/3/2027 có thể được giảm lệ phí trước bạ

Tài chính thị trường ngày 7/9: Mua nhà, đất trước ngày 1/3/2027 có thể được giảm lệ phí trước bạ

Người mua, nhận chuyển nhượng nhà, đất trước ngày 1/3/2027 có thể được giảm 10% lệ phí trước bạ nếu đáp ứng đầy đủ điều kiện về định danh điện tử và thực hiện thủ tục trực tuyến theo quy định. Chi tiết có trong Bản tin Tài chính thị trường hôm nay của Báo và phát thanh, truyền hình Hà Tĩnh.
Công nghiệp Hà Tĩnh tiếp đà tăng trưởng

Công nghiệp Hà Tĩnh tiếp đà tăng trưởng

Công nghiệp Hà Tĩnh đang tăng tốc với sự bứt phá của nhiều ngành, sản phẩm chủ lực. Nhờ vậy, 8 tháng năm 2026, chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) của địa phương tăng 40,19% so với cùng kỳ năm 2025.
DragonIZ Hà Tĩnh: Không gian công nghiệp mới trên trục kết nối Bắc Trung Bộ

DragonIZ Hà Tĩnh: Không gian công nghiệp mới trên trục kết nối Bắc Trung Bộ

Từ lợi thế kết nối vùng, hạ tầng đồng bộ đến định hướng phát triển xanh và mô hình đồng hành “một cửa”, Khu công nghiệp Gia Lách mở rộng (DragonIZ Hà Tĩnh) đang từng bước hình thành một không gian mới, hướng tới thu hút các nhà đầu tư trong nước và quốc tế, góp phần mở rộng dư địa phát triển công nghiệp của địa phương.
Petrolimex Hà Tĩnh: Vững nền tảng, đổi mới để phát triển

Petrolimex Hà Tĩnh: Vững nền tảng, đổi mới để phát triển

Petrolimex Hà Tĩnh tiếp tục đảm bảo an toàn, ổn định nguồn cung xăng dầu, nâng cao chất lượng phục vụ, giữ vững vị thế và thị phần trên thị trường; đổi mới mô hình kinh doanh, nâng cao hiệu quả quản trị, phát triển các sản phẩm, dịch vụ phù hợp.
35 năm Petrolimex Hà Tĩnh: Giữ dòng chảy năng lượng, bền bỉ cùng nhịp phát triển

35 năm Petrolimex Hà Tĩnh: Giữ dòng chảy năng lượng, bền bỉ cùng nhịp phát triển

Từ 3 cửa hàng bán lẻ xăng dầu, 30 cán bộ, người lao động và hơn 700 triệu đồng tài sản, sau 35 năm, Petrolimex Hà Tĩnh đã phát triển thành doanh nghiệp với mạng lưới 82 cửa hàng, hơn 400 lao động, từng bước hiện đại hóa hoạt động và mở rộng hệ sinh thái sản phẩm, dịch vụ, nâng cao chất lượng, hiệu quả, năng lực cạnh tranh và tính bền vững.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!