"Doanh nghiệp ma" chiếm cả trăm tỉ đồng ngân sách

Trần Quốc Mỹ (áo trắng) cùng các bị cáo hầu tòa.

Thủ đoạn chiếm tiền hoàn thuế

Tòa án nhân dân tỉnh Gia Lai vừa đưa ra xét xử sơ thẩm về tội “mua bán hóa đơn trái phép và chiếm đoạt tiền của nhà nước” với 12 bị can chiếm đoạt trên 143 tỷ đồng tiền hoàn thuế giá trị gia tăng 5%. Trong đó, “chủ chòm” Trần Quốc Mỹ (SN 1977, trú tại thị xã Long Khánh, tỉnh Đồng Nai) đã trực tiếp mua bán và thành lập nhiều “DN ma” không có hoạt động kinh doanh, nhằm mua bán hóa đơn trái phép.

Theo cáo trạng, từ năm 2012 – 2013, Trần Quốc Mỹ liên tiếp thành lập 3 doanh nghiệp lấy tên Lâm Thiên Hải, Chi nhánh Lâm Thiên Hải và Công ty TNHH MTV thu mua nông sản Hoàng Mỹ, địa chỉ đều tại Đồng Nai. Tại đây, Mỹ đã bán ra trên 3.000 hóa đơn cho 4 DN kinh doanh nông sản trên trên địa bàn Đồng Nai và Bà Rịa – Vũng Tàu.

Tổng doanh số ghi trên các hóa đơn này trị giá hơn 4.200 tỷ đồng, được hoàn thuế GTGT trên 126 tỷ đồng. Qua đó, Mỹ hưởng lợi tỉ lệ 10%, tương đương trên 12 tỷ đồng. Các đối tượng khác nhận 90%, gồm: Phạm Đây – GĐ DN Hoàng Long Tân chiếm đoạt trên 39 tỷ, Võ Thị Hồng Đào – Chủ cơ sở Võ Thị Hồng Đào, Gia Hưng trên 71 tỷ và Nguyễn Đình A – GĐ Cty Minh Chuyên trên 2,5 tỷ đồng.

Để tránh sự nhòm ngó của cơ quan chức năng, cuối 2012 Mỹ cùng tình nhân Nguyễn Thị Bích Hạnh (SN 1982, Đồng Nai) và một số “tay chân” Long, Thịnh lên Gia Lai móc nối các DN trên này để bán hóa đơn trái phép. Tại đây, Mỹ chỉ đạo Long sử dụng 8 giấy chứng minh nhân dân để thành lập 8 “DN ma”. Nguyễn Thị Thu Thảo (SN 1983, ở TP Pleiku) được Long thuê làm thủ tục thành lập 8 DN với giá 8 triệu đồng/DN, được Sở Kế hoạch – Đầu tư Gia Lai cấp phép. Sau đó, Thảo được Mỹ nhận làm kế toán dịch vụ phụ trách việc làm các “báo cáo thuế ảo”.

Từ tháng 1-5/2013, Trần Quốc Mỹ đã tạo quan hệ làm ăn và bán hàng trăm hóa đơn cho các DN. Trong đó, Mỹ bán 40 tờ hóa đơn GTGT cho Xí nghiệp tư doanh Hoa Trang ở phường Chi Lăng, TP Pleiku do Đặng Thị Thùy Trang làm chủ. Tiếp đó, Mỹ móc nối với Lê Xuân Thủy – GĐ Cty Quốc Tế bán hàng loạt hóa đơn GTGT để hưởng lợi bất chính.

Nhà nước mất tiền… Ai chịu?

Trong vài năm qua, số vụ vi phạm mua bán hóa đơn GTGT trái phép nhằm chiếm đoạt tiền hoàn thuế không chỉ xảy ra ở Gia Lai, Đắk Lắk, Đồng Nai, Hà Nội… mà còn diễn ra rất nhiều tỉnh thành khác trên cả nước, số tiền thất thoát cực kỳ lớn. Tuy nhiên, vấn đề đặt ra là vì sao hóa đơn GTGT lại dễ dàng được mua bán và hợp thức hóa, qua mặt cơ quan chức năng?

Qua tìm hiểu, hiện nay việc thành lập DN hết sức đơn giản, chỉ cần có giấy CMND hợp lệ là có thể đăng ký thành công. Chính vì vậy mà Trần Quốc Mỹ dễ dàng thành lập 8 “DN ma”, giấy CMND thật nhưng người đứng tên là giả. Khi cơ quan chức năng “sờ gáy” thì phát hiện các địa chỉ đăng ký trụ sở DN cũng là “địa chỉ ma”. Nhiều DN chỉ có mỗi địa chỉ đăng ký, không có nhân viên, kho bãi… hoạt động một thời gian dài nhưng vẫn không bị cơ quan chức năng kiểm tra. Đến khi xảy ra chuyện thì các đối tượng đã “cao chạy xa bay”. Bên cạnh đó, những người có tên trong CMND cũng cho biết họ chỉ làm nghề xe ôm, bán rau… thì đâu biết gì đến DN, giấy CMND đã bị mất trước đó. Mặt khác, các DN có thể tự xuất hóa đơn nên việc kiểm soát gặp không ít khó khăn.

Trong vấn đề hoàn thuế GTGT, nhiều người thắc mắc: Tại sao các hóa đơn khống với số tiền cực lớn lại được hoàn thuế mà không bị nghi ngờ, phát hiện? Vai trò của cơ quan thuế ở đâu ? Theo luật sư Võ Thị Tiết – VP Luật Bình Định: Khi hồ sơ hoàn thuế GTGT có đầy đủ chứng từ hợp lệ thì cơ quan thuế có nghĩa vụ hoàn trả đúng thủ tục. Tuy nhiên, đối với những trường hợp có số tiền hoàn trả lớn thì cơ quan thuế phải tiến hành kiểm tra kỹ hồ sơ, thậm chí yêu cầu DN giải trình về các chứng từ cụ thể. Trong mắt người có chuyên môn, việc phát hiện dấu hiệu bất thường không khó!

Vậy mà Cty Hoàng Long Tân có tổng giá trị ghi trên hóa đơn hoàn thuế trên 880 tỷ đồng, Gia Hưng trên 1.100 tỷ… và nhiều DN khác không mấy tên tuổi, nhưng hóa đơn hoàn thuế lớn lại dễ dàng qua mắt nhà chức trách ? Nhiều DN kinh doanh nông sản chân chính cũng vì thế mà điêu đứng với các kiểu “mua cao bán thấp” mờ ám, bất chính.

Sau 3 ngày (từ 10-12/3/2015) xét xử vụ “mua bán hóa đơn trái phép và chiếm đoạt tiền của nhà nước” ở Gia Lai, HĐXX đã quyết định hoãn phiên tòa, trả hồ sơ để điều tra bổ sung - Đây là lần thứ 2 Tòa tạm hoãn. Theo đề nghị của đại diện VKS, các bị cáo đã nhận tội nhưng còn nhiều nội dung còn chưa được làm rõ, bỏ lọt người, lọt tội nên cần điều tra lại.