Khẳng định vai trò của cơ quan dân cử đối với sự phát triển của Hà Tĩnh

P.V: Xin ông cho biết, tại Kỳ họp thứ 30, HĐND tỉnh Hà Tĩnh sẽ tập trung vào những nội dung trọng tâm nào?

Ông Trần Tú Anh: Kỳ họp thứ 30 HĐND tỉnh Hà Tĩnh khóa XVIII là kỳ họp thường lệ giữa năm theo luật định và cũng là kỳ họp đầu tiên sau khi vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Kỳ họp diễn ra trong bối cảnh Hà Tĩnh đang tập trung cao cho giai đoạn “nước rút” của năm cuối nhiệm kỳ thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XIX. Tại kỳ họp, HĐND tỉnh sẽ tập trung đánh giá tình hình KT-XH 6 tháng đầu năm và phương hướng, nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2025; tình hình thực hiện kế hoạch đầu tư công; kết quả thực hiện dự toán thu, chi ngân sách Nhà nước.

Trên cơ sở thảo luận, phân tích, làm rõ ưu - nhược điểm, kỳ họp là diễn đàn cho các đại biểu tham mưu, “hiến kế” để lựa chọn các giải pháp khả thi nhằm tạo thống nhất cao, hành động quyết liệt trong 6 tháng còn lại của nhiệm kỳ. Ngoài ra, HĐND tỉnh cũng sẽ xem xét và quyết nghị nhiều nội dung quan trọng khác.

HĐND tỉnh cũng dành thời gian thỏa đáng để các tổ đại biểu được đăng đàn thảo luận. Đây là cơ hội để các đại biểu đóng góp ý kiến vào các nội dung trình kỳ họp nhưng cũng là dịp để phản ánh những vấn đề cần quan tâm từ thực tiễn được nắm bắt qua quá trình hoạt động, giám sát, tiếp xúc cử tri.

Đặc biệt, phiên chất vấn và trả lời chất vấn tiếp tục là điểm nhấn trong hoạt động của kỳ họp. Trên cơ sở đề xuất của đại biểu, HĐND tỉnh sẽ lựa chọn các nội dung được cử tri quan tâm để chất vấn trực tiếp với tinh thần “rõ vấn đề, rõ trách nhiệm và giải pháp”.

Sau kỳ họp, HĐND tỉnh sẽ tiếp tục đồng hành, theo dõi và thúc đẩy việc thực hiện để mỗi lời hứa trở thành kết quả, mỗi cam kết trở thành chuyển biến cụ thể.

P.V: Kỳ họp thứ 30 diễn ra sau hơn 3 tuần Hà Tĩnh đi vào vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Thực hiện mô hình mới này đặt ra những yêu cầu gì đối với HĐND tỉnh, HĐND cấp xã hiện nay, thưa ông?

Ông Trần Tú Anh: Luật Tổ chức chính quyền địa phương (Luật số 72) vừa được Quốc hội thông qua tại Kỳ họp thứ 9 (có hiệu lực từ ngày 1/7/2025) đánh dấu bước tiến lớn về phân cấp, phân quyền, tạo cơ sở pháp lý vững chắc để mỗi cấp HĐND hành động “đúng vai, trúng việc”.

Khi vận hành chính quyền 2 cấp, HĐND tỉnh không chỉ là cơ quan quyền lực Nhà nước ở địa phương mà còn là cơ hội thực hiện tốt hơn vai trò đại diện cho ý chí, nguyện vọng của cử tri; có trách nhiệm giám sát, theo dõi đến cùng việc thực thi của các cơ quan Nhà nước trên địa bàn.

Cùng với đó, việc tăng cường đại biểu chuyên trách ở các cấp sẽ tạo nên lực lượng chuyên sâu, đủ mạnh để HĐND thực quyền, thực chất hơn. Cơ cấu tổ chức của các ban tại 2 cấp cũng được thiết kế lại khoa học, phù hợp. HĐND cấp xã trực tiếp đại diện cho Nhân dân tại cơ sở. Luật trao phạm vi quyền hạn rộng hơn, đồng nghĩa với trọng trách của HĐND 2 cấp lớn hơn rất nhiều.

Từ hành lang pháp lý “mở”, HĐND tỉnh Hà Tĩnh xác định nâng cao chất lượng trên 3 phương diện: ban hành chính sách, giám sát việc thực thi và đại diện cho quyền lợi của cử tri. HĐND tỉnh phải là “kiến trúc sư” về thể chế, thực sự thể hiện quyết tâm của cơ quan dân cử trong việc hoạch định, kiến tạo. Các chính sách sẽ được thiết kế phù hợp với đặc trưng của từng lĩnh vực, từng vùng miền nhằm phát huy tiềm năng, lợi thế và tính khả thi khi được áp dụng. Quá trình xây dựng sẽ huy động sự tham gia rộng rãi của cử tri và Nhân dân nhằm tạo sự đồng thuận trong xã hội.

Đặc biệt, Luật số 72 đã mở ra cơ chế đột phá chưa từng có: HĐND tỉnh được quyền thí điểm chính sách đặc thù chưa có trong luật nếu được Thủ tướng Chính phủ đồng ý. HĐND tỉnh sẽ tích cực vận dụng, ban hành chính sách linh hoạt, sáng tạo trên cơ sở cân đối ngân sách địa phương, giúp tỉnh nhà chủ động, khai thông điểm nghẽn.

Bên cạnh đó, HĐND tỉnh sẽ tập trung đổi mới hoạt động giám sát về cả nội dung và hình thức; trong đó, tập trung vào các nhóm vấn đề lớn, có tính thời sự, nổi cộm, bức xúc mà cử tri, Nhân dân và dư luận xã hội đặc biệt quan tâm. Đồng thời, nâng cao chất lượng hoạt động tiếp xúc cử tri, tăng cường ứng dụng CNTT để giám sát và xử lý kiến nghị.

Điều này cho thấy, vai trò, trách nhiệm của HĐND tỉnh sẽ lớn hơn, khối lượng công việc sẽ nhiều hơn; trong đó, sẽ ưu tiên đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng hoạt động cho đại biểu HĐND các cấp. HĐND cấp xã giữ vai trò cần phải hoạt động hiệu quả, gần dân, phục vụ Nhân dân tốt hơn ngay từ cơ sở. Vì vậy, việc nâng cao nhận thức, phát huy vai trò cho mỗi đại biểu HĐND xã hết sức quan trọng. Nhất là khi hiện nay, người dân kỳ vọng rất lớn vào cơ quan dân cử cấp xã, điều đó buộc mỗi kỳ họp phải tổ chức chặt chẽ hơn, chất lượng hơn, đòi hỏi sự trưởng thành nhanh chóng về năng lực đại biểu.

P.V: 6 tháng đầu năm 2025, tốc độ tăng trưởng kinh tế của Hà Tĩnh đã đạt 8,16%. Để duy trì đà tăng trưởng trong những tháng cuối năm, HĐND tỉnh sẽ có những quyết sách, giải pháp gì thưa ông?

Ông Trần Tú Anh: Năm 2025 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, là năm cuối thực hiện kế hoạch phát triển KT-XH 5 năm 2021-2025, năm tổ chức đại hội Đảng các cấp, Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh lần thứ XX, tiến tới Đại hội XIV của Đảng. Từ đầu năm đến nay, cả hệ thống chính trị đã chung sức, đồng lòng vượt qua khó khăn; tập trung các nhiệm vụ trọng tâm, trọng điểm, bám sát chủ trương về điều chỉnh mục tiêu tăng trưởng kinh tế, đẩy mạnh sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị.

Đặc biệt, 6 tháng đầu năm 2025, chỉ số tăng trưởng kinh tế của Hà Tĩnh đạt 8,16%. Với mức tăng trưởng này, Hà Tĩnh xếp thứ 14/34 của cả nước sau sáp nhập, thuộc top cao khu vực Bắc Trung Bộ, cao hơn mức cùng kỳ năm 2024 Hà Tĩnh (7,6%). Mặc dù vậy, trong bối cảnh thiên tai, dịch bệnh diễn biến khó lường; hoạt động sản xuất kinh doanh còn nhiều khó khăn; đồng thời phải tập trung thực hiện khối lượng lớn nhiệm vụ quan trọng của cả nhiệm kỳ, các chỉ tiêu cả giai đoạn, nhất là đẩy nhanh tiến độ sắp xếp tổ chức bộ máy, triển khai mô hình địa phương 2 cấp; việc duy trì mục tiêu tăng trưởng kinh tế cả năm trên 8% là rất áp lực.

Kỳ họp HĐND tỉnh sắp tới có nhiệm vụ đánh giá các vướng mắc, bất cập trong thể chế hiện hành, từ đó định hướng sửa đổi, bổ sung nhằm tháo gỡ “điểm nghẽn” pháp lý, thúc đẩy phát triển KT-XH của năm 2025 và giai đoạn mới.

Theo đó, kỳ họp sẽ tập trung thảo luận một số nội dung liên quan trực tiếp đến công tác quản lý, điều hành của chính quyền các cấp quy định về biên chế; việc phân bổ, giao và điều chỉnh dự toán thu, chi ngân sách Nhà nước; nguyên tắc điều chỉnh kế hoạch đầu tư công trung hạn, nguồn ngân sách cấp huyện sau khi tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp và giao UBND tỉnh quyết định chi tiết.

Đặc biệt, triển khai thực hiện tốt “bộ tứ trụ cột” liên quan đến thúc đẩy khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo; chủ động hội nhập quốc tế; đổi mới toàn diện công tác xây dựng, thi hành pháp luật, đặc biệt là phát triển mạnh mẽ khu vực kinh tế tư nhân.

Đối với việc vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, cần tiếp tục hoàn thiện các quy định hướng dẫn; kịp thời điều chỉnh những bất cập trong phân công, phân cấp nhiệm vụ; nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, nhất là cấp xã; tăng cường giám sát, kiểm tra, đánh giá hiệu quả vận hành.

Trên cơ sở các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước cùng với sự lãnh đạo toàn diện của Ban Chấp hành, Ban Thường vụ Tỉnh uỷ, HĐND tỉnh Hà Tĩnh sẽ đồng hành, phối hợp chặt chẽ với UBND tỉnh bám sát thực tiễn địa phương, cân nhắc khả năng nguồn lực, tính khả thi để đưa ra các quyết định đúng đắn, phù hợp, đáp ứng yêu cầu thực tiễn và nguyện vọng của Nhân dân.

Tôi tin tưởng rằng, Kỳ họp thứ 30 tiếp tục khẳng định tinh thần đổi mới, đoàn kết, quyết tâm cao của cả hệ thống chính trị, tiếp tục đóng góp hiệu quả vào sự phát triển của tỉnh nhà.

P.V: Xin cảm ơn ông và chúc kỳ họp thành công tốt đẹp!