Saravana Kumar tăng doanh thu bán điện thoại thông minh qua việc tặng hành tím. Ảnh: SCMP
Khi Saravana Kumar bán được tới 20 chiếc điện thoại thông minh chỉ trong 2 ngày ở thị trấn nhỏ Pattukottai, điều đó đã đủ để ăn mừng. Kumar thường chỉ chật vật bán được trung bình 2 chiếc điện thoại mỗi ngày, nhưng lần này anh lại bán hàng “đắt như tôm tươi” bởi món quà miễn phí anh tặng kèm cho mỗi sản phẩm bán ra. Quà tặng kèm này không phải tai nghe, ốp điện thoại mà là… 1 kg hành tím.
Ngay khi Kumar quảng cáo sẽ tặng hành tím miễn phí cho người mua điện thoại thông minh, lập tức việc kinh doanh khởi sắc. Thành công của cửa hàng điện thoại STR Mobiles của Kumar là minh chứng cho thấy hành tím có ảnh hưởng thế nào tới nền kinh tế Ấn Độ.
Giá hành tím tại Ấn Độ đã tăng gấp 10 lần trong năm 2019 do cung không đáp ứng được cầu bởi sản lượng giảm do mưa lớn bất thường. Tình trạng này khiến cho người dân lao đao, quốc hội đối mặt với hàng loạt chất vấn, nảy sinh tội phạm liên quan đến hàng tím…
Tờ Bưu điện Hoa Nam Buổi sáng (Hong Kong, Trung Quốc) cho biết 1kg hành tím giờ có giá bằng 1/3 thu nhập bình quân ngày của người dân Ấn Độ. Theo đó, 1 kg hành tím hiện niêm yết ở mức 200 rupee (khoảng 64.000 đồng).
Anh Kumar chia sẻ: “Vợ tôi rất buồn khi tôi tặng hành tím miễn phí mặc dù giá tăng mạnh. Nhưng đó là chiến thuật marketing với cửa hàng kinh doanh nhỏ của tôi và nó đã thu được thành quả”.
Trong những ngày gần đây tại Ấn Độ xuất hiện nạn cướp, tấn công xe tải chở hành tím trên khắp nước này.
Chỉ có vài chính quyền địa phương khởi động bán hành tím với giá trợ cấp trong khi các nhà phân tích cho rằng khủng hoảng hành là nguyên nhân khiến Ngân hàng Dự trữ Ấn Độ giữa lãi suất ở mức ổn định trong tháng 12.
Còn có dấu hiệu cho thấy khủng hoảng hành Ấn Độ đã gây ảnh hưởng đến quốc tế. Ấn Độ là nhà sản xuất hành tím lớn thứ hai trên thế giới, thu về 360 triệu USD mỗi năm nhờ xuất khẩu. Nhưng với tình trạng khan hiếm hành tím, Chính phủ Ấn Độ quyết định cấm xuất khẩu đồng thời nhanh chóng tiến hành nhập khẩu củ gia vị này Thổ Nhĩ Kỳ và Ai Cập.
Vai trò chính trị của hành tím bắt nguồn từ vị trí không thể thay thế trong ẩm thực Ấn Độ. Giá hành tím tăng không chỉ gây ảnh hưởng đến các hộ gia đình mà cả ngành kinh doanh nhà hàng. Nhiều nhà hàng nhỏ đã loại khỏi thực đơn hành dosa – món ăn sáng làm từ bột lên men và bajji hành.
Ông Manjunatha – quản lý tại nhà hàng giá bình dân Srinidhi Sagar tại Bangalore cho biết: “Hành ngày càng đắt và gây ảnh hưởng tới doanh thu. Chúng tôi không thể nâng giá hành hoặc không chế biến món ăn bằng hành bởi nó sẽ ảnh hưởng tới hương vị món ăn. Vì vậy lựa chọn duy nhất của chúng tôi là bỏ món ăn liên quan đến hành khỏi thực đơn”.
Hành còn đóng vai trò chính trong nhiều cuộc bầu cử tại Ấn Độ từ thập niên 80 của thế kỷ trước. Nhiều nhà kinh tế học cho rằng giá hành có thể được coi là điểm xấu đối với vận mệnh của chính phủ.
Một tiểu thương bán hành tím tại chợ ở Ahmedabad, Ấn Độ. Ảnh: AFP
Nhiều chính khách nhận thấy khủng hoảng hành tím là cơ hội và các đảng đối lập đã biểu tình trên đường phố, đeo vòng bằng hành và tặng hành làm quà cưới. Nhưng đây là “ác mộng chính trị” đối với Thủ tướng Narendra Modi, ông vốn phải đối mặt với nhiều chỉ trích bởi kết quả kinh tế không khởi sắc.
Chính khách đảng đối lập Palaniappan Chidambaram trong bài bình luận đăng trên tờ The Indian Express cho biết Bộ trưởng Tài chính Nirmala Sitharaman và Thủ tướng Modi đã gặp khó khăn trong việc kiểm soát giá hành.
Khi đối chất về việc giá hành tăng cao tại quốc hội, Bộ trưởng Tài chính Ấn Độ Sitharaman nói: “Tôi không ăn nhiều hành và tỏi. Tôi đến từ gia đình không có nhiều liên quan đến hành”. Phát biểu này của bộ trưởng Sitharaman vấp phải rất nhiều chỉ trích bởi “không đồng cảm với khó khăn của người dân”.
Trong khi đó, mạng xã hội tại Ấn Độ cũng ngập tràn các nội dung liên quan đến hành tím. Từ khóa #giá hành và #khủng hoảng hành luôn nằm trong nhóm đầu trên Twitter trong khi trên TikTok người sử dụng liên tục chế nhạo về mức giá hành tăng cao. Nhiều chuyên gia cho rằng giá hành tím sẽ không có nhiều thay đổi trước năm 2020.
