Mỗi dòng iPhone mới ra mắt đều khiến thị trường điện thoại sôi động với hàng loạt chương trình trả góp được quảng bá bằng những thông điệp hấp dẫn như “lãi suất 0%”, “duyệt trong 15 phút”, “trả trước từ 0 đồng”. Những lời chào mời hấp dẫn này khiến không ít người tiêu dùng đưa ra quyết định mua sắm nhanh chóng mà chưa thực sự hiểu rõ bản chất của giải pháp tài chính đã lựa chọn. Vậy mua trả góp iPhone có thực sự mang lại lợi ích như những gì được quảng cáo, hay còn những yếu tố nào người tiêu dùng cần cân nhắc kỹ trước khi quyết định?
“Lãi suất 0%” có thực sự là 0%?
Theo quy định tại Điều 9, Thông tư 43/2016/TT-NHNN (được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư 18/2019/TT-NHNN), lãi suất cho vay tiêu dùng của công ty tài chính được thực hiện theo cơ chế thỏa thuận giữa các bên, trên cơ sở quy định của Ngân hàng Nhà nước về hoạt động cho vay đối với khách hàng. Đồng thời, công ty tài chính có trách nhiệm ban hành khung lãi suất cho vay tiêu dùng áp dụng thống nhất trong toàn hệ thống, trong đó quy định mức lãi suất cho vay cao nhất và thấp nhất đối với từng sản phẩm cho vay tiêu dùng.
Mua trả góp là một công cụ tài chính hợp lý, giúp người tiêu dùng sở hữu sản phẩm công nghệ giá trị cao mà không cần chi trả toàn bộ số tiền cùng lúc, từ đó giữ được sự chủ động cho dòng tiền cá nhân. Đây là lợi ích thực chất, đặc biệt với những người có thu nhập ổn định hằng tháng nhưng chưa đủ tích lũy để thanh toán một lần cho một chiếc iPhone đời mới. Tuy nhiên, lợi ích này chỉ thực sự phát huy khi người mua hiểu rõ toàn bộ chi phí và điều khoản đi kèm, thay vì chỉ nhìn vào con số trả góp mỗi tháng được in đậm trên bảng quảng cáo.
Một trong những hiểu lầm phổ biến nhất là cụm từ “trả góp 0%”. Trên thực tế, mức lãi suất 0% thường chỉ áp dụng cho phần dư nợ gốc, trong khi các khoản phí khác vẫn được áp dụng theo quy định. Nếu cộng dồn các khoản phí này, tổng chi phí thực tế mà người tiêu dùng phải trả đôi khi vẫn cao hơn với giá niêm yết của sản phẩm mặc dù lãi suất trả góp 0%. Đây là điều mà người tiêu dùng cần chủ động tìm hiểu và yêu cầu minh bạch trước khi ký kết hợp đồng.
Ba khoản chi phí thường bị bỏ qua khi tính nhẩm
Khi so sánh giữa mua trả góp và mua trả thẳng, nhiều người chỉ tính số tiền trả trước và các kỳ thanh toán hàng tháng. Trên thực tế, tổng chi phí sở hữu một chiếc iPhone qua hình thức trả góp thường bao gồm một số khoản khác như phí thẩm định hồ sơ được thu một lần khi ký hợp đồng, phí bảo hiểm khoản vay nếu khách hàng lựa chọn, và phí phạt trả chậm áp dụng khi thanh toán không đúng hạn. Đặc biệt, nếu chậm thanh toán nhiều kỳ liên tiếp, các khoản phí và lãi chậm trả có thể làm tăng đáng kể tổng chi phí phải thanh toán.
Ngoài ra, một số chương trình ưu đãi có thể đi kèm các điều kiện như mua thêm gói bảo hiểm hoặc phụ kiện để được hưởng mức lãi suất hoặc chính sách trả góp hấp dẫn hơn. Vì vậy, khi so sánh các phương án, người mua nên cộng toàn bộ các khoản chi phí liên quan vào tổng số tiền phải thanh toán, thay vì tách riêng như một khoản mua sắm độc lập.
Khi nào trả góp thực sự mang lại lợi ích?
Không thể phủ nhận, trả góp là công cụ tài chính hữu ích nếu được sử dụng đúng cách, đặc biệt khi cần sở hữu sản phẩm có giá trị tương đối cao lên đến vài chục triệu đồng như iPhone. Với những người có thu nhập ổn định hàng tháng nhưng chưa tích lũy đủ để thanh toán toàn bộ giá trị thiết bị trong một lần, việc chia nhỏ khoản thanh toán giúp giảm áp lực tài chính trước mắt, đồng thời duy trì nguồn tiền cho các nhu cầu chi tiêu và dự phòng khác.
Lợi ích mua iPhone trả góp thực sự được khai thác triệt để nhất chỉ khi đáp ứng đồng thời ba điều kiện: tổng chi phí trả góp (bao gồm cả phí và lãi nếu có) không chênh lệch đáng kể so với giá mua trả thẳng, kỳ hạn trả góp phù hợp với khả năng thanh toán hàng tháng mà không ảnh hưởng đến các khoản chi thiết yếu và người mua có kế hoạch thanh toán đúng hạn để tránh phát sinh phí hoặc lãi chậm trả. Ngược lại, nếu không đáp ứng một trong những điều kiện này, khoản trả góp có thể làm gia tăng áp lực tài chính và ảnh hưởng đến kế hoạch chi tiêu trong những tháng tiếp theo.
Để việc vay không trở thành gánh nặng tài chính, người tiêu dùng cần đọc kỹ hợp đồng nhằm nắm rõ lãi suất và các khoản phí, đồng thời lựa chọn kỳ hạn trả góp phù hợp với khả năng chi trả và ưu tiên các đơn vị cho vay uy tín, minh bạch.
Mua trả góp iPhone không phải là lựa chọn tốt hay xấu, nhưng lợi ích thực sự chỉ đến khi người mua hiểu rõ tổng chi phí phải thanh toán, lựa chọn kỳ hạn phù hợp với khả năng tài chính và thanh toán đúng hạn trong suốt thời gian vay. Một quyết định mua sắm thông minh không nằm ở việc trả góp hay trả thẳng, mà ở việc hiểu rõ mình đang chi trả cho những gì và chủ động kiểm soát kế hoạch tài chính của bản thân.
