Vậy tại sao việc khởi động xe mỗi ngày mà không đi là không cần thiết, thậm chí là lợi bất cập hại nếu bạn thực hiện sai cách, các chuyên gia ô tô cho rằng người dùng cần nhìn vào ba hệ thống chịu tác động nặng nề nhất: ắc quy, động cơ và hệ thống xả.
Bài toán nạp-xả năng lượng của ắc quy
Nhiều người nghĩ rằng nổ máy mỗi ngày sẽ giúp sạc điện cho ắc quy. Điều này đúng, nhưng chưa đủ khi đã bỏ sót một thực tế quan trọng: lúc đề nổ, ắc quy sẽ phải tiêu tốn một lượng điện rất lớn để quay trục khuỷu và khởi động hệ thống đánh lửa.
Trong khi đó, khi để xe chạy không tải, vòng tua máy thường chỉ duy trì ở mức thấp, khoảng 700-800 vòng/phút. Ở mức vòng tua này, máy phát điện hoạt động không thực sự hiệu quả để nạp bù lượng điện đã mất.
Vì vậy, việc chỉ nổ máy 5-10 phút mỗi ngày không những không giúp ích mà trái lại còn khiến bình ắc quy yếu nhanh hơn. Không ít trường hợp sau một tuần “chăm nổ máy”, ắc quy còn đuối hơn so với việc để xe nằm yên.
Mài mòn động cơ khi "khởi động nguội"
Khoảng 70% hao mòn động cơ xảy ra trong giai đoạn khởi động nguội. Khi xe đỗ lâu, dầu động cơ sẽ chảy hết xuống các-te. Khi khởi động, các chi tiết kim loại như trục cam, xupap hay thành xi-lanh chưa được bôi trơn hoàn toàn, khiến ma sát tăng mạnh trong vài giây đầu.
Nếu ngày nào cũng chỉ nổ máy vài phút rồi tắt, đồng nghĩa với việc người dùng đang bắt động cơ ô tô phải chịu đựng quá trình mài mòn này lặp đi lặp lại một cách không cần thiết. Thêm vào đó, chạy không tải khiến động cơ nóng lên chậm, xăng không cháy sạch, sinh muội than bám buồng đốt, bugi và kim phun, đúng kiểu “hại nhiều hơn lợi”.
Hơi nước và axit - kẻ thù thầm lặng
Khi nhiên liệu được đốt cháy trong động cơ, luôn có một lượng hơi nước được hình thành. Nếu xe vận hành bình thường, nhiệt độ ống xả đủ cao để hơi nước bốc hơi và thoát ra ngoài. Tuy nhiên, nếu chỉ nổ máy 5-10 phút tại chỗ, nhiệt độ ống xả chưa đủ nóng để làm bay hơi hết lượng nước ngưng tụ.
Hơi nước đọng lại trong ống xả và bộ chuyển đổi xúc tác lâu ngày sẽ gây rỉ sét làm mục ống xả, đặc biệt là các xe đời cũ. Tệ hơn, hơi nước có thể ngưng tụ lẫn vào dầu nhớt, tạo thành axit làm giảm tuổi thọ các chi tiết bên trong động cơ.
Vậy đâu là giải pháp đúng đắn?
Theo các chuyên gia ô tô, ngày nào cũng nổ máy không tải không phải là cách chăm xe tốt. Điều cần cho chiếc xế cưng của bạn là những chu kỳ hoạt động đủ dài, đủ tải để mọi hệ thống vận hành đúng cách. Vì vậy, tần suất nổ máy phù hợp là 7-10 ngày/lần. Đây là quy trình chuẩn để giữ xe luôn trong trạng thái tốt nhất.
Nếu có thể, hãy lái xe ra đường, chạy một vòng khoảng 5-10km hoặc 15-20 phút. Việc xe di chuyển giúp vòng tua máy cao hơn, giúp máy phát điện sạc nhanh đầy ắc quy hơn.
Quan trọng hơn, khi xe lăn bánh, dầu hộp số, dầu cầu và các chi tiết cao su (gioăng, phớt) mới được bôi trơn và làm mềm. Ngoài ra, lốp xe được xoay chuyển, tránh tình trạng bị "biến dạng vĩnh viễn" do đứng yên một chỗ quá lâu chịu sức nặng của xe.
Nếu không thể lái ra đường, người dùng hãy nổ máy tại chỗ ít nhất 20-30 phút, bật điều hòa trong khoảng 5-10 phút cuối để khí gas tuần hoàn, bôi trơn các phớt của lốc lạnh, tránh bị khô nứt dẫn đến rò rỉ gas.
Đạp mạnh chân phanh vài lần và nhả phanh tay nếu đỗ nơi bằng phẳng, nên chèn bánh thay vì kéo phanh tay quá lâu để tránh kẹt phanh.
Nhìn chung, chăm sóc và bảo dưỡng ô tô không phải chuyện làm cho có, điều cần làm là "đúng và đủ" thay vì "nhiều nhưng sai". Xe vận hành tốt là nhờ được chăm đúng cách, không phải chăm theo “truyền miệng”.
Vì vậy, hãy để chiếc xe nghỉ ngơi và chỉ cần đánh thức nó dậy một lần mỗi tuần bằng một chuyến đi ngắn. Đó là cách tốt nhất để chiếc xe luôn sẵn sàng phục vụ bạn trên mọi hành trình.
