Bộ Xây dựng đề xuất bổ sung và điều chỉnh một số tuyến đường sắt trong quy hoạch mạng lưới đường sắt thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến 2050, trong đó đẩy sớm lộ trình đầu tư trước năm 2030 đối với nhiều tuyến quan trọng.
Theo đó, với hai tuyến đường sắt quốc gia trọng điểm là tuyến tốc độ cao Bắc-Nam và Lào Cai-Hà Nội-Hải Phòng, Bộ Xây dựng kiến nghị điều chỉnh quy mô và lộ trình đầu tư cho phù hợp với thực tiễn.
Cụ thể, tuyến đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc-Nam, chiều dài khoảng 1.541km (giảm 4km so với quy hoạch cũ), đồng thời đẩy sớm đầu tư đoạn Vinh-Nha Trang từ sau năm 2030 lên trước năm 2030.
Tuyến Lào Cai-Hà Nội-Hải Phòng cũng được đề xuất đầu tư toàn tuyến trước năm 2030, với chiều dài khoảng 391km, kết nối tới cảng cửa ngõ quốc tế Lạch Huyện (Hải Phòng) và các bến cảng lớn như Nam Đồ Sơn, Đình Vũ.
Đối với các tuyến có tính kết nối quốc tế và vùng động lực, Bộ Xây dựng đề xuất bổ sung và điều chỉnh nhiều tuyến quan trọng như: tuyến tốc độ cao Hà Nội-Quảng Ninh, chiều dài khoảng 132km, kết nối với sân bay quốc tế Gia Bình và các tuyến đường sắt ven biển.
Tuyến Hà Nội-Đồng Đăng, chiều dài 156km, được kiến nghị phấn đấu đầu tư trước năm 2030. Tuyến Hải Phòng-Hạ Long-Móng Cái, chiều dài 187km, đẩy tiến độ đầu tư lên trước 2030 để tăng năng lực kết nối với Trung Quốc.
Tuyến Vũng Áng-Mụ Giạ (Quảng Bình) điều chỉnh chiều dài lên 105km, hướng tới tăng cường liên kết vận tải Việt Nam-Lào; tuyến Thành phố Hồ Chí Minh-Lộc Ninh, dài 128km, quy hoạch đường đôi khổ 1.435mm, chuẩn bị hạ tầng sẵn sàng cho liên vận quốc tế với Campuchia.
Ngoài ra, Bộ Xây dựng kiến nghị điều chỉnh các tuyến kết nối cảng biển và vùng kinh tế trọng điểm như: nâng cấp tuyến Kép-Hạ Long-Cái Lân, chiều dài khoảng 126km, tận dụng hạ tầng tuyến Lim-Phả Lại hiện có; tuyến Nam Định-Thái Bình-Hải Phòng, chiều dài 64km, quy hoạch đường đôi khổ 1.435mm; tuyến Biên Hòa-Vũng Tàu, mở rộng phạm vi từ ga An Bình đến Vũng Tàu, dài 132km, đường đôi khổ tiêu chuẩn.
Với các tuyến vùng và nội địa, Bộ Xây dựng cũng đề xuất điều chỉnh tiến độ đầu tư sớm hơn, như Tháp Chàm-Đà Lạt (trước 2030), Thành phố Hồ Chí Minh-Cần Thơ-Cà Mau và tuyến kết nối Tây Nguyên-Đà Nẵng-Bình Phước để đồng bộ với phát triển hạ tầng giao thông chiến lược.
Đặc biệt, tuyến vành đai phía Đông Hà Nội được rút ngắn còn 31km, điều chỉnh khổ ray thống nhất 1.435mm; riêng tuyến Thủ Thiêm-Long Thành được đề xuất chuyển từ đường sắt quốc gia sang đường sắt đô thị.
“Việc rà soát, điều chỉnh quy hoạch mạng lưới đường sắt sẽ giúp phù hợp hơn với tổ chức lại không gian lãnh thổ, mô hình chính quyền hai cấp, đồng thời tạo tiền đề, động lực cho phát triển kinh tế-xã hội,” lãnh đạo Bộ Xây dựng cho hay.
Theo kết quả rà soát, đến năm 2030, khối lượng hàng hóa dự kiến đạt 15,3 triệu tấn, chiếm 0,31% thị phần; hành khách đạt 473,7 triệu lượt, chiếm 4,31% thị phần (trong đó đường sắt quốc gia đạt 24,6 triệu khách, tương đương 2,1%)./.
