Xe điện đang là hướng phát triển trong tương lai của hầu hết các nhà sản xuất ô tô (Ảnh: GM).
Trong những năm gần đây, người tiêu dùng bắt đầu quan tâm hơn tới xe điện, cũng có nhiều nhà sản xuất ô tô tham gia vào lĩnh vực mới mẻ này hơn. Đặc biệt, với thành công, sự nổi tiếng của “cánh chim đầu đàn” Tesla và việc giá xăng dầu tăng cao, nhiều người đã cởi mở hơn với xe điện.
Cuộc chuyển dịch từ xe động cơ đốt trong sang xe điện có vẻ như là tất yếu, khi có sự đồng lòng của các nhà sản xuất ô tô và chính phủ các nước. Tuy nhiên, xe điện có thể không phải là lựa chọn đúng đắn và phù hợp cho mọi gia đình và mọi ngân sách. Bên cạnh chi phí ban đầu, còn nhiều loại chi phí khác cần lưu tâm, như bảo hiểm, pin, sửa chữa, sạc,...
Hãy cùng thử tính toán cụ thể một số chi phí “ẩn” của việc sở hữu và sử dụng xe điện tại Mỹ, thị trường có hệ thống hạ tầng phục vụ xe điện đã khá phát triển. Chi phí này có thể lớn hơn nhiều ở những nước chưa phát triển cả về trình độ công nghệ và cơ sở hạ tầng cho xe điện.
Chi phí sở hữu xe ban đầu
Thực tế là giá xe điện không rẻ hơn xe xăng. Theo số liệu của công ty nghiên cứu thị trường ô tô Mỹ nổi tiếng Kelley Blue Book, giá trung bình của xe điện là hơn 56.000 USD, đắt hơn mức khoảng 46.000 USD của xe ô tô nói chung (bao gồm cả xe xăng và xe điện). Như vậy tức là xét về giá, một chiếc xe điện loại bình dân có giá tương đương một chiếc sedan chạy xăng hạng sang. Ngày nay, nhiều mẫu xe điện thậm chí còn đắt hơn cả siêu xe Lamborghini.
Tuy nhiên, giá thực sự của xe điện không chỉ nằm ở chi phí mua xe ban đầu cao hơn. Để tiện sử dụng và kéo dài tuổi thọ cho bộ pin đắt đỏ dùng cho xe điện, nhiều chủ xe đã chọn giải pháp mua và lắp đặt hệ thống sạc hai cấp độ tại nhà. Bộ sạc này thường có chi phí lắp đặt tối thiểu 2.000 USD. Một lựa chọn khác là hệ thống sạc nhanh, với chi phí có thể lên tới 100.000 USD. Dù nó giúp tiết kiệm thời gian và giúp pin bền hơn, nhưng mức chi phí đó có thể khiến nhiều người tiêu dùng từ bỏ ý định mua xe điện. Tất nhiên, chủ xe điện vẫn có thể chọn giải pháp dùng ổ điện thông thường ở nhà, nhưng sẽ phải chấp nhận thời gian sạc tăng từ 8 tiếng lên tới 40 tiếng để pin đầy.
Một chi phí nữa cần lưu tâm là bảo hiểm. Tại Mỹ, phí bảo hiểm của xe điện cao hơn xe động cơ đốt trong truyền thống khoảng 10-40%.
Các chi phí "ẩn"
Nếu bạn đã vượt qua được “cú sốc” chi phí ban đầu của việc sở hữu xe điện, từ giá xe cao hơn cho tới chi phí lắp bộ sạc tại nhà, hãy chuyển sang tham khảo một số chi phí trong quá trình sử dụng xe, như chi phí thuê pin, chi phí sạc điện, sửa chữa và thậm chí là cả mức độ mất giá của xe.
Nhiều nhà sản xuất ô tô không thực sự tính toàn bộ giá pin vào giá xe. Nhằm giảm chi phí ban đầu để hấp dẫn người mua, họ chọn giải pháp cho thuê pin. Chi phí thuê pin hàng tháng thường bị giới hạn bởi số km xe chạy và có thể lên tới 150 USD/tháng tại Mỹ, tùy mức độ sử dụng.
Một chi phí nữa đáng lưu tâm là phí sạc điện. Tại Mỹ, các trạm sạc công cộng tính phí tới 40 cent/kWh sạc nhanh và khoảng 30 cent đối với sạc tiêu chuẩn. Như vậy, chi phí sạc pin của một chiếc xe điện sẽ rơi vào khoảng 2.000 USD/năm, tùy xe. Dù chi phí này rẻ hơn nhiều so với xăng, nhưng khá đắt so với giá điện sinh hoạt - khoảng 18 cent/kWh.
Một vấn đề nữa có thể phát sinh trong quá trình sử dụng xe điện (đặc biệt là các model mới) là thiếu đội ngũ thợ giỏi, giàu kinh nghiệm để xử lý các trục trặc liên quan tới xe điện. Việc này sẽ dẫn tới chi phí phụ tùng, nhân công và thời gian chờ đợi tăng lên rất nhiều khi xảy ra hỏng hóc.
Cuối cùng, mức độ mất giá của xe điện cao hơn nhiều so với xe động cơ đốt trong truyền thống. Tại Mỹ, xe điện và xe hybrid có giá bán lại trung bình thấp hơn 40% giá mua mới (giá bán lẻ đề xuất), trong khi giá bán lại của xe động cơ đốt trong là khoảng 50-70%. Lý do là người mua thường e ngại chất lượng pin của xe điện đã qua sử dụng không còn tốt.
