Giải quyết việc trùng tên thôn, tổ dân phố sau sắp xếp cấp xã thế nào?

Phường mới Thành Sen vừa được thành lập mới trên cơ sở 8 phường cũ lân cận gồm: Bắc Hà, Thạch Quý, Tân Giang, Thạch Hưng, Nam Hà, Trần Phú, Hà Huy Tập, Văn Yên và một phần diện tích tự nhiên, quy mô dân số của phường Đại Nài.

Sau khi sắp xếp, tên tổ dân phố (TDP) ở 6 phường cũ gồm: Nam Hà, Bắc Hà, Hà Huy Tập, Tân Giang, Đại Nài và một số TDP ở phường Trần Phú cũ bị trùng do cùng đặt tên TDP theo số thứ tự 1, 2, 3, 4…

Ông Lê Văn Hồng - Tổ trưởng TDP 2 (phường Trần Phú cũ), phường Thành Sen chia sẻ: “Việc trùng tên TDP đã ảnh hưởng đến bà con trong quá trình thực hiện các thủ tục hành chính và gây khó khăn trong việc ký gửi - nhận các dịch vụ bưu chính. Chúng tôi rất mong cấp trên sớm thống nhất tên gọi để bà con thuận lợi hơn trong các giao dịch”.

Tương tự, tại phường Nam Hồng Lĩnh, trong tổng số 25 TDP thì có 16 TDP thuộc 2 phường cũ Đậu Liêu và Nam Hồng trùng tên do cùng cách gọi theo số thứ tự.

Ông Bùi Văn Ánh - Tổ trưởng TDP 4 (phường Đậu Liêu cũ), phường Nam Hồng Lĩnh cho biết: “Phường Nam Hồng Lĩnh hiện nay có đến 2 TDP 2. Để phân biệt chúng tôi vẫn gọi tên TDP kèm tên phường cũ. Nhưng về lâu dài, việc đổi tên TDP để tạo thống nhất, đồng bộ là vô cùng cần thiết. Nội dung này sẽ được lấy ý kiến người dân của cả TDP để đề xuất cấp trên”.

Trong khi chờ quy định mới, các phường, xã trên địa bàn tỉnh đang linh hoạt sử dụng cách gọi tên tạm thời, tên TDP thường được gọi kèm thêm tên của phường cũ để tránh trùng lặp, chồng chéo và đảm bảo hoạt động hành chính diễn ra thuận lợi.

Ông Nguyễn Trí Bằng - Phòng Văn hóa - xã hội (UBND phường Nam Hồng Lĩnh) cho biết: “Quá trình vận hành thử nghiệm hoạt động chính quyền địa phương 2 cấp, chúng tôi đã nhận rõ thực trạng và những bất cập do trùng tên TDP; đồng thời xác định đây là nhiệm vụ cần tham mưu ngay để đổi tên phù hợp.

Ngay sau khi vận hành chính thức, từ chỉ đạo của UBND phường, phòng đã rà soát, họp bàn thảo luận và tham mưu phương án cho lãnh đạo. Trước mắt, chúng tôi tham mưu 2 phương án lựa chọn đặt tên TDP là sắp xếp lại theo số thứ tự hoặc gọi tên TDP gắn liền với địa danh phường cũ (ví dụ: TDP 4 Đậu Liêu, phường Nam Hồng Lĩnh). Sắp tới, các phương án sẽ được đưa ra lấy ý kiến cử tri các TDP liên quan trước khi trình HĐND phường tại kỳ họp bất thường, với mục tiêu đảm bảo sửa đổi trong thời gian nhanh nhất, sớm nhất, tạo thuận lợi cho người dân”.

Cũng đang tập trung tham mưu phương án đổi tên TDP, ông Hồ Quốc Tuấn - Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội (phường Thành Sen), cho hay đang xây dựng phương án theo cách để nguyên tên TDP cũ và thêm tên phường cũ. Cách gọi này vừa dễ định vị vị trí hành chính, vừa giữ được nét văn hóa, lịch sử lâu đời của địa bàn. Ví dụ như TDP 1 Trần Phú - phường Thành Sen; TDP 2 Hà Huy Tập - phường Thành Sen…

Không chỉ trùng tên gọi ở TDP, hiện nay sau khi một số xã cũ và thị trấn cũ sáp nhập thành xã mới, việc trong một xã nơi là thôn, nơi là TDP cũng xảy ra, dẫn đến sự thiếu đồng bộ, nhất quán.

Xác định từ sớm những bất cập này, ngày 23/6/2025, Bộ Nội vụ đã ban hành Công văn 4168/BNV-CQĐP hướng dẫn một số nội dung về sắp xếp tổ chức bộ máy và đơn vị hành chính, trong đó trước mắt trước mắt vẫn giữ nguyên các thôn, TDP tại các đơn vị hành chính cấp xã mới cho đến khi có quy định cụ thể của Chính phủ.

Điểm d khoản 2 Điều 21, Luật Tổ chức chính quyền địa phương 2025 quy định, HĐND cấp xã có thẩm quyền thành lập, tổ chức lại, giải thể, đặt tên, đổi tên thôn, TDP. Trên cơ sở đó, việc chuyển đổi thôn, TDP và đổi tên thôn, TDP do trùng tên tại đơn vị hành chính cấp xã mới thực hiện như sau: UBND cấp xã mới lập danh sách các thôn cần chuyển đổi thành TDP hoặc danh sách TDP cần chuyển đổi thành thôn trình HĐND cùng cấp xem xét, quyết định.

Đối với việc đổi tên thôn, TDP do trùng tên, UBND cấp xã mới xây dựng phương án, lấy ý kiến cử tri là đại diện hộ gia đình tại thôn, TDP. Nếu trên 50% cử tri đại diện hộ gia đình đồng ý thì UBND cấp xã hoàn thiện phương án trình HĐND cấp xã xem xét, quyết định.

Ông Nguyễn Thanh Hùng - Trưởng phòng Xây dựng chính quyền và Tổ chức biên chế (Sở Nội vụ) chia sẻ: “Bám sát Luật Tổ chức chính quyền địa phương 2025 và hướng dẫn của Bộ Nội vụ, hiện nay các địa phương trùng tên TDP đang triển khai các bước theo quy định nhằm đổi tên phù hợp. Thời gian tới đây, Trung ương sẽ sớm ban hành các quy định, hướng dẫn trong sắp xếp lại mô hình thôn, TDP theo hướng khoa học, tinh gọn, hiệu quả. Trên cơ sở đó, Sở Nội vụ sẽ kịp thời tham mưu UBND tỉnh, cấp có thẩm quyền ban hành và triển khai các kế hoạch, xây dựng các quy định để đơn vị hành chính cấp xã mới triển khai sắp xếp thôn, TDP theo đúng quy định, hướng dẫn của Trung ương”.