Để chính quyền các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 trên phạm vi cả nước bắt đầu đi vào hoạt động từ ngày 1/4/2026, Đảng ủy Quốc hội đề nghị Ban Thường vụ các tỉnh, thành chỉ đạo ủy ban bầu cử (UBBC) hoàn thành biên bản xác định kết quả bầu cử ĐBQH khóa XVI gửi về Hội đồng bầu cử quốc gia chậm nhất ngày 18/3/2026; UBBC các cấp hoàn thành biên bản tổng kết cuộc bầu cử đại biểu HĐND, công bố kết quả bầu cử và danh sách người trúng cử chậm nhất ngày 20/3/2026.
Thực hiện tinh thần chỉ đạo, hiện, nhiều xã, phường tại Hà Tĩnh đã hoàn thành công bố kết quả bầu cử. Sáng 19/3, UBBC xã Thạch Hà công bố kết quả bầu cử và danh sách 21 người trúng cử đại biểu HĐND xã khóa II, nhiệm kỳ 2026 – 2031. Đây là những người tiêu biểu về phẩm chất, năng lực và uy tín, đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của Nhân dân.
Trước đó, chiều 18/3, UBBC xã Đức Thọ đã công bố kết quả bầu cử và danh sách 23 người trúng cử đại biểu HĐND xã khóa II, nhiệm kỳ 2026 – 2031. Các đại biểu trúng cử đều đạt tỷ lệ phiếu bầu cao, từ trên 95% - 99%.
Cũng trong ngày 18/3, UBBC xã Mai Phụ ban hành Nghị quyết số 03/NQ-UBBC công bố kết quả bầu cử và danh sách 21 người trúng cử đại biểu HĐND xã khóa mới. Ông Bùi Quang Hiếu - Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã (đại biểu HĐND xã nhiệm kỳ 2026-2031) cho hay: "Sau khi thống nhất với UBND và Ban Thường trực Ủy ban MTTQ xã, Thường trực HĐND xã xây dựng kế hoạch tổ chức kỳ họp thứ nhất nhằm kiện toàn tổ chức bộ máy của HĐND và UBND xã theo quy định; đồng thời bàn, quyết định một số nội dung quan trọng khác. Chúng tôi đã đề nghị UBBC, Ủy ban MTTQ, UBND xã khẩn trương hoàn thiện các báo cáo, hồ sơ, tài liệu; đồng thời, phân công bộ phận giúp việc, Văn phòng HĐND & UBND phối hợp Phòng Văn hoá - Xã hội soát xét, hoàn thiện hồ sơ về công tác tổ chức bộ máy....".
Từ việc công bố danh sách người trúng cử, công tác chuẩn bị kỳ họp thứ nhất đang được HĐND các cấp tại Hà Tĩnh tập trung cao. Việc tổ chức kỳ họp được HĐND tiến hành chậm nhất vào ngày 31/3/2026.
Bà Nguyễn Thị Nhuần - Trưởng ban Pháp chế, HĐND tỉnh nhiệm kỳ 2021 - 2026 trao đổi: “Mở đầu kỳ họp, HĐND khóa mới sẽ nghe UBBC cùng cấp báo cáo kết quả bầu cử đại biểu HĐND và báo cáo kết quả xác nhận tư cách đại biểu HĐND. Nội dung trọng tâm là việc bầu các chức danh thuộc thẩm quyền của HĐND như: chủ tịch, phó chủ tịch HĐND, trưởng các ban HĐND; chủ tịch, phó chủ tịch UBND, ủy viên UBND theo hình thức bỏ phiếu kín, bảo đảm tính dân chủ, khách quan. Tại kỳ họp này, HĐND các cấp sẽ nghe báo cáo tổng hợp ý kiến, kiến nghị của cử tri do ủy ban MTTQ cùng cấp trình bày".
Theo bà Nhuần, tại kỳ họp đầu tiên, HĐND sẽ ban hành nghị quyết về kế hoạch tổ chức kỳ họp thường lệ trong năm đầu tiên của nhiệm kỳ; quy chế làm việc của HĐND, thường trực HĐND, các ban của HĐND, tổ đại biểu HĐND và đại biểu HĐND; đồng thời, quyết định một số nội dung khác thuộc thẩm quyền...
Nhiệm kỳ 2026 - 2031, cách thức tổ chức các ban của HĐND có sự thay đổi. Trước đây, tại kỳ họp đầu tiên, HĐND trực tiếp bầu phó trưởng ban và quyết định số lượng ủy viên các ban, nhưng nhiệm kỳ này thuộc thẩm quyền của thường trực HĐND. Theo quy trình, các trưởng ban HĐND sẽ lập danh sách phó trưởng ban và ủy viên trình thường trực HĐND phê chuẩn; số lượng thành viên các ban do thường trực HĐND xem xét, quyết định.
Bà Nguyễn Thị Thúy Nga, Trưởng ban Kinh tế - Ngân sách, HĐND tỉnh nhiệm kỳ 2021 - 2026 nhìn nhận: "Điểm mới này đã cho thấy tính chủ động, linh hoạt trong công tác tổ chức nội bộ của HĐND song cũng yêu cầu cao hơn về trách nhiệm, công bằng, minh bạch trong quá trình lựa chọn, sắp xếp nhân sự. Việc làm tốt công tác nhân sự sẽ là yếu tố then chốt, quan trọng để các ban HĐND hoạt động thực chất, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu cao hơn của cơ quan dân cử trong giai đoạn mới".
Ngoài các nội dung về quy trình, nhân sự, kỳ họp thứ nhất sẽ nghe Ủy ban MTTQ cùng cấp báo cáo tổng hợp ý kiến, kiến nghị của cử tri trong cuộc bầu cử. Điều này cho thấy đại biểu trúng cử đã hiện thực hoá cam kết: kịp thời nắm bắt, tổng hợp tâm tư, nguyện vọng của cử tri để kịp thời phản ánh tại nghị trường, đảm bảo tiếng nói của Nhân dân được truyền tải tới cơ quan quyền lực cao nhất tại địa phương. Thông qua việc phản ánh với HĐND, UBND, ủy ban MTTQ đã phát huy hiệu quả chức năng giám sát. Từ vấn đề cử tri phản ánh sẽ giúp HĐND đưa ra các quyết sách phù hợp, giúp đại biểu HĐND nắm bắt thực tiễn và tăng cường mối liên hệ với cử tri.
Đây cũng sẽ là cơ sở để HĐND định hình trong xây dựng chương trình giám sát, chương trình xây dựng nghị quyết cho cả nhiệm kỳ.
Trước yêu cầu cao hơn đối với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, kỳ họp thứ nhất HĐND có ý nghĩa chính trị - pháp lý đặc biệt quan trọng, đánh dấu sự khởi đầu của nhiệm kỳ mới, mang sứ mệnh định hướng để cơ quan dân cử hoạt động hiệu lực, hiệu quả. Với ý nghĩa đó, kỳ họp tập trung kiện toàn bộ máy chính quyền địa phương, bầu các chức danh chủ chốt, quyết định phương hướng phát triển KT-XH. Thành công của kỳ họp thứ nhất là nền tảng cốt lõi để HĐND thực thi đầy đủ vai trò đại diện ý chí, nguyện vọng của Nhân dân trong suốt nhiệm kỳ.
