Vụ đông năm 2025, xã Mai Hoa phối hợp với Công ty TNHH Dưa leo Vùng Miền (Bắc Ninh) và HTX Sản xuất, kinh doanh tổng hợp Nhật Hằng (xã Hương Đô) triển khai mô hình trồng dưa chuột trên diện tích 5 ha.
Ông Đinh Văn Nghĩa - Tổ trưởng Tổ hợp tác thôn 1 Văn Giang cho biết: “Trước đây, vùng đất này chủ yếu trồng ngô, đậu, hiệu quả thấp. Từ khi áp dụng mô hình dưa chuột phủ bạt leo giàn, chúng tôi thấy rõ lợi ích: giảm cỏ dại, hạn chế sâu bệnh, tiết kiệm công chăm sóc, giữ ẩm cho đất. Quan trọng hơn, sản phẩm được bao tiêu nên bà con rất yên tâm sản xuất. Hiện nay, bà con đã bắt đầu thu hoạch sớm một số diện tích với giá bán 15.000 đồng/kg".
Theo ông Võ Đình Thông - Trưởng phòng Kinh tế xã Mai Hoa, tận dụng lợi thế về đất đai, việc liên kết trồng dưa chuột với doanh nghiệp là hướng đi phù hợp với chủ trương phát triển nông nghiệp hàng hóa của địa phương trong giai đoạn 2025 - 2030.
Hiện xã đã thành lập 2 tổ hợp tác với 11 thành viên, trực tiếp sản xuất và tuân thủ nghiêm ngặt quy trình kỹ thuật của công ty. Với năng suất bình quân 50 tấn/ha, dự kiến cho sản lượng khoảng 250 tấn, được doanh nghiệp thu mua ổn định ngay tại chân ruộng. Xã sẽ tiếp tục nhân rộng chuỗi liên kết trong vụ đông này.
Từ hiệu quả bước đầu, xã Mai Hoa đang tiếp tục khảo sát mở rộng thêm hơn 45 ha liên kết sản xuất dưa chuột, bí đỏ và ngô ngọt với các doanh nghiệp khác, hình thành vùng rau màu tập trung, góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất vụ đông. Chính quyền địa phương tiếp tục khuyến khích người dân mạnh dạn tham gia liên kết, áp dụng khoa học kỹ thuật để tăng năng suất, chất lượng và hướng tới sản xuất bền vững.
Hiện nay, vụ đông đã trở thành vụ sản xuất chính của HTX Nông nghiệp Đức La (xã Đức Quang). Ông Bùi Đức Dương - Giám đốc HTX Nông nghiệp Đức La cho biết: “Với 50 ha sản xuất vụ đông, HTX chú trọng các loại cây có tính hàng hóa, thị trường tốt như khoai tây, cà rốt, ngô ngọt, su hào, bắp cải… hướng đến phục vụ thị trường Tết Nguyên đán; đồng thời tăng cường liên kết với thương lái để có đầu ra ổn định, giúp bà con yên tâm sản xuất”.
Khắc phục khó khăn sau thiên tai, các doanh nghiệp, hợp tác xã (HTX) và tổ hợp tác (THT) trên địa bàn tỉnh đang nỗ lực vượt khó, chủ động tái thiết sản xuất vụ đông, tập trung vào các loại cây trồng có giá trị cao và đẩy mạnh liên kết chuỗi tiêu thụ để ổn định đầu ra.
Anh Hồ Văn Hà - Tổ trưởng Tổ hợp tác dưa lưới HT Farm (xã Thạch Lạc) cho biết: “Các sản phẩm của HT Farm đều được sản xuất theo quy trình VietGAP, đảm bảo an toàn và đáp ứng yêu cầu thị trường. Vụ đông là vụ sản xuất quan trọng của tổ hợp tác nên chúng tôi phải khẩn trương khắc phục hạ tầng, ổn định sản xuất trong thời gian sớm nhất. Đến nay, một phần hệ thống nhà lưới đã được khôi phục, hơn 10.000 cây dưa chuột đang sinh trưởng tốt, khoảng 2 tuần nữa sẽ bắt đầu cho thu hoạch. Chúng tôi cũng đã chuẩn bị các vật tư để xuống giống”.
Hiện nay, Công ty TNHH Nông nghiệp sạch Hatisa (phường Thành Sen) cũng đang tập trung khôi phục vùng sản xuất của doanh nghiệp. Ông Nguyễn Mạnh Tường - Giám đốc công ty cho biết: “Đơn vị đang rà soát, tìm kiếm vùng nguyên liệu khoai lang, cà rốt phục vụ cho sản phẩm củ quả sấy khô tại xã Thạch Khê, nhằm chuẩn bị nguồn nguyên liệu ổn định cho hoạt động chế biến trong thời gian tới".
Song song với các mô hình rau, củ, quả, các vùng trồng hoa phục vụ Tết Nguyên đán tại nhiều địa phương như phường Thành Sen, xã Đức Thịnh, xã Toàn Lưu… cũng đang bắt đầu vào vụ. Nhiều hộ dân tập trung xuống giống, chăm sóc với kỳ vọng thị trường tết năm nay sôi động, góp phần bù đắp thiệt hại do thiên tai.
Anh Bùi Công Trung (xã Toàn Lưu) cho biết: “Xác định hoa là cây có giá trị hàng hóa cao, thị trường tiêu thụ tốt nên chúng tôi đã xuống giống sớm một số diện tích cúc pha lê, còn cúc trồng trong nhà màng đang phấn đấu hoàn thành vào cuối tháng 10, đầu tháng 11".
Được biết, xã Toàn Lưu hiện có hơn 80 mô hình nhà màng trồng rau, hoa vụ đông. Đây đều là những mô hình sản xuất chủ lực của địa phương, mang lại hiệu quả kinh tế cao trên đơn vị diện tích. Ông Trần Bá Hoành - Phó Chủ tịch UBND xã Toàn Lưu cho biết: “Trên cơ sở cân đối nguồn lực, chính quyền đã hỗ trợ mỗi hộ 1 triệu đồng tiền phân bón; đồng thời tiếp tục tháo gỡ khó khăn, nghiên cứu chính sách hỗ trợ phù hợp để người dân có thêm động lực ổn định sản xuất, đảm bảo nguồn cung phục vụ thị trường tết”.
Trong bối cảnh sản xuất vụ đông vẫn còn đối mặt với nhiều khó khăn về thời tiết, giống và thị trường tiêu thụ, ngành nông nghiệp đang tập trung chỉ đạo các địa phương chủ động bố trí kế hoạch, tổ chức sản xuất linh hoạt, thích ứng hiệu quả.
Theo ông Phan Văn Huân - Trưởng phòng Trồng trọt (Chi cục Trồng trọt & Chăn nuôi Hà Tĩnh). tỉnh phấn đấu phủ kín diện tích sản xuất vụ đông trong vườn hộ; bố trí thời vụ linh hoạt, rải vụ từ tháng 9 đến tháng 12 theo từng nhóm cây trồng. Cùng với đó, các địa phương tập trung tổ chức lại sản xuất tại những vùng có truyền thống trồng rau màu, quy mô hơn 400 ha, ưu tiên đưa các giống cây trồng có giá trị kinh tế; chủ động tăng cường liên kết tiêu thụ sản phẩm với doanh nghiệp như Công ty CP Du lịch và Thực phẩm Sao Việt, Cửa hàng thực phẩm sạch Sơn Nguyên, Cửa hàng Manda Mart…
Ngành cũng định hướng mở rộng sản xuất các cây trồng có giá trị kinh tế cao như hoa cúc phục vụ Tết Nguyên đán 2026, dưa chuột, cà rốt, su hào, súp lơ…; đồng thời đẩy mạnh tập huấn, chuyển giao kỹ thuật, áp dụng quy trình sản xuất an toàn theo tiêu chuẩn VietGAP, hướng hữu cơ để từng bước xây dựng thương hiệu, kết nối thị trường và sản xuất theo đơn đặt hàng ổn định.
