Xóa nợ, khoanh nợ thuế: Tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp

Việc xóa nợ, khoanh nợ thuế là nhằm tháo gỡ khó khăn cho DN.

Rà soát kỹ đối tượng được xóa nợ, khoanh nợ

Theo thông tin từ Tổng cục Thuế, việc đề xuất, lựa chọn các đối tượng để xóa nợ, khoanh nợ thuế tháo gỡ khó khăn cho DN, cá nhân kinh doanh được căn cứ trên cơ sở tổng kết đánh giá tình hình thực hiện xử lý xóa nợ thuế trong thời gian qua và tình hình thực tiễn, cơ quan Thuế đã rà soát kỹ lưỡng các đối tượng để đề xuất theo quy định của pháp luật.

Cụ thể, theo Điều 65 Luật Quản lý thuế năm 2007, việc xoá nợ tiền thuế, tiền phạt được áp dụng đối với hai trường hợp: DN bị tuyên bố phá sản đã thực hiện các khoản thanh toán theo quy định của pháp luật phá sản mà không còn tài sản để nộp tiền thuế, tiền phạt; cá nhân được pháp luật coi là đã chết, mất tích, mất năng lực hành vi dân sự mà không có tài sản để nộp tiền thuế, tiền phạt còn nợ.

Tại Khoản 3, Điều 2 Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý thuế số 21/2012/QH13 có hiệu lực từ 1/7/2013 thì việc xóa nợ thuế được áp dụng bổ sung đối với “các khoản nợ tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt của người nộp thuế không thuộc 2 trường hợp trên mà cơ quan quản lý thuế đã áp dụng tất cả các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế và các khoản nợ tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt này đã quá 10 năm, kể từ ngày hết thời hạn nộp thuế, nhưng không có khả năng thu hồi”.

Trên thực tế, việc thực hiện xử lý nợ thuế trong thời gian qua cũng như những quy định của pháp luật về xóa nợ thuế đối với 3 trường hợp nêu trên chưa bao quát được hết thực trạng kinh doanh, chưa xử lý được tồn tại về nợ thuế không thể thu hồi được, nhất là trong giai đoạn kinh tế có nhiều biến động bất lợi từ ngày 31/12/2013 trở về trước.

Nhiều người nộp thuế cung ứng hàng hoá, dịch vụ được thanh toán bằng vốn NSNN, hoặc có nguồn từ NSNN nhưng chưa được thanh toán nên không có nguồn nộp kịp thời nhưng vẫn bị tính tiền chậm nộp tiền thuế dẫn đến thiếu công bằng giữa DN và nhà nước khi DN nợ thuế thì bị tính tiền chậm nộp, nhưng NSNN chậm thanh toán cho DN thì không bị tính lãi.

Nhiều người nộp thuế kinh doanh thua lỗ, nhiều trường hợp lâm vào tình trạng mất khả năng thanh toán, phải ngừng hoạt động hoặc thậm chí giải thể, phá sản nhưng không thực hiện theo đúng trình tự, thủ tục giải thể, phá sản. Số nợ thuế đã phát sinh từ trước thời điểm mất khả năng thanh toán, giải thể, phá sản bị tính tiền chậm nộp ở mức 0,05%/ngày (18,3%/năm) liên tục tăng thêm trong khi người nộp thuế đã không còn hoạt động sản xuất, kinh doanh, hoặc đã giải thể, phá sản.

Đảm bảo sự minh bạch, bình đẳng giữa các DN

Theo Tổng cục Thuế, việc đề xuất xử lý xóa nợ, khoanh nợ cho các DN là nhằm tháo gỡ khó khăn cho DN, hộ cá nhân kinh doanh, làm giảm nợ của nền kinh tế, giúp nền kinh tế trong sạch, minh bạch hơn, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Việc xóa nợ, khoanh nợ đã đảm bảo theo nguyên tắc bình đẳng giữa các thành phần kinh tế, không phân biệt đối xử, phù hợp với thông lệ quốc tế và các cam kết quốc tế mà Việt Nam đã ký kết và tham gia. Theo đó, đối tượng xóa nợ, khoanh nợ gồm tất cả các DN thuộc mọi thành phần kinh tế: DNNN, DN có vốn đầu tư nước ngoài, DN ngoài quốc doanh, hộ cá nhân kinh doanh, chứ không chỉ mỗi DNNN.

Để bảo đảm chặt chẽ việc xóa nợ, khoanh nợ đối với các trường hợp giải thể, bỏ kinh doanh, Bộ Tài chính cũng đã đề nghị quy định chế tài trường hợp người sáng lập doanh nghiệp, người đại diện theo pháp luật của tổ chức tiếp tục đăng ký thành lập tổ chức kinh doanh khác, tối thiểu sau 2 năm kể từ thời điểm giải thể, phá sản mới cấp mã số kinh doanh cho những DN này.

Các DN thực tế đã giải thể, phá sản nhưng không làm đầy đủ trình tự, thủ tục giải thể, phá sản theo quy định của pháp luật, kinh doanh thua lỗ, không còn tài sản, mất khả năng thanh toán, đã không còn hoạt động sản xuất, kinh doanh, cơ quan thuế đã thực hiện các biện pháp cưỡng chế, chính quyền địa phương cũng không xác minh được tài sản của NNT để thực hiện thu nợ.