Chiều 24/7, các đồng chí: Phan Thiên Định – Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh; Hồ Huy Thành - Phó Chủ tịch UBND tỉnh chủ trì họp trực tuyến chỉ đạo tăng cường công tác phòng cháy, chữa cháy rừng và rút kinh nghiệm sau các vụ cháy rừng xảy ra trên địa bàn tỉnh.
Cuộc họp được trực tiếp ở điểm cầu UBND tỉnh, kết nối trực tuyến tới điểm cầu các xã, phường có rừng.
Hà Tĩnh có 358.279 ha rừng và đất lâm nghiệp, trong đó có khoảng 120.000 ha rừng trọng điểm dễ cháy, phân bố trên địa bàn 66 phường, xã. Xác định công tác phòng cháy, chữa cháy rừng (PCCCR) là nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách của tỉnh, ngay từ đầu năm Sở NN&MT đã chủ động tham mưu UBND tỉnh, chỉ đạo các sở, ngành, chính quyền địa phương các cấp, chủ rừng triển khai thực hiện kịp thời, đồng bộ các biện pháp, giải pháp PCCCR.
Dưới sự chỉ đạo của UBND tỉnh và các sở ngành, lực lượng kiểm lâm, 19/19 chủ rừng tổ chức, 66/66 xã, phường và gần 20.000 chủ rừng là hộ gia đình, cộng đồng dân cư đã xây dựng phương án PCCCR theo quy định.
Cấp tỉnh đã xây dựng phương án về tổ chức chỉ đạo, chỉ huy và điều động lực lượng, phương tiện chữa cháy rừng cấp tỉnh khi có cháy lớn xảy ra với 550 người. UBND cấp xã, các đơn vị chủ rừng thành lập và duy trì 361 tổ đội bảo vệ rừng, PCCCR với 8.865 người tham gia; duy trì chế độ trực ban, chủ động “4 tại chỗ” sẵn sàng tham gia chữa cháy kịp thời.
Các đơn vị, địa phương tổ chức thực hiện tốt việc trực gác tại 319 cụm, điểm trực, điểm lắp đặt camera phát hiện sớm cháy rừng; thành lập các chốt kiểm soát người ra, vào các khu rừng trọng điểm dễ cháy trong thời gian cao điểm nắng nóng. Tổ chức tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng; xây dựng, tu sửa, mua sắm các công cụ, dụng cụ, công trình PCCCR kịp thời.
Mặc dù các cấp, ngành đã chủ động triển khai quyết liệt, đồng bộ các giải pháp PCCCR, nhưng do thời tiết nắng nóng gay gắt kéo dài liên tục nhiều ngày, hậu quả của các cơn bão năm 2025 dẫn đến lượng vật liệu dễ cháy trong rừng nhiều nên từ đầu năm đến nay, trên địa bàn toàn tỉnh đã xảy ra 20 điểm phát lửa tại 13 xã. Cơ bản các điểm phát lửa được phát hiện kịp thời và huy động lực lượng tại chỗ dập tắt đám cháy, hạn chế tối đa thiệt hại về rừng.
Trong 20 điểm phát lửa có 10 điểm gây cháy rừng tại 6 xã (so với cùng kỳ năm 2025 tăng 17 điểm phát lửa, trong đó tăng 10 vụ cháy rừng). Tới nay, có 4 vụ cháy rừng đã kiểm tra, xác định thiệt hại; 6 vụ cháy rừng diện tích rừng bị ảnh hưởng ước tính khoảng trên 19 ha, hiện đang tổ chức kiểm tra đo đếm, tính toán diện tích rừng bị thiệt hại.
Trong và sau khi các vụ cháy rừng xảy ra, chính quyền địa phương, lực lượng công an đã chủ trì, phối hợp với phòng chuyên môn cấp xã, kiểm lâm, chủ rừng kiểm tra hiện trường, xác định nguyên nhân, đối tượng gây cháy, diện tích thiệt hại để xử lý theo quy định pháp luật. Tuy nhiên, đến nay vẫn chưa điều tra được thủ phạm gây cháy rừng.
Theo nhận định ban đầu, các vụ cháy rừng có thể do sử dụng lửa bất cẩn của người dân như: xử lý thực bì sau khai thác rừng trồng, đốt rác trong vườn hộ. Ngoài ra còn có nguyên nhân hiềm khích cá nhân, cố ý đốt rừng của nhau, hoặc cố ý phá hoại tài sản.
Quá trình kiểm tra, giám sát việc chấp hành các biện pháp đảm bảo an toàn PCCCR trên địa bàn các ngành chức năng, địa phương đã phát hiện, xử lý 28 vụ với 28 đối tượng vi phạm quy định an toàn PCCCR, xử phạt 63,5 triệu đồng.
Ngoài các tồn tại, khó khăn khách quan về thời tiết, diện tích rừng dễ cháy lớn, vẫn còn một số tồn tại, khó khăn chủ quan như việc đầu tư kinh phí xây dựng các công trình PCCCR của chủ rừng, chính quyền địa phương còn hạn chế; việc tổ chức lực lượng trực kiểm soát người không có trách nhiệm ra vào rừng tại một số khu vực rừng trọng điểm dễ cháy chưa được thực hiện nghiêm túc; việc tham gia chữa cháy của người dân địa phương chưa thật sự hiệu quả; công cụ, dụng cụ, phương tiện trang bị cho lực lượng chữa cháy rừng còn hạn chế; việc đầu tư kinh phí của UBND cấp xã, chủ rừng cho công tác phòng cháy, chữa cháy rừng còn hạn chế...
Tại cuộc họp, đại diện lãnh đạo các sở, ngành, đơn vị, địa phương đã tập trung thảo luận các giải pháp nhằm triển khai hiệu quả công tác PCCCR thời gian tới. Trong đó, tập trung thực hiện tốt phương châm “4 tại chỗ”; tăng cường kiểm tra, kiểm soát và hướng dẫn việc sử dụng lửa trong rừng và ven rừng của người dân; tạm dừng các hoạt động xử lý thực bì và những hành vi dùng lửa khác có nguy cơ gây cháy rừng.
Nhiều ý kiến cũng đề xuất trang cấp hệ thống trang thiết bị PCCCR chuyên dụng, hiện đại cho lực lượng chữa cháy tại cơ sở nhằm kịp thời xử lý cháy, hạn chế nguy cơ lây lan rộng.
Kết luận cuộc họp, đồng chí Phan Thiên Định – Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu các cấp, ngành, địa phương cần chủ động các biện pháp kiểm soát, phòng ngừa cháy rừng theo yêu cầu, nhiệm vụ được giao. Đặc biệt cần kiểm tra, rà soát, khắc phục ngay những tồn tại trong công tác PCCCR của từng địa phương, chủ rừng, đáp ứng yêu cầu cấp thiết trong tình hình thời tiết nắng nóng hiện nay.
Các lực lượng chức năng rà soát, hoàn thiện phương án PCCCR theo từng khu vực trọng điểm, phân công nhiệm vụ cụ thể đến từng đơn vị, địa phương, lực lượng; tăng cường tuyên truyền tới tận từng thôn, tổ dân phố, khu dân cư, hộ gia đình, người dân nâng cao ý thức PCCCR, tham gia tích cực vào công tác chữa cháy rừng.
Lực lượng kiểm lâm, chính quyền địa phương, chủ rừng duy trì chế độ trực, tuần tra, canh gác; kịp thời phát hiện, báo cáo cho lãnh đạo tỉnh, sở ngành cấp tỉnh từ khi mới phát sinh các điểm phát lửa, cháy rừng để thực hiện hiệu quả công tác lãnh đạo, chỉ đạo, huy động lực lượng; rà soát bổ sung trang thiết bị, dụng cụ chữa cháy rừng.
Công an tỉnh chỉ đạo các đơn vị nghiệp vụ, công an địa phương tiếp tục phối hợp với các cơ quan chức năng điều tra nguyên nhân vụ cháy và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm theo quy định của pháp luật.
Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, thiết bị bay không người lái để hỗ trợ lực lượng kiểm lâm kiểm tra nhanh các khu vực rừng có địa hình phức tạp, khó tiếp cận, phát hiện sớm các điểm có nguy cơ cháy hoặc dấu hiệu cháy rừng, kịp thời triển khai các biện pháp xử lý.