Ông Hoàng Phúc Lâm, Phó Giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia cho biết, trong tháng 1, nắng nóng chỉ xuất hiện cục bộ tại khu vực miền Đông Nam Bộ. Từ tháng 2 đến nay, đã xuất hiện 3 đợt nắng nóng diện rộng tại khu vực Đông Nam Bộ. Ngoài ra một số nơi ở Tây Bắc và Bắc Trung Bộ cũng xuất hiện nắng nóng cục bộ. Nhiệt độ cao nhất trong ngày phổ biến từ 35 - 36 độ C, có nơi trên 37 độ C. Nhiều nơi có giá trị nhiệt độ cao nhất tuyệt đối ngày vượt giá trị lịch sử cùng thời kỳ.
Thống kê từ tháng 1 đến 12/3 đã có 7 đợt không khí lạnh trong đó có 3 đợt rét đậm, rét hại diện rộng vào các ngày từ 22-29/01 tại Bắc Bộ và các tỉnh từ Thanh Hóa đến Quảng Bình; ngày 08-09/02 tại khu vực Bắc Bộ; ngày 24/02-02/3 tại khu vực phía Đông Bắc Bộ, trong đó từ ngày 01-02/3 rét đậm, rét hại mở rộng ra khu vực Tây Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ.
Thời kỳ này cả nước đã xảy ra 3 đợt mưa diện rộng tập trung chủ yếu ở khu vực Bắc Bộ và Trung Bộ. Tháng 2 đã xuất hiện nhiều ngày mưa nhỏ, mưa phùn và sương mù tại khu vực Đông Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ. Đáng chú ý, trong tháng 1 và 2, một số nơi có lượng mưa ngày, tháng vượt giá trị lịch sử cùng thời kỳ như Sìn Hồ (Lai Châu), Hà Tĩnh, Hà Giang, Tuyên Hóa (Quảng Bình), Hương Khê (Hà Tĩnh), Tam Đường (Lào Cai)...
Trong tháng 2, nhiệt độ trung bình trên cả nước phổ biến cao hơn từ 1-2 độ C; một số nơi tại Tây Bắc và khu vực Thanh Hóa-Thừa Thiên Huế cao hơn trên 2 độ C so với trung bình nhiều năm cùng thời kỳ. Riêng khu vực Lai Châu có nền nhiệt thấp hơn khoảng 0,5 độ C so với trung bình nhiều năm. Trong đó có nơi đã ghi nhận được nhiệt độ cao nhất tuyệt đối vượt giá trị lịch sử đã từng quan trắc được
Ít có khả năng xảy ra rét đậm trong tháng 4
Ông Hoàng Phúc Lâm cho biết, dự báo El Nino sẽ suy yếu dần và chuyển sang trạng thái trung tính trong khoảng thời gian từ tháng 4-6/2024 với xác suất 75-80%. Thời kỳ này trên Biển Đông ít có khả năng xuất hiện bão/áp thấp nhiệt đới.
Dự báo không khí lạnh hoạt động yếu dần về cường độ, trong nửa cuối tháng 3/2024 rét đậm, rét hại chỉ xuất hiện cục bộ ở vùng núi phía Bắc. Ngoài ra, hiện tượng mưa nhỏ, mưa phùn ở khu vực Bắc Bộ tiếp tục xuất hiện nhiều hơn trung bình nhiều năm trong thời kỳ nửa cuối tháng 3/2024. Từ tháng 4, không khí lạnh hoạt động yếu và ít có khả năng xuất hiện rét đậm, rét hại; mưa nhỏ mưa phùn cũng giảm dần và chỉ xảy ra ít ngày ở vùng ven biển phía Đông Bắc Bộ.
Trên phạm vi cả nước có khả năng xảy ra các hiện tượng thời tiết nguy hiểm như dông, lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh; đặc biệt trong các đợt không khí lạnh ảnh hưởng đến nước ta trong thời kỳ chuyển mùa (tháng 4 và tháng 5/2024).
Về tình hình nắng nóng từ nay đến tháng 4, ông Hoàng Phúc Lâm cho biết, tại khu vực Tây Bắc Bắc Bộ và Trung Bộ nắng nóng đã xảy ra sớm. Trong nửa cuối tháng 3, nắng nóng xuất hiện ở khu vực phía Tây Bắc Bộ, vùng núi phía Tây thuộc Bắc Trung Bộ; sau đó gia tăng về cường độ và mở rộng dần sang các nơi khác của khu vực Bắc Bộ, khu vực Bắc Trung Bộ và Trung Trung Bộ vào tháng 4-6. Nắng nóng tại khu vực Nam Bộ tiếp tục duy trì trên khu vực miền Đông và sẽ mở rộng dần sang khu vực miền Tây từ nửa cuối tháng 3 đến nửa đầu tháng 5.
Khu vực Tây Nguyên và Nam Bộ tình trạng khô hạn còn tiếp diễn trong thời kỳ tháng 4. Ở khu vực Trung Bộ khả năng xuất hiện khô hạn kéo dài trong thời kỳ từ tháng 4 đến tháng 6. Mùa mưa tại Bắc Bộ có khả năng xuất hiện phù hợp với quy luật khí hậu. Mùa mưa tại Tây Nguyên và Nam Bộ xuất hiện muộn, thời kỳ từ tháng 6 gió mùa Tây Nam có xu hướng hoạt động mạnh hơn so với trung bình.
Chuyên gia cảnh báo, hiện tượng nắng nóng gia tăng sẽ ảnh hưởng đến sinh hoạt cũng như mọi hoạt động ngoài trời; đặc biệt sang tháng 5-6/2024 mức độ nắng nóng có thể gia tăng gay gắt hơn. Ngoài ra, mưa lớn, dông, lốc, mưa đá trong giai đoạn chuyển mùa có thể ảnh hưởng tiêu cực đến các hoạt động sản xuất và sinh hoạt của cộng đồng ở các khu vực chịu tác động.
Từ tháng 4 đến tháng 5, trên phạm vi toàn quốc, nhiệt độ trung bình phổ biến cao hơn so với trung bình nhiều năm khoảng 1,0-2,0 độ C, có nơi cao hơn. Tháng 6 cao hơn từ 0,5-1,5 độ C so với trung bình nhiều năm.
Đề phòng nắng nóng đặc biệt gay gắt
Dự báo xa hơn, chuyên gia cho biết từ tháng 7-9, hiện tượng ENSO có khả năng chuyển sang trạng thái La Nina với xác suất 55-65%. Bão/áp thấp nhiệt đới có khả năng xuất hiện khoảng từ 4-6 cơn trên Biển Đông và khoảng 1-2 cơn ảnh hưởng đến đất liền. Khu vực Bắc Bộ và Trung Bộ, hiện tượng nắng nóng và nắng nóng gay gắt có khả năng xuất hiện nhiều hơn so với trung bình nhiều năm, đề phòng xảy ra nắng nóng đặc biệt gay gắt.
Thời kỳ này nhiệt độ trung bình trên cả nước phổ biến cao hơn so với trung bình nhiều năm khoảng từ 0,5-1,0 độ C. Nắng nóng có xu hướng giảm dần từ nửa cuối tháng 8 ở Bắc Bộ và từ tháng 9 ở khu vực Trung Bộ. Khu vực Trung Bộ khả năng khô hạn duy trì trong tháng 7-8.
Bão/áp thấp nhiệt đới và gió mùa Tây Nam có khả năng gây ra gió mạnh, sóng lớn ảnh hưởng đến các hoạt động trên Biển Đông. Ngoài ra, mưa lớn, lốc, sét và hiện tượng nắng nóng gay gắt có thể ảnh hưởng tiêu cực đến các hoạt động sản xuất và sức khỏe cộng đồng.
