Ở tuổi 55, bà Dương Thị Hà (xã Cẩm Xuyên) vẫn mong muốn tìm được một công việc phù hợp để tăng thu nhập, cải thiện cuộc sống gia đình. Tuy nhiên, tuổi tác cũng là rào cản khiến cơ hội tìm kiếm việc làm của bà ngày càng ít đi. Biết Công ty TNHH May và Thương mại Việt - Hàn trên địa bàn có nhu cầu tuyển công nhân, bà mạnh dạn đăng ký và được nhận vào làm việc.
Bà Hà chia sẻ: “Được làm việc gần nhà, công việc lại phù hợp với sức khỏe nên tôi thấy rất thuận lợi. Có việc làm, có thêm thu nhập hằng tháng, tôi cũng yên tâm hơn, cuộc sống gia đình đỡ vất vả”.
Công ty TNHH May và Thương mại Việt - Hàn đóng trên địa bàn xã Cẩm Xuyên, chủ yếu gia công bao bì cho một số đơn vị trong và ngoài tỉnh. Hiện tại, công ty đang tạo việc làm cho hơn 60 lao động địa phương, trong đó có trên 50% là lao động ở độ tuổi trung niên, nhiều người có hoàn cảnh khó khăn hoặc sức khỏe yếu. Các công việc được bố trí phù hợp với khả năng của mỗi người, với mức thu nhập dao động từ 7-15 triệu đồng/người/tháng.
Theo ông Nguyễn Xuân Tiếp - Giám đốc Công ty TNHH May và Thương mại Việt - Hàn: “Phần lớn công nhân của công ty đều đã lớn tuổi, mỗi người có hoàn cảnh và điều kiện sức khỏe khác nhau. Vì vậy, chúng tôi luôn cố gắng bố trí công việc phù hợp, linh hoạt về thời gian để người lao động yên tâm làm việc, gắn bó với công ty. Qua đó, doanh nghiệp vừa duy trì được hoạt động sản xuất, vừa tạo việc làm, mang lại thu nhập cho người lao động, giúp họ cải thiện cuộc sống gia đình”.
Không riêng lĩnh vực may mặc, các cơ sở sản xuất, kinh doanh trong những ngành nghề khác cũng đang góp phần giải quyết việc làm cho lao động độ tuổi trung niên. Như tại Tổ hợp tác Thu mua và Chế biến sứa Mai Dung (xã Đồng Tiến), hoạt động thu mua, sơ chế và chế biến sứa đã tạo việc làm thường xuyên cho 15 lao động địa phương, có thời điểm sử dụng tới 25 lao động thời vụ. Trong đó, khoảng 70% lao động phổ thông ở độ tuổi trên 45 tuổi. Thu nhập bình quân đạt từ 8-15 triệu đồng/người/tháng, tùy thời điểm và vị trí công việc.
Ông Nguyễn Đình Dung - Tổ trưởng Tổ hợp tác Thu mua và Chế biến sứa Mai Dung chia sẻ: “Nghề thu mua, chế biến sứa đòi hỏi người lao động phải có kinh nghiệm và sự chịu khó. Vì vậy, lao động trung niên, lớn tuổi vẫn có nhiều lợi thế, có thể đảm nhận tốt các công đoạn từ phân loại, sơ chế đến chế biến, đóng gói sản phẩm. Chúng tôi luôn ưu tiên tuyển dụng lao động tại địa phương, vừa tận dụng được nguồn nhân lực có kinh nghiệm, vừa tạo thêm việc làm và thu nhập cho người dân”.
Thực tế cho thấy, lao động ở độ tuổi trung niên, lớn tuổi thường gặp nhiều bất lợi khi tìm kiếm việc làm. Sức khỏe giảm sút, khả năng tiếp cận công nghệ mới còn hạn chế, trong khi nhiều doanh nghiệp có xu hướng ưu tiên tuyển dụng lao động trẻ, năng động và dễ thích nghi với môi trường sản xuất hiện đại. Điều này khiến cơ hội việc làm của lao động lớn tuổi, nhất là ở khu vực nông thôn ngày càng thu hẹp. Trong bối cảnh đó, các cơ sở sản xuất, kinh doanh quy mô vừa và nhỏ tại địa phương đang trở thành một hướng tạo việc làm phù hợp, góp phần khai thác hiệu quả nguồn lao động sẵn có.
Tại xã Lộc Hà, cơ sở sản xuất nấm Quang Trung ở thôn Bình Lộc là một trong những mô hình phát huy hiệu quả nguồn lao động tại chỗ, trong đó có nhiều lao động lớn tuổi.
Bà Nguyễn Thị Liêm (thôn Bình Lộc, xã Lộc Hà) chia sẻ: “Ở tuổi 70, tôi vẫn mong muốn có một công việc phù hợp để kiếm thêm thu nhập. Nhưng tuổi cao nên tìm việc cũng khó khăn. Từ khi được nhận vào làm tại cơ sở sản xuất nấm Quang Trung, tôi có thêm công việc, thu nhập mỗi tháng khoảng 3 - 4 triệu đồng, tùy từng thời điểm. Công việc này phù hợp với sức khỏe nên tôi có thể làm được”.
Cùng với các mô hình sản xuất riêng lẻ, nhiều địa phương ở Hà Tĩnh đang chú trọng khai thác tiềm năng, lợi thế sẵn có để khôi phục, phát triển các ngành nghề truyền thống; hình thành tổ hợp tác, hợp tác xã và các cơ sở sản xuất, kinh doanh; từng bước xây dựng thương hiệu cho sản phẩm đặc trưng. Việc duy trì và mở rộng các ngành nghề này không chỉ tạo động lực phát triển kinh tế địa phương mà còn mở thêm cơ hội việc làm cho lao động nông thôn. Người dân có thể làm việc gần nhà, phát huy kinh nghiệm, tay nghề sẵn có và chủ động hơn về thời gian, nhất là những lao động lớn tuổi vốn gặp nhiều khó khăn khi tìm kiếm việc làm tại các doanh nghiệp quy mô lớn.
Ông Lê Nguyễn Kiên Cường - Phó Chủ tịch UBND xã Phúc Trạch cho biết: “Địa phương đang tập trung khai thác tiềm năng, lợi thế sẵn có để phát triển các mô hình kinh tế phù hợp. Trong đó, chú trọng phát triển nghề chế tác trầm hương, khai thác lợi thế vùng trồng cam, bưởi để mở rộng sản xuất, kinh doanh, nâng cao giá trị sản phẩm. Đồng thời, khuyến khích, hỗ trợ người dân phát triển các cơ sở sản xuất, kinh doanh, tổ hợp tác, qua đó tạo thêm việc làm tại chỗ, nhất là cho lao động trung niên, lớn tuổi”.
Lao động trung niên có lợi thế về kinh nghiệm, sự chín chắn và tinh thần trách nhiệm. Luật Việc làm năm 2025 (có hiệu lực từ ngày 1/1/2026) cũng quy định các chính sách hỗ trợ đào tạo nghề, tạo việc làm và vay vốn để duy trì, mở rộng việc làm. Vì vậy, bên cạnh duy trì, nhân rộng các mô hình sản xuất hiệu quả, cần có sự đồng hành của chính quyền và ngành chức năng trong hỗ trợ các cơ sở sản xuất, kinh doanh ổn định hoạt động, mở rộng thị trường, liên kết tiêu thụ sản phẩm. Đây là cơ sở để tạo thêm việc làm, giúp lao động trung niên, lớn tuổi có thu nhập và ổn định cuộc sống.
