Những người trẻ Nga và tình yêu với Hà Tĩnh

Những điều níu chân người phương xa

Tháng 11, khi mùa đông đang gõ cửa, tôi có dịp gặp hai người trẻ đến từ xứ sở Bạch Dương đang sinh sống và làm việc tại Hà Tĩnh. Cuộc trò chuyện với anh Evgenii Puchinin và chị Ralina Valiulina trong những ngày kỷ niệm 109 năm Cách mạng Tháng Mười Nga (7/11/1917 - 7/11/2026) càng thêm ý nghĩa khi những câu chuyện của họ gợi nhắc ký ức lịch sử và tình hữu nghị Việt Nam - Nga luôn được các thế hệ nâng niu, trân trọng.

Evgenii Puchinin sinh năm 1992, quê ở thành phố Chita, Liên bang Nga. Anh đến Hà Tĩnh làm giáo viên tiếng Anh tại một trung tâm ngoại ngữ ở xã Tứ Mỹ kể từ tháng 11/2024. Trước đó, năm 2018, anh từng đến Nha Trang và Đà Lạt du lịch. Nhưng phải đến khi nhận công việc tại Hà Tĩnh, chàng trai người Nga mới có dịp trải nghiệm sâu hơn cuộc sống ở Việt Nam.

Sau 2 năm gắn bó, Evgenii dành nhiều tình cảm cho thiên nhiên, cảnh sắc và ẩm thực Hà Tĩnh, đặc biệt là hải sản. Nhưng điều khiến anh lưu luyến hơn cả chính là sự thân thiện, cởi mở của người dân nơi đây. “Từ đồng nghiệp, hàng xóm đến những người bán hàng ngoài chợ, ai cũng thân thiện, niềm nở và luôn tươi cười mỗi khi tôi xuất hiện. Điều đó khiến tôi cảm thấy rất ấm áp” - anh Evgenii chia sẻ.

Trong những kỷ niệm đáng nhớ, anh kể về những lần đi chợ được các bà, các chị tặng thêm quả xoài, mớ rau. Đặc biệt, có lần đi taxi từ phường Thành Vinh (Nghệ An) về xã Tứ Mỹ, tài xế chỉ lấy 200 nghìn đồng thay vì 300 nghìn đồng như thỏa thuận. Khi anh hỏi lý do, người đàn ông mỉm cười: “Vì anh là người Nga”. Câu trả lời giản dị ấy khiến Evgenii bất ngờ và xúc động.

Với anh, điều đáng quý không chỉ nằm ở những món quà mà còn ở tình cảm mà người Hà Tĩnh dành cho đất nước mình. Anh cũng vui khi gặp những người lớn tuổi có thể giao tiếp bằng tiếng Nga - những người từng học tập, lao động tại Nga vẫn mang theo ký ức đẹp về quãng thời gian sống ở xứ sở Bạch Dương.

Những câu chuyện ấy cũng khiến Evgenii nhớ đến quê hương mình. Thành phố Chita cách Moskva khoảng 6.000 km và nằm gần biên giới Trung Quốc. Khi anh còn nhỏ, tại quê nhà có một nhà máy lớn sản xuất khăn, rèm cửa, quần áo và nhiều mặt hàng khác. Tại đây từng có nhiều người Việt Nam sang học tập, làm việc, học nghề rồi trở về nước. Vì thế, khi đến Việt Nam, anh không cảm thấy quá xa lạ. Những điều từng nghe, từng thấy về người Việt Nam ở Nga nay được anh gặp lại trong chính cuộc sống thường ngày tại Hà Tĩnh.

Nếu như Evgenii tìm thấy ở Hà Tĩnh sự gắn bó ấm áp sau những năm tháng trải nghiệm tại Việt Nam, thì với Ralina Valiulina (SN 2001, quê thành phố Kazan, Cộng hòa Tatarstan, Liên bang Nga), hành trình đến với vùng đất núi Hồng - sông La lại bắt đầu từ một nhân duyên bất ngờ. Trước khi sang Việt Nam, Ralina lên mạng tìm kiếm cơ hội du lịch hoặc làm việc ở nước ngoài. Cô tình cờ nhìn thấy thông tin tuyển dụng của Trung tâm Anh ngữ Blue Galaxy (phường Thành Sen) nên vào xem thử. Không ngờ đó lại là một mối duyên khiến Ralina quyết định sang Việt Nam và chọn ở lại Hà Tĩnh.

Chị kể: “Cô Trần Thị Bích Thủy (Giám đốc Trung tâm - PV) gọi lại cho tôi chỉ sau một tin nhắn. Khi trò chuyện, nghe cô giới thiệu, miêu tả về Hà Tĩnh, tôi đã cảm nhận có điều gì đó rất đặc biệt ở vùng đất này. Sau buổi phỏng vấn đó, ý nghĩ về Hà Tĩnh vẫn luôn lặp lại và hè năm ngoái tôi đã quyết định đến đây”.

Sau hơn 1 năm sinh sống tại Hà Tĩnh, Ralina cảm nhận rõ sự gần gũi từ những người xung quanh, đặc biệt là đồng nghiệp và các học sinh. Cô yêu quý sự thân thiện của người dân, trân trọng cách mọi người đón nhận mình. Dù đôi khi còn gặp trở ngại trong giao tiếp, cô và học trò vẫn tìm được cách thấu hiểu, sẻ chia tình cảm. “Tôi thực sự yêu nơi này, nhất là các học sinh của mình. Các em rất ngoan và chăm chỉ. Tôi cảm nhận được tình cảm chân thành mà mọi người dành cho mình” - Ralina bày tỏ.

Khi được hỏi về lựa chọn đến Hà Tĩnh, Ralina vui vẻ tạo hình trái tim bằng hai tay. Cô nói, có điều gì đó sâu thẳm bên trong mách bảo mình nên đến đây, dù bản thân chưa thể lý giải. “Người Việt Nam có cách gọi đó là “tâm linh”. Tôi nghĩ giống như trái tim đã gọi tôi đến Việt Nam, đến Hà Tĩnh” - cô bộc bạch.

Ralina cũng chia sẻ tình cảm ấy với gia đình. Vừa qua, với sự hỗ trợ của cô Bích Thủy, cô đã đưa mẹ và chị gái từ Nga sang Việt Nam thăm mình. Cả gia đình dành một tuần để trải nghiệm cuộc sống tại Hà Tĩnh. Với cô, đó là dịp để những người thân yêu được tận mắt nhìn thấy vùng đất mình đang sinh sống, gặp gỡ con người và cảm nhận những điều đã khiến cô lựa chọn gắn bó. Nói về tương lai, Ralina mong muốn tiếp tục ở lại lâu hơn, có thêm thời gian khám phá và hiểu thêm về vùng đất Hà Tĩnh.

Gặp lại dấu ấn lịch sử trên quê hương Hà Tĩnh

Trong cuộc trò chuyện với hai người trẻ Nga, câu chuyện về tình hữu nghị Việt Nam - Nga được mở ra từ những dấu mốc lịch sử. Khi được hỏi về Cách mạng Tháng Mười Nga, Evgenii cho biết, anh từng học về sự kiện này trong chương trình lịch sử ở trường phổ thông. Anh biết về đế quốc Nga, Sa hoàng và cuộc cách mạng làm thay đổi thể chế đất nước. Khi đến Việt Nam, nhìn thấy tượng đài Lê-nin và những con đường mang tên lãnh tụ, anh cảm thấy thú vị.

Còn đối với Ralina, Cách mạng Tháng Mười là một dấu mốc đã lùi xa nhưng những giá trị lịch sử mãi trường tồn. Khi được nghe kể về những người Việt Nam từng tham gia Hồng quân Liên Xô chiến đấu chống phát xít Đức trong Chiến tranh thế giới thứ hai, cả hai đều quan tâm. Đặc biệt, họ bất ngờ khi biết trong số những chiến sĩ ấy có một người con quê Hà Tĩnh.

Đó là đồng chí Ngô Chí Thông (bí danh Lý Chí Thông, Lê Hồng Sơn), SN 1910 tại xã Thạch Minh, huyện Thạch Hà (cũ), nay là xã Việt Xuyên, tỉnh Hà Tĩnh. Theo tư liệu được Báo Quân đội nhân dân công bố, năm 1926, theo đề xuất của Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi Ban Chấp hành Quốc tế Cộng sản, một số thanh niên Việt Nam yêu nước được đưa sang Liên Xô học tập. Khi Chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ, một số người trong nhóm này tình nguyện gia nhập Hồng quân Liên Xô, chiến đấu chống phát xít Đức, bảo vệ Moskva. Trong số đó có đồng chí Ngô Chí Thông.

Năm 2020, nhân kỷ niệm 75 năm chiến thắng trong Chiến tranh Vệ quốc vĩ đại (1945-2020), tên tuổi 7 chiến sĩ Việt Nam từng tham gia Hồng quân được đưa vào cơ sở dữ liệu của tổ hợp bảo tàng “Con đường tưởng niệm” tại Công viên Yêu nước, Kubinka, ngoại ô Moskva. Đây là kết quả phối hợp giữa Đại sứ quán Việt Nam tại Nga, các cơ quan chức năng hai nước và Bộ Quốc phòng Nga trong quá trình thu thập, xác minh tư liệu.

Nghe câu chuyện về người lính Hà Tĩnh từng góp sức trong cuộc chiến bảo vệ Moskva, Ralina bày tỏ sự ngạc nhiên và khâm phục: “Tôi nghĩ Nga và Việt Nam đã có mối quan hệ tốt đẹp trong nhiều năm, luôn giúp đỡ nhau trong nhiều hoàn cảnh. Thật tự hào và biết ơn những người lính đã chiến đấu vì nước Nga như vậy. Tôi rất vui khi người dân hai nước gắn bó, thân thiện và yêu quý nhau”.

Với Evgenii, anh nhắc đến sự giúp đỡ của Liên Xô đối với Việt Nam trong các cuộc chiến tranh bảo vệ Tổ quốc, từ đào tạo quân nhân đến hỗ trợ các lực lượng không quân. Anh còn biết Nga từng hỗ trợ Việt Nam khắc phục hậu quả thiên tai, bão lũ, trong đó có những trận lũ năm 2020 với sự đóng góp của gia đình và bà con quê hương anh. Theo anh, điều đó nói lên tình cảm giữa Nhân dân hai nước Nga và Việt Nam luôn gắn bó sâu sắc theo chiều dài lịch sử. Bản thân những người trẻ như anh cũng luôn ý thức trân trọng và giữ gìn tình cảm tốt đẹp đó khi nhắc đến Việt Nam.

Câu chuyện của hai người trẻ Nga đang sinh sống và làm việc tại Hà Tĩnh cho thấy tình hữu nghị Việt Nam - Nga không chỉ thuộc về ký ức mà vẫn hiện diện trong cuộc sống hôm nay. Trước khi chia tay, tôi nói với Evgenii và Ralina rằng người Việt Nam nói chung, người Hà Tĩnh nói riêng luôn ghi nhớ Cách mạng Tháng Mười Nga, trân trọng sự giúp đỡ và tình cảm mà Nhân dân Nga đã dành cho Việt Nam qua nhiều thế hệ. Mỗi dịp tháng 11, những bài ca về nước Nga lại vang lên trong các chương trình gặp gỡ, sinh hoạt của nhiều tổ chức, đoàn thể ở Hà Tĩnh. Bởi với người Hà Tĩnh, nước Nga không chỉ là ký ức lịch sử mà còn là một miền thương mến được gìn giữ qua thời gian.