Tổng thống Nga Vladimir Putin ngày 27/3 đề xuất thảo luận về việc thành lập chính quyền tạm thời tại Ukraine, dưới sự hướng dẫn của Liên hợp quốc và một số quốc gia. Mục đích là tiến hành bầu cử tại Ukraine vì nhiệm kỳ của Tổng thống Volodymyr Zelensky đã chính thức kết thúc vào tháng 5 năm ngoái.
Trong bài phát biểu tối 27/3, Tổng thống Putin nói rằng, Moscow không thấy cách rõ ràng nào để ký bất kỳ thỏa thuận nào với Kiev vì "các nhà lãnh đạo khác có thể đến vào ngày mai".
"Trong những trường hợp như vậy, thông lệ quốc tế tuân theo một con đường trong khuôn khổ các hoạt động gìn giữ hòa bình của Liên hợp quốc; một số trường hợp đã chứng minh cái gọi là quản lý bên ngoài hoặc quản lý tạm thời", nhà lãnh đạo Nga cho biết.
Ông Putin nhấn mạnh, các thế lực bên ngoài nên tạo điều kiện cho các cuộc bầu cử ở Ukraine để "thiết lập một chính phủ có năng lực và được người dân tin tưởng".
Sau đó, chính phủ mới của Ukraine có thể bắt đầu đàm phán với Moscow và ký một thỏa thuận hòa bình "được công nhận trên toàn thế giới, đáng tin cậy và ổn định".
Tuy nhiên, ông Putin nêu rõ việc quản lý tạm thời Ukraine chỉ là một lựa chọn khả thi. "Nhìn chung, chúng tôi ủng hộ việc giải quyết xung đột một cách hòa bình, bao gồm cả cuộc xung đột này, nhưng không phải bằng cái giá của chúng tôi", ông kết luận.
Đây không phải lần đầu tiên ông Putin đề cập đến tính chính danh của chính quyền Tổng thống Zelensky. Hồi tháng 1, ông Putin tuyên bố nếu Ukraine muốn đàm phán, Nga sẽ sẵn sàng cử đại diện tham gia tiến trình này, nhưng ông Zelensky không phải là "nhân vật phù hợp" để dẫn đầu các nỗ lực đàm phán.
Theo các quan chức Nga, để khởi động các cuộc đàm phán, cần phải giải quyết các khía cạnh pháp lý về tính hợp pháp của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky và sắc lệnh do ông Zelensky đưa ra về việc cấm Kiev đàm phán với Moscow.
"Nếu chúng tôi bắt đầu đàm phán ngay bây giờ, chúng sẽ là bất hợp pháp… Bởi vì khi người đứng đầu chế độ hiện tại, đó là cách duy nhất để gọi ông Zelensky ngày nay, ký sắc lệnh này, ông ấy vẫn là một tổng thống hợp pháp. Nhưng bây giờ ông ấy không thể hủy bỏ nó, bởi vì ông ấy là bất hợp pháp", Tổng thống Putin nói.
Chủ nhân Điện Kremlin nhấn mạnh thêm: "Theo hiến pháp Ukraine, tổng thống Ukraine, ngay cả trong tình trạng thiết quân luật, cũng không thể gia hạn nhiệm kỳ. Chỉ có nhánh quốc hội Ukraine mới có thể gia hạn nhiệm kỳ, trong khi tổng thống chỉ có nhiệm kỳ 5 năm".
Bình luận của ông Putin được đưa ra trong bối cảnh Nga và Ukraine đạt được thỏa thuận tạm ngừng tấn công hạ tầng năng lượng của nhau và đảm bảo an ninh hàng hải ở Biển Đen với vai trò trung gian của Mỹ. Mặc dù vậy, 2 bên tiếp tục cáo buộc lẫn nhau vi phạm thỏa thuận.
Nhiệm kỳ của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky kết thúc vào tháng 5/2024. Tuy nhiên, ông tiếp tục lãnh đạo Ukraine do đất nước không thể tổ chức bầu cử khi đang trong tình trạng thiết quân luật thời chiến.
Quốc hội Ukraine đã nhất trí để ông Zelensky tiếp tục điều hành đất nước.
Cuộc thăm dò mới nhất cho thấy phần lớn người dân Ukraine vẫn bày tỏ sự tín nhiệm với Tổng thống Volodymyr Zelensky. Tính đến tháng 3, mức độ tín nhiệm của Tổng thống Volodymyr Zelensky là 69%, theo khảo sát của Viện Xã hội học Quốc tế Kiev (KIIS), được thực hiện từ ngày 12 đến 22/3.
