Siết chặt thị trường dược: Bộ Y tế đề xuất chế tài mạnh với thuốc giả

Chia sẻ trên báo Sức khỏe và đời sống về việc tăng cường quản lý phòng, chống thuốc giả, thuốc kém chất lượng trên thị trường, Phó Cục trưởng Cục Quản lý Dược, Bộ Y tế Tạ Mạnh Hùng cho biết, từ tháng 11/2023, Sở Y tế Thanh Hóa đã có báo cáo về sự xuất hiện của một số thuốc giả trên địa bàn.

Ngay lập tức, Cục đã có Công văn số 10271/QLD-CL yêu cầu Sở Y tế Thanh Hóa tăng cường thanh, kiểm tra giám sát chất lượng thuốc, phòng, chống thuốc giả, thuốc không rõ nguồn gốc.

Ông Tạ Mạnh Hùng nói: "Đặc biệt, khi phát hiện trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa xuất hiện các loại thuốc giả Tetracyclin Tw3, Clocid Tw 3, Cefixim..., ngày 26/4/2024, Cục đã có công văn gửi Sở Y tế Thanh Hóa, yêu cầu báo cáo với Ban Chỉ đạo 389 của tỉnh và phối hợp với lực lượng Công an, Quản lý thị trường... để truy tìm nguồn gốc số thuốc giả trên".

Trước tình hình một số tỉnh báo cáo có thuốc giả, riêng Thanh Hóa có tới 4 báo cáo Bộ Y tế, tháng 1/2025, Cục Quản lý Dược và Thanh tra Bộ Y tế đã chủ động phối hợp với C03 và A03 Bộ Công an, tổ chức họp với Sở Y tế Thanh Hóa, Hà Tĩnh, Hà Nam về tăng cường phòng, chống thuốc giả.

Lãnh đạo Cục Quản lý Dược cho hay, các cơ quan quản lý thường xuyên thanh, kiểm tra chất lượng thuốc, kiểm tra thị trường, lấy mẫu thuốc để kiểm tra chất lượng, đã phát hiện nhiều vụ việc buôn bán thuốc giả và đều thông báo kịp thời, chỉ đạo Sở Y tế báo cáo Ban Chỉ đạo 389 và chuyển sang cơ quan công an.

Mặc dù công tác đấu tranh phòng, chống thuốc giả, thuốc kém chất lượng đã đạt được nhiều tiến bộ, nhờ đó mà sự xuất hiện của thuốc giả, thuốc kém chất lượng giảm thấp nhưng những vi phạm trong sản xuất, buôn bán thuốc giả vẫn chưa được xử lý triệt để, mà vụ việc ở Thanh Hóa vừa qua là một ví dụ.

Ngày 17/4/2025, Thủ tướng Chính phủ đã có Công điện 41/CĐ-TTg về xử lý vụ việc sản xuất, buôn bán hàng giả là thuốc chữa bệnh, thực phẩm bảo vệ sức khỏe, trong đó, giao cho Bộ Y tế phối hợp với Bộ Công an, Bộ Công Thương đẩy mạnh kiểm soát, phòng chống thuốc giả, thực phẩm bảo vệ sức khỏe giả.

Tham mưu ban hành nghị định quy định kinh doanh thuốc online

Triển khai Công điện của Thủ tướng, Bộ Y tế đang tham mưu Chính phủ ban hành Nghị định quy định việc kinh doanh thuốc online; rà soát, xây dựng cơ chế và phân công trách nhiệm rõ ràng của các đơn vị thuộc Bộ Y tế trong kiểm soát sản xuất, lưu hành thuốc, đặc biệt là quảng cáo, kinh doanh thuốc online.

Bên cạnh đó, Bộ Y tế sẽ tăng cường phối hợp với cơ quan truyền thông để cung cấp thông tin về thuốc giả, giúp người dân biết và không sử dụng, đặc biệt là thay đổi thói quen tự mua thuốc điều trị, mà khi có bệnh, phải đến khám và mua thuốc tại cơ sở y tế được cấp phép; khuyến khích người dân cung cấp thông tin khi phát hiện việc sản xuất, kinh doanh thuốc giả.

Bộ Y tế cũng tăng cường thanh, kiểm tra, đặc biệt là lập các đoàn liên ngành trong phòng, chống hàng giả.

Xử phạt nghiêm khắc hành vi buôn bán thuốc giả

"Một biện pháp quan trọng là tiếp tục hoàn thiện hệ thống dữ liệu về ngành dược; công bố thông tin đầy đủ về thuốc được cấp phép lưu hành (cơ sở sản xuất, kinh doanh, bán buôn, bán lẻ thuốc và nhãn thuốc), để người dân dễ dàng tra cứu, đối chiếu.

Chúng tôi cũng tăng cường chia sẻ thông tin và phối hợp chặt chẽ với lực lượng Công an, Hải quan, Quản lý thị trường, Quản lý thương mại điện tử… nhằm kịp thời phát hiện và xử lý vi phạm trong buôn bán, quảng cáo thuốc, thuốc giả", ông Hùng chia sẻ.

Bên cạnh đó, Bộ Y tế đang đề xuất sửa đổi Nghị định 117/2020/NĐ-CP của Chính phủ, trong đó, bổ sung quy định xử phạt nghiêm khắc các hành vi buôn bán thuốc giả, thuốc không rõ nguồn gốc, không hóa đơn chứng từ hoặc bán thuốc online của các tổ chức, cá nhân không được cấp phép.

Công điện của Thủ tướng Chính phủ về xử lý vụ việc sản xuất, buôn bán hàng giả là thuốc chữa bệnh, thực phẩm bảo vệ sức khỏe

Như đã đưa, mới đây, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long đã ký Công điện của Thủ tướng Chính phủ về xử lý vụ việc sản xuất, buôn bán hàng giả là thuốc chữa bệnh, thực phẩm bảo vệ sức khỏe.

Vừa qua, các cơ quan chức năng đã phát hiện vụ việc sản xuất, buôn bán hàng giả là thuốc chữa bệnh, thực phẩm bảo vệ sức khỏe xảy ra tại tỉnh Thanh Hóa và một số địa phương; đáng lưu ý là hoạt động sản xuất, buôn bán các loại hàng giả này đã kéo dài nhiều năm, đặc biệt là hàng chục loại thuốc, thực phẩm bảo vệ sức khỏe giả đã được sản xuất, đưa vào lưu thông.

Thuốc chữa bệnh, thực phẩm bảo vệ sức khỏe là loại hàng hóa ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, tính mạng người dân.

Thực hiện ngay việc rà soát, thu hồi các loại thuốc giả, thực phẩm bảo vệ sức khỏe giả đã được phát hiện

Nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, nhất là bảo đảm chất lượng, kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý hoạt động sản xuất, buôn bán hàng giả, đặc biệt là thuốc giả, thực phẩm bảo vệ sức khỏe giả, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu:

Bộ Y tế phối hợp chặt chẽ với Bộ Công an trong việc điều tra, xử lý vụ việc buôn bán hàng giả nêu trên. Chỉ đạo các địa phương thực hiện ngay việc rà soát, thu hồi các loại thuốc giả, thực phẩm bảo vệ sức khỏe giả đã được phát hiện, kịp thời ngăn chặn và giảm thiểu tác hại của việc sử dụng thuốc giả, thực phẩm bảo vệ sức khỏe giả.

Phối hợp với Bộ Công Thương và các cơ quan đẩy mạnh các biện pháp kiểm soát, phòng chống thuốc giả, thực phẩm bảo vệ sức khỏe giả lưu thông trên thị trường.

Đẩy mạnh hoạt động kiểm tra, thanh tra việc chấp hành pháp luật về dược, an toàn thực phẩm của các cơ sở kinh doanh dược, thực phẩm bảo vệ sức khỏe, nhất là tại các địa bàn trọng điểm.

Tăng cường các biện pháp quản lý cơ sở bán buôn, bán lẻ thuốc gắn với yêu cầu kết nối cơ sở cung ứng thuốc; chỉ được mua bán các loại thuốc được cấp giấy đăng ký lưu hành, có hóa đơn, chứng từ, nguồn gốc xuất xứ đúng quy định; thực hiện việc bán thuốc theo đơn; xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm.

Rà soát, hoàn thiện các quy định pháp luật nhằm nâng cao trách nhiệm, hiệu quả quản lý của các cơ quan liên quan và chính quyền các địa phương đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh, bán buôn, bán lẻ thuốc chữa bệnh, thực phẩm bảo vệ sức khỏe.

Tiếp tục đẩy mạnh hoạt động thông tin, truyền thông về nguy cơ, tác hại của việc sử dụng thuốc giả, thực phẩm bảo vệ sức khỏe giả, không rõ nguồn gốc; thúc đẩy hoạt động mua bán thuốc theo đơn và sử dụng thuốc an toàn, hiệu quả.

Bộ Công an tập trung đẩy nhanh tiến độ điều tra, sớm đưa ra kết luận về vụ việc sản xuất, buôn bán thuốc chữa bệnh giả, thực phẩm bảo vệ sức khỏe giả nêu trên; xử lý nghiêm các đối tượng vi phạm theo quy định của pháp luật.

Chỉ đạo công an các cấp tăng cường nắm tình hình, phát hiện, ngăn chặn, xử lý kịp thời những hành vi sản xuất, buôn bán thuốc giả, thực phẩm bảo vệ sức khỏe giả.

Tăng cường các biện pháp quản lý thị trường

Bộ Công Thương chủ trì, phối hợp với Bộ Y tế, các cơ quan liên quan, Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương tăng cường các biện pháp quản lý thị trường nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý hoạt động sản xuất, buôn bán thuốc giả, thực phẩm bảo vệ sức khỏe giả.

Tiếp tục thực hiện nghiêm các nhiệm vụ, giải pháp về tăng cường đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại, sản xuất, kinh doanh hàng giả, hàng kém chất lượng thuộc nhóm hàng dược phẩm, mỹ phẩm, thực phẩm chức năng, dược liệu và vị thuốc y học cổ truyền theo Chỉ thị số 17/CT-TTg ngày 19 tháng 6 năm 2018 của Thủ tướng Chính phủ.

Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chỉ đạo các cơ quan chức năng khẩn trương rà soát, kiểm tra việc chấp hành pháp luật của các cơ sở kinh doanh thuốc, thực phẩm bảo vệ sức khỏe trên địa bàn, thu hồi các loại thuốc giả, thực phẩm bảo vệ sức khỏe giả đã được phát hiện, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm theo đúng quy định./.