Bắt đầu trồng dưa lưới trong nhà màng từ đầu năm 2024, đến nay, gia đình anh Nguyễn Xuân Kỷ (thôn Bình Quang) đã có gần 3 năm gắn bó với cây trồng này. Hiện mô hình của anh có 2 nhà màng, tổng diện tích hơn 1.300m², duy trì sản xuất 4 vụ/năm. Nhờ áp dụng quy trình chăm sóc phù hợp, sản lượng bình quân hằng năm đạt khoảng 26 tấn. Dưa sau thu hoạch được tiêu thụ tại thị trường Hà Tĩnh và Nghệ An với mức giá ổn định 28-30 nghìn đồng/kg tuỳ thời điểm.
“Mỗi năm, doanh từ bán dưa đạt khoảng 750 triệu đồng. Sau khi trừ các khoản chi phí như: giống, phân bón, điện, nước và các chi phí phục vụ sản xuất, gia đình thu lãi khoảng hơn 300 triệu đồng. So với nhiều loại cây trồng khác trên cùng diện tích, đây là nguồn thu ổn định, giúp gia đình có thêm động lực duy trì và đầu tư cho mô hình” - anh Kỷ chia sẻ.
Để nâng cao hiệu quả sản xuất, gia đình anh Kỷ luôn chú trọng từng khâu, từ lựa chọn giống đến chăm sóc, tưới nước và tuyển quả. Kỹ thuật trồng dưa được anh tìm hiểu, học hỏi từ các mô hình ở miền Nam. Qua từng vụ sản xuất, anh tiếp tục điều chỉnh quy trình chăm sóc để phù hợp hơn với điều kiện khí hậu, đất đai và khả năng đầu tư tại địa phương.
Trong đó, kỹ thuật tạo tán, tuyển quả được anh đặc biệt chú trọng nhằm giúp cây sinh trưởng tốt, tập trung dinh dưỡng nuôi quả. Cây được bấm ngọn, không để cao quá 2,5m để thuận lợi cho việc chăm sóc. Khi cây bắt đầu đậu quả, anh lựa chọn những quả có khả năng phát triển tốt, hình dáng phù hợp và chỉ giữ lại một quả/cây. Cách làm này giúp cây tập trung dinh dưỡng, quả phát triển đồng đều, đạt chất lượng khi thu hoạch.
Cùng với kỹ thuật chăm sóc, gia đình anh Kỷ đầu tư hệ thống tưới nhỏ giọt theo công nghệ Israel, giúp kiểm soát lượng nước và dưỡng chất cung cấp cho từng gốc dưa. Anh Kỷ cho biết: “Tôi xác định muốn sản phẩm đạt chất lượng thì phải làm kỹ lưỡng ngay từ đầu. Từ xử lý môi trường trong nhà màng, ươm hạt, chăm sóc cây đến tưới nước, bón phân đều phải được kiểm soát. Gia đình hướng đến quy trình sản xuất theo VietGAP, vừa nâng chất lượng quả, vừa bảo đảm an toàn cho người sản xuất và tiêu dùng”.
Cùng với gia đình anh Kỷ, gia đình bà Phan Thị Minh ở thôn Bình Quang cũng lựa chọn trồng dưa lưới trong nhà màng để phát triển kinh tế. Với diện tích hơn 1.300m², ngay vụ đầu tiên, mô hình đã cho kết quả khả quan khi thu hoạch khoảng 6 tấn dưa, doanh thu hơn 170 triệu đồng, sau khi trừ các chi phí, lãi khoảng 80 triệu đồng. Nhờ vậy, vụ này bà tiếp tục đầu tư sản xuất và dự kiến cho thu hoạch hơn 6 tấn dưa.
Theo bà Minh, qua vụ đầu tiên, gia đình có thêm kinh nghiệm trong việc chăm sóc và theo dõi quá trình sinh trưởng của cây. So với phương thức canh tác thông thường, trồng dưa trong nhà màng giúp chủ động hơn trong việc kiểm soát môi trường, nước tưới, dinh dưỡng, đồng thời hạn chế tác động của thời tiết đến cây trồng. Đây cũng là cơ sở để gia đình tiếp tục hoàn thiện kỹ thuật và nâng cao hiệu quả trong những vụ tiếp theo.
“Qua thực tế sản xuất, tôi nhận thấy dưa lưới phù hợp với điều kiện của gia đình và cho giá trị kinh tế khá. Thời gian tới, tôi sẽ tiếp tục theo dõi kỹ từng giai đoạn sinh trưởng của cây, đồng thời học hỏi thêm kinh nghiệm, kỹ thuật để nâng cao năng suất, chất lượng dưa. Gia đình cũng sẽ tính toán đầu tư, từng bước mở rộng diện tích sản xuất nếu điều kiện phù hợp” - bà Minh cho hay.
Với đặc thù là địa bàn miền núi, việc đưa dưa lưới vào sản xuất trong nhà màng đang giúp người dân xã Mai Hoa khai thác hiệu quả hơn quỹ đất, tạo ra giá trị kinh tế cao trên cùng diện tích. Mô hình cũng cho thấy tiềm năng ứng dụng công nghệ vào sản xuất, từng bước thay đổi phương thức canh tác theo hướng chủ động, an toàn và hiệu quả hơn.
Ông Võ Đình Thông - Trưởng phòng Kinh tế, UBND xã Mai Hoa cho hay: “Với những mô hình trồng dưa lưới trong nhà màng, địa phương sẽ tiếp tục theo dõi quá trình sản xuất, nắm bắt những khó khăn của các hộ để có hướng hỗ trợ phù hợp. Đồng thời, sẽ tuyên truyền, vận động người dân đến tham quan, học hỏi kinh nghiệm từ những mô hình đang phát huy hiệu quả, mạnh dạn ứng dụng kỹ thuật mới vào sản xuất; từ đó từng bước nhân rộng những cách làm phù hợp, góp phần nâng cao giá trị kinh tế trên diện tích đất sản xuất”.
