Thời gian gần đây, tiếp thị liên kết (affiliate) thu hút nhiều người tham gia bởi hình thức này không đòi hỏi vốn nhập hàng, lưu kho nhưng được quảng bá với khả năng tạo thêm thu nhập. Cùng với sức hút đó, các khóa học hướng dẫn làm affiliate xuất hiện với nhiều mức phí và hình thức đào tạo khác nhau. Tuy nhiên, thực tế cho thấy, việc tham gia một khóa học không đồng nghĩa với khả năng tạo ra đơn hàng hay thu nhập như kỳ vọng. Không ít người vẫn lúng túng khi bắt tay vào lựa chọn sản phẩm, xây dựng nội dung và tiếp cận khách hàng.
Chị Nguyễn Thị Thảo (xã Đức Minh) từng đăng ký khóa học affiliate với mong muốn có thêm nguồn thu nhập. Ban đầu, chị kỳ vọng việc được hướng dẫn bài bản sẽ giúp mình nhanh chóng nắm bắt cách làm. Tuy nhiên, khi bắt tay thực hiện, những khó khăn phát sinh khiến kết quả chưa đạt như mong đợi.
Chị Thảo chia sẻ: “Tôi đăng ký khóa học vì nghĩ rằng sẽ được hướng dẫn từng bước, từ lựa chọn sản phẩm, xây dựng nội dung đến cách tiếp cận khách hàng. Nhưng phần lớn thời lượng học tập trung vào giới thiệu kiến thức và quy trình chung, chưa có nhiều thời gian thực hành, phân tích những trường hợp cụ thể. Khi tự làm, tôi mới thấy mỗi khâu đều có những vấn đề riêng, không thể chỉ áp dụng máy móc theo hướng dẫn”.
Không chỉ gặp khó khi vận dụng kiến thức, một số người còn băn khoăn về chất lượng đào tạo và mức độ tương xứng giữa chi phí bỏ ra với giá trị thực tế nhận được.
Chị Bùi Thanh Thủy (xã Cẩm Bình) cho biết: “Tôi từng chi 6 triệu đồng cho 3 buổi học với mong muốn được hướng dẫn cụ thể để bắt đầu làm affiliate. Tôi nghĩ đây là khoản đầu tư cần thiết nếu muốn làm một cách bài bản. Tuy nhiên, lớp online của tôi có 10 người và nội dung chủ yếu được truyền đạt theo bài giảng chuẩn bị trước. Những vướng mắc phát sinh trong quá trình tìm hiểu, thực hành chưa được giải đáp cụ thể nên tôi vẫn gặp khó khăn khi tự triển khai”.
Ở chiều ngược lại, những người trực tiếp làm tiếp thị liên kết cho rằng, để duy trì công việc và tạo ra thu nhập, người làm phải đầu tư nhiều hơn những thao tác quay video, đăng bài hay gắn đường dẫn sản phẩm thường được giới thiệu trong các quảng cáo.
Là giáo viên Trường THPT Phan Đình Giót (xã Cẩm Xuyên), chị Trương Thị Ngọc Quỳnh tranh thủ thời gian ngoài giờ để tìm hiểu và làm tiếp thị liên kết. Không lựa chọn khóa đào tạo chuyên sâu ngay từ đầu, chị chủ động tìm kiếm tài liệu, quan sát cách xây dựng nội dung của những người đi trước, sau đó tự thực hành quay video, biên tập và giới thiệu sản phẩm.
“Những sản phẩm tôi sử dụng cho gia đình, nếu thấy phù hợp và có hiệu quả tốt, tôi thường quay video chia sẻ với mọi người. Trong quá trình làm, tôi phải tự tìm hiểu cách quay dựng, lựa chọn nội dung và duy trì việc đăng tải thường xuyên. Trung bình mỗi ngày, tôi đăng từ 1-2 video giới thiệu sản phẩm lên Facebook. Hiện nay, công việc mang lại thu nhập tương đối ổn định, dao động từ 10 - 15 triệu đồng/tháng” - chị Quỳnh cho biết.
Từ trải nghiệm của những người trực tiếp tham gia có thể thấy, tiếp thị liên kết có ưu điểm là không đòi hỏi người làm phải nhập hàng, lưu kho hay tổ chức vận chuyển sản phẩm. Tuy nhiên, để tạo ra đơn hàng, họ vẫn phải đảm nhiệm nhiều công đoạn: tìm hiểu thị trường, lựa chọn sản phẩm, xác định nhóm khách hàng, xây dựng nội dung, quay dựng video và duy trì tương tác. Quan trọng hơn, thông tin giới thiệu phải đủ sức thuyết phục, bảo đảm tính chân thực và tạo được niềm tin để người xem đưa ra quyết định mua hàng.
Những kỹ năng này không thể hình thành chỉ sau vài buổi học. Người tham gia phải liên tục thử nghiệm cách thể hiện nội dung, theo dõi phản hồi của người xem, điều chỉnh phương thức tiếp cận và tích lũy kinh nghiệm. Vì vậy, một khóa học có thể cung cấp kiến thức, hướng dẫn công cụ và phương pháp, nhưng không thể thay thế quá trình thực hành cũng như khả năng tự thích ứng của mỗi người. Hiệu quả công việc còn phụ thuộc vào chất lượng sản phẩm, mức độ cạnh tranh, thị trường và sự phù hợp với nhóm khách hàng mục tiêu.
Bàn về sức hút của các khóa học kiếm tiền trên nền tảng số, TS. Lê Thị Bích Ngọc - giảng viên Khoa Nhà nước và Pháp luật, Trường Chính trị Trần Phú, tỉnh Hà Tĩnh đánh giá: “Khi thường xuyên nhìn thấy những câu chuyện thành công, hình ảnh doanh thu hoặc chia sẻ về khoản tiền kiếm được trong thời gian ngắn, người xem dễ hình thành suy nghĩ rằng mình cũng có thể đạt được kết quả tương tự. Những hình ảnh về thu nhập, số lượng đơn hàng hay câu chuyện thành công được chia sẻ liên tục trên mạng xã hội có thể tạo ra tâm lý so sánh và thúc đẩy mong muốn tham gia. Tuy nhiên, người xem thường chỉ nhìn thấy kết quả được giới thiệu mà chưa biết đầy đủ quá trình, điều kiện và những khó khăn phía sau. Nếu kỳ vọng quá lớn nhưng thiếu sự chuẩn bị về kiến thức, kỹ năng và thời gian, họ dễ thất vọng khi kết quả không đạt được như mong muốn”.
Bên cạnh việc cân nhắc hiệu quả đào tạo, người đăng ký cũng cần quan tâm đến quyền lợi và trách nhiệm của mình khi sử dụng dịch vụ.
Luật sư Phan Văn Chiều - Giám đốc Công ty Luật TNHH Hà Châu cho biết: “Người học cần lưu giữ nội dung quảng cáo, tin nhắn tư vấn, hợp đồng hoặc điều khoản đăng ký, chứng từ thanh toán và những tài liệu thể hiện nội dung dịch vụ thực tế được cung cấp. Đây là cơ sở quan trọng để yêu cầu đơn vị đào tạo giải quyết quyền lợi hoặc gửi phản ánh đến cơ quan có thẩm quyền khi cần thiết. Trước khi đăng ký, người học cũng cần tìm hiểu tư cách của đơn vị tổ chức, người trực tiếp giảng dạy, chương trình đào tạo, phương thức hỗ trợ và các điều kiện đi kèm”.
Tiếp thị liên kết mở ra cơ hội tạo thêm thu nhập trên nền tảng số, nhưng không phải con đường làm giàu nhanh chóng như những lời quảng bá hấp dẫn. Một khóa học có thể giúp người mới rút ngắn thời gian tìm hiểu, tiếp cận công cụ và phương pháp, song kết quả vẫn phụ thuộc vào năng lực, sự kiên trì và quá trình tích lũy kinh nghiệm của mỗi người. Tỉnh táo trước những lời hứa hẹn thu nhập, chủ động trang bị kiến thức và lựa chọn cách học phù hợp là điều cần thiết để tránh biến mong muốn kiếm thêm thu nhập thành một khoản đầu tư lãng phí.