Người dân buồn rầu vì lạc rẻ nhưng không ai mua.
Ngồi bên đống lạc cao như núi giữa sân, 3 bố con ông Hoàng Trọng Cử (xã Tượng Sơn, Thạch Hà) lặng lẽ bứt củ lạc ra khỏi cây mà gần như không nói với nhau câu gì. Quan sát cảnh lao động khá uể oải của những người nông dân này, không cần hỏi thăm cũng biết được phần nào về nỗi niềm của họ.
Mở đầu câu chuyện bằng câu xã giao: “Lạc sai củ, bác nhỉ”, ông Cử “tiếp” ngay một sàng: “Sai mô mà sai chú hè. Chưa năm mô tệ như năm ni. Lạc đã kém, giá rẻ như bèo mà cũng không có người mua, buồn lòng lắm”.
Rồi ông tiếp: “Như mọi năm, lạc mới nhổ về, đã có người đến đặt mua. Lạc tươi cũng mua, lạc khô cũng mua. Khách mua đông nên thích bán lúc nào cũng được. Đã thế, giá cả lại cao nên thu nhập từ lạc tương đối khá. Chả như năm nay, thu hoạch về gần tháng trời rồi mà có thấy ai hỏi mua đâu”.
Chị Lê Thị Thu (Thạch Châu - Lộc Hà), vụ lạc này trồng 5 sào lạc, thu được hơn 6 tạ. Chị cho biết: “Năm ngoái, với diện tích này, tôi thu được gần 1 tấn, bán giá 25 nghìn đồng/kg. Ngay khi mới thu hoạch về đã có người đến hỏi mua. Nhà có nhiều lạc như “có con gái đẹp”, ngày nào cũng có người hỏi. Vậy nhưng, năm nay, năng suất giảm gần 1/2, giá nghe nói chỉ 15 nghìn đồng/kg, nhưng cũng chưa thấy ai hỏi mua. Lạc nhân cũng rẻ và ế nên không có khách mua lạc vỏ”.
Còn chị Phạm Thị Song (xã Sơn Trung - Hương Sơn) thì cho rằng, năng suất mất 1/3, giá cũng giảm gần một nửa so với năm ngoái nên thu nhập từ lạc năm nay may lắm chỉ đủ bù chi phí. “Lúa mất, lạc mất, không biết mai đây, những người nông dân như chúng tôi lấy tiền đâu lo sách vở, đóng nộp tiền học cho các con” - chị Song chia sẻ.
Lạc mất giá khiến đời sống người nông dân đang hết sức khó khăn.
Theo Trưởng phòng NN&PTNT huyện Hương Sơn Lê Quang Hồ, chưa thấy năm nào thị trường lạc lại ảm đạm như năm nay. Ở Hương Sơn, các năm trước, tầm này đi đâu cũng thấy người rao mua lạc, nhưng từ đầu mùa đến nay, hầu như rất ít thấy khách mua. Giá lạc dao động từ 13-15 nghìn đồng/kg, trong khi năm ngoái trung bình 20-22 nghìn/kg.
Ông Hoàng Trọng Nhạ, chủ một đại lý thu mua lạc ở Thạch Thắng (Thạch Hà) cho biết: “Hiện nay, giá lạc vỏ mua vào trung bình khoảng 12-14 nghìn/kg. Lạc vỏ rẻ vì lạc nhân xuất ra cũng rẻ. Năm ngoái, lạc nhân 32 nghìn đồng/kg, thì nay giảm còn 22 nghìn đồng. Đặc biệt là năm nay, các đại lý lớn chưa thu mua lạc nhân nên chúng tôi cũng chưa thu mua lạc vỏ. Nếu như trước đây, tầm thời gian này chúng tôi thu mua được khoảng trên chục tấn lạc vỏ, thì năm nay chỉ mới mua chưa đầy 1 tấn. Chúng tôi hiện chỉ xuất lạc nhân cho các lò kẹo cu đơ, lò ép dầu. Các đối tác thu mua lạc nhân cho biết, hiện chưa có thị trường đầu ra nên chưa thể nhập hàng”.
Lúa mất mùa, lợn ế, lạc mất giá, khiến đời sống người nông dân đang hết sức khó khăn. Nếu đúng như với thông tin mà đại lý thu mua lạc ở Thạch Thắng cung cấp thì thị trường lạc chắc sẽ đang ảm đạm dài dài.
