Đây là một trong những nội dung đáng chú ý của dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xử lý vi phạm hành chính, vừa được Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến trước khi trình Quốc hội tại kỳ họp thứ 9, dự kiến khai mạc ngày 5/5 tới.
Về bối cảnh, việc sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy tạo sự thay đổi trong cơ cấu tổ chức, chức năng, nhiệm vụ quản lý Nhà nước của nhiều cơ quan trong bộ máy Nhà nước.
Vì thế, để phù hợp với yêu cầu mới, Bộ trưởng Tư pháp Nguyễn Hải Ninh nhấn mạnh phải khẩn trương rà soát, sửa đổi, bổ sung các quy định có liên quan của Luật Xử lý vi phạm hành chính, đặc biệt là các quy định về thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính của các chức danh; thẩm quyền quyết định cưỡng chế; thẩm quyền, trình tự, thủ tục áp dụng các biện pháp xử lý vi phạm hành chính…
Dự thảo luật lần này, theo Bộ trưởng Tư pháp, sửa đổi, bổ sung 3 điều. Trong đó, dự thảo luật bổ sung thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính về giải quyết khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh là 2 năm; đồng thời quy định mức phạt tối đa với vi phạm trong lĩnh vực này đến 30 triệu đồng.
Dự thảo luật cũng dự kiến tăng mức phạt tiền tối đa so với quy định hiện hành trong một số lĩnh vực như phòng cháy, chữa cháy; an ninh trật tự, an toàn xã hội; giao thông đường bộ; an toàn thông tin mạng… để tăng tính răn đe, phòng ngừa tương xứng với tính chất, mức độ, hậu quả nghiêm trọng của hành vi vi phạm.
Cụ thể, với những vi phạm trong giải quyết khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh, luật hiện hành chưa quy định mức phạt nhưng dự thảo luật lần này bổ sung mức phạt lên tới 30 triệu đồng; vi phạm trong Công nghiệp công nghệ số hiện chưa có, nhưng luật sửa đổi đề xuất mức phạt cao tới 200 triệu đồng.
Luật Xử lý vi phạm hành chính hiện hành quy định mức phạt tối đa trong lĩnh vực giao thông đường bộ là 75 triệu đồng nhưng luật sửa đổi đề xuất nâng cao gấp đôi, lên mức 150 triệu đồng. Vi phạm trong lĩnh vực phòng cháy chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ hiện có mức phạt tối đa là 50 triệu đồng, còn luật sửa đổi đề xuất tăng mức phạt cao gấp 4 lần, lên mức 200 triệu đồng.
Ở góc độ cơ quan thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết Ủy ban tán thành bổ sung lĩnh vực và mức phạt tiền tối đa với vi phạm về giải quyết khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh.
Với đề nghị bổ sung một số lĩnh vực mới, cơ quan thẩm tra đề nghị thuyết minh làm rõ lý do bổ sung và cơ sở xác định mức phạt tiền tối đa trong từng lĩnh vực.
Về việc tăng mức phạt tiền tối đa đối với một số lĩnh vực đã được quy định trong Luật hiện hành, cơ quan thẩm tra đề nghị tiếp tục nghiên cứu, đề xuất phù hợp khi sửa toàn diện Luật.
Về quy định chuyển tiếp, Bộ trưởng Bộ Tư pháp cho biết dự thảo luật quy định theo hướng cho phép trưởng công an cấp xã (mới) có thẩm quyền xử phạt theo thẩm quyền của trưởng công an cấp huyện; chủ tịch UBND cấp xã (mới) có thẩm quyền xử phạt theo thẩm quyền của chủ tịch UBND cấp huyện kể từ khi luật được thông qua.
Theo quy định hiện hành, chủ tịch UBND cấp xã hiện chỉ có thẩm quyền phạt tiền tối đa đến 5 triệu đồng, trưởng công an cấp xã có quyền phạt tiền tối đa 2,5 triệu đồng và không được áp dụng đầy đủ các hình thức xử phạt, biện pháp khắc phục hậu quả.
Cơ quan soạn thảo cho rằng khi bỏ cấp huyện và hệ thống cơ quan công an cấp này, việc trao thẩm quyền cao hơn cho lực lượng ở cấp xã mới là giải pháp tạm thời nhưng cần thiết, phù hợp với giai đoạn chuyển tiếp vì các nghị định chưa kịp sửa đổi, bổ sung theo quy định của dự thảo luật.
Ủy ban Pháp luật và Tư pháp tán thành quy định theo hướng chủ tịch UBND cấp xã thực hiện thẩm quyền xử phạt của chủ tịch UBND cấp huyện, trưởng công an cấp xã thực hiện thẩm quyền xử phạt của trưởng Công an cấp huyện theo nghị định của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính cho đến khi có quy định thay thế.
Dự kiến, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xử lý vi phạm hành chính sẽ được Quốc hội xem xét, thông qua tại kỳ họp thứ 9.
