Một đời gương mẫu từ việc chung
Trong căn nhà nơi cụ Võ Thị Út đang sống cùng người con trai út, những câu chuyện về một thời tuổi trẻ được cụ chậm rãi kể lại. Gần 80 năm từ ngày người thiếu nữ quê làng Yên Huy (xã Yên Lộc, huyện Can Lộc cũ) vinh dự đứng vào hàng ngũ của Đảng, ký ức về những năm tháng đi theo lý tưởng cách mạng vẫn vẹn nguyên trong tâm trí người đảng viên lão thành.
Năm 1948, khi vừa tròn 18 tuổi, sau những năm tháng tham gia thanh niên xung phong, cụ được kết nạp vào Đảng. Khi ấy, trong chi bộ, cụ là nữ đảng viên duy nhất. Giữa những năm tháng chiến tranh đầy gian khó, người phụ nữ trẻ sớm hiểu rằng, đứng vào hàng ngũ của Đảng không chỉ là niềm vinh dự mà còn là trách nhiệm với quê hương, với Nhân dân.
“Gia đình tôi có truyền thống hoạt động cách mạng. Bố tôi cũng là người tham gia cách mạng, ông mất năm 1930, đúng lúc tôi vừa chào đời. Tôi không có nhiều ký ức về bố, chỉ nghe mọi người kể lại nhưng rất tự hào. Đó cũng là động lực để tôi quyết tâm tham gia cách mạng, vào Đảng và sống một cuộc đời có ích. Tôi nghĩ, đã là đảng viên thì phải tiên phong, phải dẫn đầu trong các hoạt động” - cụ Út nhớ lại.
Sau khi vào Đảng, cụ Út lần lượt tham gia công tác phụ nữ, nông dân ở thôn, xã. Cùng với công việc của tổ chức, cụ Út trực tiếp đảm nhận nhiều phần việc phục vụ kháng chiến. “Trong thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp, khi bộ đội cần lương thực, tôi cùng mọi người gánh gạo tiếp tế. Khi bom đạn trút xuống làng quê, tôi tham gia lấp hố bom, khắc phục hậu quả, giúp đỡ bà con. Có trận bom khiến 6-7 người trong xóm thiệt mạng, tôi cùng mọi người lo việc hậu sự cho những người đã khuất. Ngày ấy gian khổ lắm, nhưng hễ bà con, bộ đội cần thì mình đều cố gắng góp sức” - cụ Út kể.
Tinh thần tiên phong, sẵn sàng đó cũng là cách cụ Út sống suốt những năm tháng sau này. Ở tuổi gần 100, cụ Út vẫn giữ thói quen dậy sớm, tập thể dục, vệ sinh nhà cửa; địa phương có việc chung, cụ tham gia trong khả năng của mình. Khi xây dựng NTM, gia đình cụ Út tiên phong hiến đất mở đường, tích cực chỉnh trang khu dân cư, góp sức cùng bà con đưa thôn Thạch Tĩnh (cũ) đạt chuẩn khu dân cư NTM kiểu mẫu năm 2020.
Hôm nay, ở thôn Đồng Hòa, cụ Út vẫn duy trì nền nếp sinh hoạt Đảng, đóng góp ý kiến xây dựng chi bộ và tham gia các phong trào ở địa phương. Với cụ Út, tuổi cao không có nghĩa là đứng ngoài việc chung, làm được gì cho xóm làng thì cố gắng hết sức.
Chị Nguyễn Thị Anh, con dâu út của cụ Út chia sẻ: “Điều tôi học được từ mẹ không nằm ở những lời giáo huấn lớn lao mà ở cách mẹ sống mỗi ngày. Mẹ luôn nhắc con cháu phải đoàn kết, gắn bó với làng xóm. Việc xã hội nếu mình làm được thì phải tích cực tham gia, không nên nề hà việc khó”.
Bà Nguyễn Thị Vân - Bí thư Chi bộ thôn Thạch Tĩnh (cũ) cho biết: “Cụ Út là đảng viên lão thành giàu kinh nghiệm, luôn sâu sát cơ sở, tích cực đóng góp xây dựng chi bộ. Dù tuổi cao nhưng việc gì cụ cũng rất tích cực, luôn tiên phong trong các phong trào. Tinh thần trách nhiệm, sự gương mẫu của cụ là điều để các đảng viên trẻ học hỏi”.
Nếp nhà được truyền qua nhiều thế hệ
Nếu những năm tháng cách mạng hun đúc ở cụ Út tinh thần tiên phong thì cuộc sống gia đình qua bao thăng trầm lại bồi đắp ở người nữ đảng viên ấy sự bao dung, thủy chung và một nếp sống giàu tình nghĩa.
Cụ Út lấy chồng về xã Gia Hanh, cùng chồng - cụ Phan Quê (SN 1928, mất năm 2000) gây dựng gia đình trong những năm tháng còn nhiều thiếu thốn. 6 người con, gồm 4 gái, 2 trai, lần lượt trưởng thành; gia đình hiện có 22 cháu, 23 chắt. Với cụ Út, niềm vui lớn nhất sau chặng đường dài của cuộc đời không phải những phần thưởng hay danh hiệu, mà là thấy con cháu trưởng thành, biết yêu thương, đùm bọc nhau và sống có trách nhiệm với gia đình, quê hương. Trong gia đình cụ Út hiện có 4 người con và 3 người cháu là đảng viên. Đó là niềm vui, là sự tiếp nối của một nếp nhà được vun đắp qua nhiều thế hệ.
Cụ Út không đặt nặng việc dạy con cháu bằng những lời giáo huấn. Những điều muốn truyền lại được thể hiện qua chính cách cụ sống: làm việc không nề hà, hòa nhã với mọi người, có việc chung thì góp sức, hàng xóm gặp khó thì sẻ chia. Cụ Út thường nhắc con cháu phải đoàn kết, gắn bó với xóm làng, đảm đương tốt công việc gia đình và xã hội.
Bà Trần Thị Hoàn - con dâu đầu của cụ Út chia sẻ: “Mẹ tôi sống rất tình cảm, luôn quan tâm đến con cháu. Suốt 44 năm làm dâu, những điều mẹ làm và cách mẹ đối xử với mọi người khiến chúng tôi học theo một cách rất tự nhiên”.
Có lẽ, đó cũng là cách một nếp nhà được hình thành và tiếp nối, không phải bằng những điều lớn lao, mà từ cách ứng xử với người thân, làng xóm; từ việc mỗi người biết làm tốt phần việc của mình và không đứng ngoài những công việc chung của cộng đồng.
Tháng 5/2026, cụ Võ Thị Út vinh dự đón nhận Huy hiệu 80 năm tuổi Đảng, trước thời gian 23 tháng. Với người nữ đảng viên đã đi qua gần một thế kỷ cuộc đời, tấm Huy hiệu Đảng là sự ghi nhận chặng đường bền bỉ giữ gìn lý tưởng, tận tụy với công việc chung và sống trọn nghĩa với quê hương. Niềm vui ấy càng thêm ý nghĩa khi những giá trị cụ Út gìn giữ suốt cuộc đời đang được tiếp nối trong chính gia đình, qua những người con, người cháu noi gương cụ.
Ở tuổi 96, cụ Út không còn nhắc nhiều về những năm tháng mình đã cống hiến. Khi được hỏi về chặng đường gần 80 năm đứng trong hàng ngũ của Đảng, cụ thường trở về với những câu chuyện rất đời thường. Từ cô gái 18 tuổi giữa những năm tháng chiến tranh đến người mẹ, người bà, người cụ hôm nay, cụ Út vẫn giữ một cách sống nhất quán: việc chung không nề hà, hàng xóm cần thì sẻ chia, gia đình phải thuận hòa.
Và có lẽ, với cụ Út, đó cũng là cách giản dị nhất để giữ nếp nhà, giữ lời nhắc nhở của một người đảng viên với con cháu: sống có trách nhiệm, làm được việc gì cho quê hương thì cố gắng làm.
