Trước áp lực chi phí sinh hoạt tăng nhanh hơn thu nhập, nhiều người trẻ ở Hà Tĩnh đang chủ động thay đổi thói quen tài chính để tiết kiệm linh hoạt và bền vững hơn. Chỉ với vài thao tác nhỏ từ các ứng dụng quản lý chi tiêu như: Sổ chi tiêu MISA, Money Lover, Spendee, MoneyOi hay PigG..., người trẻ đã có thể dễ dàng quản lý nguồn tài chính của bản thân nhằm giúp tiết kiệm tiền, vừa hình thành thói quen sống nguyên tắc, kỷ luật.
Bạn Chu Thị Hằng (21 tuổi, phường Hà Huy Tập - sinh viên Trường Cao đẳng Y tế Hà Tĩnh) tìm đến ứng dụng quản lý chi tiêu sau tháng đầu tiên nhận lương từ việc đi làm thêm trên địa bàn. Nữ sinh sử dụng ứng dụng “Money Lover: Sổ thu chi” để tiết kiệm tiền cũng như ghi nhớ các khoản: mua sắm quần áo, đồ dùng học tập, các gói tập gym hằng tháng... Nhờ lên kế hoạch thu chi hiệu quả, suốt 3 năm theo học, Hằng tự lo mọi chi tiêu cá nhân mà không cần sự hỗ trợ từ bố mẹ.
“Ứng dụng giúp em biết mỗi tháng bản thân chi bao nhiêu tiền cho những khoản nào, đồng thời nó còn nhắc nhở em chi tiêu trong phạm vi cho phép. Cụ thể, em áp dụng quy tắc chi tiêu 50 nghìn đồng/ngày cho sinh hoạt cá nhân, duy trì liên tục gần 3 năm em tiết kiệm được khoảng 20 triệu đồng từ khoản tiền làm thêm", Hằng chia sẻ.
Hằng cho biết mình chịu ảnh hưởng từ làn sóng văn hóa tiết kiệm lan tỏa trên TikTok, Instagram và chia sẻ của các KOL, influencer (người truyền cảm hứng).
Với bạn Nguyễn Thị Yến (20 tuổi, phường Sông Trí - sinh viên Trường Đại học Hà Tĩnh), việc quản lý chi tiêu được em lên kế hoạch theo từng ngày trên ứng dụng "Sổ chi tiêu MISA". Yến nhìn nhận bản thân cũng như đa số các bạn đồng trang lứa, không phải là những người quá chi li mà đơn giản chỉ muốn mình chi tiêu thông minh hơn.
"Mỗi tháng em được bố mẹ chu cấp 4 triệu đồng để chi trả sinh hoạt cá nhân khi ở trọ. Trong khi đó, giá cả hàng hóa liên tục leo thang nên em chủ động tải ứng dụng quản lý chi tiêu để theo dõi và kiểm soát các khoản thu chi của mình. Nhờ duy trì thói quen chi tiêu có kế hoạch, em đã tiết kiệm được hơn 1 triệu đồng mỗi tháng, đủ để tự thưởng cho bản thân những chuyến du lịch cùng bạn bè vào dịp hè”, Yến chia sẻ.
Nữ sinh cho rằng, người trẻ cần tập thói quen sử dụng một ứng dụng công nghệ về chi tiêu để quản lý ngân sách cho riêng mình, từ đó tạo nền tảng vững chắc cho những kế hoạch dài hạn trong tương lai.
Không chỉ dừng lại ở việc ghi chép, thế hệ trẻ còn biết tối ưu hóa chi tiêu để sinh lời. Việc sử dụng thẻ tín dụng hoặc ví điện tử có hoàn tiền, tích điểm như: MoMo, ZaloPay, ShopeePay hay thẻ ngân hàng số Cake, MB Bank... giúp họ có thêm các mã giảm giá khi mua sắm. Những khoản hoàn tiền nhỏ lẻ nhưng cộng dồn lại trong năm trở thành “quỹ tiết kiệm mềm” giúp người trẻ quản lý tài chính hiệu quả.
“Từ khi biết đến ứng dụng ShoppeePay, mình thấy tiết kiệm khá nhiều thời gian và chi phí. Chính sách hỗ trợ khách hàng rất tốt, việc đổi trả hàng hóa nếu có sai sót cũng dễ dàng. Hơn nữa, với những đơn hàng có giá trị lớn, nếu biết cách săn mã giảm giá thì có thể mua được với mức rẻ hơn nhiều so với mua ở cửa hàng, thậm chí còn có mã hoàn tiền để dùng vào đơn sau”, chị Đặng Thị Huyền (26 tuổi, phường Trần Phú - chuyên viên tư vấn pháp luật tại Hà Tĩnh) cho biết.
Theo Cục Thống kê, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 10 tăng 3,25% so với cùng kỳ năm trước, chủ yếu do giá điện, y tế và nhà ở nhích lên. Mức tăng này vẫn nằm trong ngưỡng kiểm soát khi Chính phủ đặt mục tiêu cả năm giữ dưới 4,5 - 5%, song áp lực giá cả được dự báo còn kéo dài, đòi hỏi chính sách điều hành linh hoạt và chặt chẽ hơn. Trong bối cảnh đó, xu hướng tiêu dùng của giới trẻ đang thay đổi rõ rệt. Khảo sát từ Deloitte cho thấy, 65% người trẻ (18 - 27 tuổi) thường xuyên theo dõi ngân quỹ cá nhân, cao hơn 56% của thế hệ Millennials (nhóm người sinh ra trong khoảng từ năm 1981 đến 1996). Đồng thời, 59% "Gen Z" đặt mục tiêu tiết kiệm nhiều hơn trong năm 2025, cho thấy họ đang quản lý chi tiêu và tích lũy dòng tiền một cách thông minh.
Nhìn nhận sâu hơn về vấn đề này, Ths. Lê Thị Quyên (giảng viên Khoa Kinh tế - QTKD, Trường Đại học Hà Tĩnh) đánh giá, xu hướng tiêu dùng thông minh của giới trẻ hiện nay là một tín hiệu tích cực trong bối cảnh kinh tế nhiều biến động. “Thế hệ trẻ không chỉ tiếp cận công nghệ nhanh mà còn biết vận dụng để nâng cao năng lực quản trị tài chính cá nhân. Đây là nền tảng giúp hình thành tư duy tài chính vững chắc ngay từ khi còn trẻ”, cô Quyên nhận định.
Thạc sĩ Quyên cũng cho rằng để phát huy tối đa hiệu quả của công nghệ trong quản lý tài chính, người trẻ cần rèn luyện kỷ luật cá nhân song song với việc ứng dụng công cụ số.
“Kỷ nguyên số mở ra nhiều lựa chọn hơn bao giờ hết, nhưng cũng đòi hỏi sự tỉnh táo, kỷ luật và hiểu biết sâu sắc về đồng tiền. Chi tiêu hợp lý không phải là cắt giảm mọi nhu cầu mà là thiết lập ranh giới rõ ràng giữa nhu cầu và mong muốn, giữa hưởng thụ và bền vững. Khi kỷ luật tài chính kết hợp cùng công nghệ, giới trẻ không chỉ “tiêu tiền cho hiện tại” mà còn biết cách “đầu tư cho tương lai”, Ths. Lê Thị Quyên nhấn mạnh.
