Ngoại trưởng Marco Rubio quyết định gỡ bỏ hạn chế bán vũ khí Mỹ cho Campuchia, chuyển sang cơ chế xem xét từng trường hợp.
Theo tuyên bố của Bộ Ngoại giao Mỹ trên Công báo Liên bang (USFR), từ hôm nay, Mỹ xóa tên Campuchia khỏi danh sách các nước bị cấm vận quốc phòng trong quy định Quản lý Giao dịch Vũ khí Quốc tế (ITAR).
Quyết định này dựa trên ghi nhận "nỗ lực kiên định của Campuchia trong việc theo đuổi hòa bình và an ninh, trong đó có tái khởi động hợp tác quốc phòng với Mỹ và đấu tranh chống tội phạm xuyên quốc gia". Trong cơ chế mới, các thương vụ bán vũ khí Mỹ cho Campuchia sẽ được xem xét riêng lẻ theo trường hợp, dựa trên bộ tiêu chí liên quan lĩnh vực này.
Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Thủ tướng Campuchia Hun Manet tại Malaysia ngày 26/10, ký thỏa thuận ngừng bắn tại biên giới Thái Lan - Campuchia. Ảnh: AFP
Tháng 12/2021, Mỹ áp cấm vận vũ khí với Campuchia với lý do "quan ngại về vấn nhân quyền và tham nhũng" và vì Campuchia "tiếp tục cho phép Trung Quốc mở rộng hiện diện quân sự và xây dựng các cơ sở riêng trên vịnh Thái Lan".
Campuchia năm 2020 phá dỡ một cơ sở do Mỹ tài trợ ở căn cứ hải quân Ream, sau đó thông báo Trung Quốc hỗ trợ hiện đại hóa và mở rộng căn cứ này. Mỹ cáo buộc Campuchia "thiếu minh bạch" về hoạt động xây dựng này, cho biết Phnom Penh năm 2019 đã từ chối đề nghị sửa chữa căn cứ của Washington. Bộ Ngoại giao Campuchia khi đó chỉ trích lệnh cấm vận của Mỹ là "can thiệp vào công việc nội bộ của Campuchia", khẳng định Phnom Penh "tuân thủ nguyên tắc trung lập vĩnh viễn".
Quyết định dỡ bỏ cấm vận được đưa ra không lâu sau khi Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth gặp Bộ trưởng Quốc phòng Campuchia Tea Seiha tại Malaysia ngày 31/10 và tuyên bố hai bên đã "đồng ý khôi phục cuộc huấn luyện chung có chất lượng hàng đầu giữa Mỹ và Campuchia". Mỹ cũng sẽ tăng chỉ tiêu tuyển sĩ quan Campuchia theo học tại các học viện quân sự Mỹ như West Point, Học viện Không quân và các trường khác.
Tại lễ ký thỏa thuận ngừng bắn với Thái Lan hồi tháng 10 ở Malaysia, Thủ tướng Campuchia Hun Manet cho biết ông đã đề cử Tổng thống Mỹ Donald Trump cho Giải Nobel Hòa bình, vì vai trò then chốt của ông trong việc chấm dứt 5 ngày giao tranh hồi tháng 7.
Theo lệnh của Tổng thống Trump, quân đội Mỹ sẽ bắt đầu phong tỏa eo biển Hormuz từ sáng 13/4. Giới chuyên gia đánh giá đây là một nước đi mạo hiểm, "dĩ độc trị độc" nhưng tiềm ẩn nhiều rủi ro bởi Iran có nhiều "át chủ bài" chưa dùng đến.
Trong thông điệp chúc mừng tết Bunpimay Lào năm 2569 (theo Phật lịch), Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Nhân dân cách mạng Lào, Chủ tịch nước CHDCND Lào Thongloun Sisoulith kêu gọi tăng cường đoàn kết toàn dân tộc, chung sức thúc đẩy phát triển bền vững.
Thủ tướng Israel khẳng định đã chấp thuận thỏa thuận hòa bình với Liban về nguyên tắc nhưng đặt ra hai điều kiện: giải giáp vũ khí của Hezbollah và đạt được một thỏa thuận hòa bình lâu dài.
Các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran tại thủ đô Islamabad của Pakistan ngày 11/4 đang rơi vào thế bế tắc, chủ yếu do bất đồng liên quan đến eo biển Hormuz - tuyến vận tải chiến lược toàn cầu.
Tham dự cuộc đàm phán có đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và ông Jared Kushner - con rể của ông Trump, cùng Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf và Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi.
Kéo dài thời gian ngừng bắn, bùng nổ chiến tranh trở lại hoặc các cuộc tấn công ở cường độ thấp khi Iran kiểm soát Hormuz, mỗi kịch bản như vậy đều định hình lại khu vực theo hướng có lợi cho Tehran.
Ngày 9/4, Iran thông báo các lộ trình thay thế cho tàu thuyền di chuyển qua eo biển Hormuz, do lo ngại nguy cơ từ thủy lôi tại khu vực chính của tuyến đường thủy huyết mạch này.
Sau khi tuyên bố đạt mục tiêu trong chiến dịch quân sự “Epic Fury” và thiết lập lệnh ngừng bắn kéo dài 2 tuần, Mỹ và Iran đang chuẩn bị bước vào các cuộc đàm phán trực tiếp, song nhiều bất đồng giữa hai bên vẫn chưa được giải quyết.
Truyền thông Iran đưa tin nước này đang đình chỉ cho phép tàu qua eo biển Hormuz và đe dọa rút khỏi thỏa thuận ngừng bắn vì Israel tiếp tục tấn công vào Lebanon.
Theo phóng viên TTXVN tại La Habana, ngày 7/4, Bộ Năng lượng và Mỏ Cuba thông báo 2 tàu phát điện nổi hiện đang ở Cuba là Belgin Sultan và Erol Bay, với tổng công suất lắp đặt 124 MW, sẽ tiếp tục phát điện trong nửa cuối tháng này, sử dụng nhiên liệu từ dầu viện trợ của Nga.
Truyền thông Mỹ dẫn lời quan chức cấp cao cho biết quân đội Mỹ đã tiến hành không kích các mục tiêu quân sự trên đảo Kharg - đầu mối xuất khẩu dầu mỏ quan trọng nằm ngoài khơi phía Tây Iran.
Khi thời hạn do Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra liên quan việc mở lại eo biển Hormuz đang đến gần, Iran đã kêu gọi thanh niên tham gia các hoạt động mang tính biểu tượng nhằm bảo vệ các nhà máy điện trọng điểm.
Trong cuộc họp báo tôn vinh chiến dịch giải cứu phi công ở Iran, ông Trump đe dọa toàn bộ đất nước Iran sẽ bị “tiêu diệt” chỉ trong 1 đêm nếu không mở lại eo biển Hormuz trước 20h ngày 7/4.
Đại diện Bộ Ngoại giao Iran khẳng định: “Việc Iran nhanh chóng và thẳng thắn đưa ra quan điểm không nên bị coi là sự đầu hàng", và lưu ý Tehran sẽ thông tin khi cần thiết.
Mỹ, Iran và các bên trung gian được cho đang thảo luận các điều khoản cho một lệnh ngừng bắn tiềm năng kéo dài 45 ngày và tiến tới chấm dứt xung đột vĩnh viễn.
Vụ Iran bắn rơi tiêm kích F-15E và những diễn biến khác trong chiến sự đang gia tăng sức ép lên Tổng thống Trump, khiến ông ngày càng khó tìm lối thoát như ý muốn.
Trong một động thái mới trên mặt trận năng lượng tại châu Âu, Italy đang cùng với Đức, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha và Áo thúc đẩy việc áp thuế đối với lợi nhuận vượt mức của các công ty năng lượng để kiềm chế chi phí năng lượng do giá dầu và khí đốt cao, vốn trầm trọng hơn do cuộc xung đột tại Trung Đông và hỗ trợ các gia đình và doanh nghiệp, mà không làm tăng nợ công.
Thượng nghị sĩ Valentina Matviyenko, người đứng đầu Hội đồng Liên bang Nga (tức Thượng viện Nga) đã giải thích lý do Nga sẽ không bắt cóc hoặc ám sát Tổng thống Zelensky, như hành động của Mỹ ở Venezuela và Iran.
