Nội bộ Đảng Cộng hòa Mỹ và cuộc xung đột Israel - Iran

Trong bối cảnh xung đột Iran - Israel leo thang, Đảng Cộng hòa của Tổng thống Donald Trump đang chia rẽ về việc liệu Mỹ có nên can dự vào một cuộc xung đột nữa hay không.

Từ trái sang: Tổng thống Mỹ Donald Trump, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu, và Lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei - Ảnh: THE AUSTRALIAN
Từ trái sang: Tổng thống Mỹ Donald Trump, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu, và Lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei - Ảnh: THE AUSTRALIAN

Báo New York Times chỉ ra ông Trump đang đứng giữa: Một bên là những người theo chủ nghĩa biệt lập, lo ngại rằng Israel có thể lôi kéo Mỹ vào một cuộc chiến mới ở Trung Đông. Một bên là những người "diều hâu" với Iran và ủng hộ Israel - những người từ lâu đã kêu gọi hành động quân sự kiểu này trong nhiều năm.

Kiến tạo hòa bình?

Ông Trump dường như bị kẹt giữa hai bên, liên tục dao động khi vừa cố gắng giữ cho Mỹ không liên quan với cuộc tấn công chưa từng có của Israel, vừa ca ngợi thành công của cuộc tấn công này và cảnh báo Iran rằng sẽ còn nhiều cuộc tấn công nữa.

"Hiện tại, tôi nghĩ điều này sẽ gây ra sự chia rẽ lớn trong cộng đồng ủng hộ phong trào MAGA (Làm cho nước Mỹ vĩ đại trở lại) trên mạng" - ông Charlie Kirk, nhà hoạt động cánh hữu và người dẫn podcast, bình luận.

Trong năm nay, ông Trump đã vài lần can ngăn Israel tấn công Iran, nói rằng ông muốn theo đuổi đàm phán với Tehran.

Vì thế ngay sau khi cuộc tấn công của Israel bắt đầu hôm 13-6, Nhà Trắng đã phát đi tuyên bố từ Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio, khẳng định Washington không tham gia vào chiến dịch quân sự tấn công Iran.

Tuy nhiên, trong các cuộc phỏng vấn sau đó, Tổng thống Trump cho biết ông đã điện đàm với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu, thừa nhận biết trước về kế hoạch tấn công và gọi các cuộc không kích là "tuyệt vời".

Trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump còn cảnh báo Iran về những cuộc tấn công "thậm chí tàn bạo hơn nữa".

Ông Elliott Abrams - nhà nghiên cứu Trung Đông tại Hội đồng Quan hệ đối ngoại (CFR) - nhận thấy ông Trump đã thay đổi lập trường về việc Israel có nên tấn công Iran hay không. Nhưng theo ông, Israel cũng đã đánh cược rằng nếu Tel Aviv hành động, thì ông Trump cuối cùng cũng sẽ ủng hộ.

"Ông Trump, trong phần lớn thời gian ông ấy tại vị, đã luôn nói 'không, chúng tôi đang đàm phán, đừng làm vậy'. Thế nhưng người Israel đã tấn công, và hôm nay ông Trump lại gọi đó là điều tuyệt vời" - nhà nghiên cứu này lưu ý.

Trong chiến dịch tranh cử tổng thống Mỹ, ông Trump từng hứa sẽ chấm dứt các cuộc chiến trên toàn cầu, và trong bài phát biểu nhậm chức, ông nói muốn được nhớ đến như một tổng thống kiến tạo hòa bình.

Nhưng cho đến nay, những nỗ lực ngoại giao của ông Trump vẫn chưa thể giúp chấm dứt cuộc chiến giữa Nga - Ukraine cũng như cuộc xung đột giữa Israel - Hamas.

Nhà cửa bị hư hại tại một địa điểm bị trúng tên lửa Iran ở thành phố Ramat Gan, gần Tel Aviv, Israel ngày 14-6 - Ảnh: AFP
Nhà cửa bị hư hại tại một địa điểm bị trúng tên lửa Iran ở thành phố Ramat Gan, gần Tel Aviv, Israel ngày 14-6 - Ảnh: AFP

99:1

Đối với nhiều thành viên Đảng Cộng hòa, các cuộc không kích của Israel lẽ ra đã phải diễn ra từ lâu, giữa nỗi lo Iran đang tiến gần hơn tới việc đạt được năng lực hạt nhân hoàn chỉnh.

"Số lượng thành viên Đảng Cộng hòa không coi việc Iran sở hữu vũ khí hạt nhân là mối đe dọa đối với Israel và thế giới là vô cùng nhỏ" - Thượng nghị sĩ Lindsey Graham, thành viên Đảng Cộng hòa từ bang South Carolina và là đồng minh thân thiết của Tổng thống Trump, cho biết.

Ông nói: "Đại đa số thành viên Đảng Cộng hòa ủng hộ việc Israel sử dụng vũ lực quân sự để vô hiệu hóa mối đe dọa hạt nhân từ Iran".

Tuy nhiên, một phe khác trong số những người ủng hộ trung thành nhất của ông Trump lại có quan điểm khác. Họ cho rằng các cuộc tấn công của Israel và viễn cảnh Mỹ dính líu vào cuộc xung đột sẽ đi ngược lại với chính sách đối ngoại "Nước Mỹ trên hết" của ông Trump.

"Lượng email phản đối việc Israel thực hiện hành động này là cực kỳ áp đảo, tôi phải nói là tỉ lệ tới 99 trên 1" - ông Kirk nói về những phản hồi mà ông nhận được từ người nghe của mình.

Một số người ủng hộ MAGA lập luận rằng cuộc tấn công của Israel nhằm vào cả các cơ sở hạt nhân và các chỉ huy quân sự cấp cao Iran là một phần nỗ lực châm ngòi cho cuộc xung đột lớn hơn và lôi kéo Mỹ tham gia.

Ngày 13-6, các quan chức Mỹ cho biết Lầu Năm Góc đang triển khai tàu chiến và các khí tài quân sự khác tại Trung Đông để giúp bảo vệ Israel và binh sĩ Mỹ trong khu vực khỏi bất kỳ hành động trả đũa nào khác từ Iran.

"Vấn đề cốt lõi là chúng ta không thể để mình bị lôi kéo - một cách không thể tránh khỏi - vào một cuộc chiến trên lục địa Á - Âu, dù là ở Trung Đông hay Đông Âu" - ông Stephen K. Bannon, cựu cố vấn cấp cao của ông Trump và vẫn có mối quan hệ thân cận với ông, nhấn mạnh.

Ông nói về Israel: "Này, các anh đã làm điều đó. Các anh đặt đất nước của mình lên trên hết. Việc bảo vệ đất nước các anh là ưu tiên trước nhất. Điều đó không sao cả, nhưng chúng tôi cũng phải đặt việc phòng thủ của chúng tôi lên hàng đầu".

Đứng ngoài hò hét

Tuy vậy, ông Michael Rubin, nhà nghiên cứu tại Viện Doanh nghiệp Mỹ (AEI), cho rằng chính quyền ông Trump chỉ đang "đứng ngoài hò hét".

Vị này nhận định: "Ông Trump có thể sẽ giữ nước Mỹ tránh xa xung đột và đề nghị làm trung gian hòa giải. Nhưng ở thời điểm hiện tại, về cơ bản ông ấy chỉ đang cố duy trì tình trạng cân bằng. Vấn đề lớn hơn sẽ diễn ra tại Quốc hội Mỹ trong các cuộc tranh luận về viện trợ cho Israel và làm đầy kho vũ khí của Israel".

tuoitre.vn

Đọc thêm

WHO nâng mức độ sẵn sàng ứng phó dịch Ebola tại 22 quốc gia

WHO nâng mức độ sẵn sàng ứng phó dịch Ebola tại 22 quốc gia

Tổ chức Y tế thế giới (WHO) đang khẩn trương đẩy mạnh các biện pháp sẵn sàng ứng phó với dịch bệnh Ebola, giữa bối cảnh xung đột vũ trang và làn sóng ly tán đang đe dọa sinh mạng của hàng triệu người tại một khu vực rộng lớn trải dài qua các phần lãnh thổ của châu Phi, châu Á và châu Âu.
Tổng thống Putin tuyên bố Nga sẽ tiếp tục tấn công, không đàm phán về vùng an ninh

Tổng thống Putin tuyên bố Nga sẽ tiếp tục tấn công, không đàm phán về vùng an ninh

Tổng thống Nga Vladimir Putin tuyên bố Moskva sẽ tiếp tục các cuộc tấn công quy mô lớn nhằm vào cơ sở quốc phòng và trung tâm hậu cần của Ukraine, đồng thời không đưa việc thiết lập vùng an ninh dọc biên giới vào đàm phán hòa bình. Ông cũng công bố những kết quả mà quân đội Nga tuyên bố đạt được trên chiến trường.
Tổng thống Trump bất ngờ chỉ trích Ukraine, yêu cầu bầu cử giữa lúc chiến sự tiếp diễn

Tổng thống Trump bất ngờ chỉ trích Ukraine, yêu cầu bầu cử giữa lúc chiến sự tiếp diễn

Tổng thống Mỹ Donald Trump chỉ trích Ukraine tấn công các nhà máy lọc dầu Nga, cho rằng hoạt động này gây bất lợi cho nguồn cung năng lượng toàn cầu. Ông đồng thời nghi ngờ thiện chí đàm phán hòa bình của Tổng thống Volodymyr Zelensky và kêu gọi Ukraine tổ chức bầu cử, làm nổi bật những bất đồng giữa Washington và Kiev.
Giá dầu thế giới đi lên sau các cuộc tấn công tại Saudi Arabia

Giá dầu thế giới đi lên sau các cuộc tấn công tại Saudi Arabia

Trong phiên giao dịch ngày 12/10, giá dầu thế giới tăng gần 2 USD/thùng, khi những lo ngại về nguồn cung sau các cuộc tấn công tại Saudi Arabia đã lấn át triển vọng nguồn cung tăng nhờ các thông báo mới về xuất khẩu dầu diesel của Nga và thỏa thuận ngừng bắn vào các mục tiêu năng lượng.
Bôlikhămxay thu giữ 800.000 viên ma túy tổng hợp

Bôlikhămxay thu giữ 800.000 viên ma túy tổng hợp

Sáng 12/10, lực lượng chức năng tỉnh Bôlikhămxay (ở miền Trung của Lào, giáp Hà Tĩnh) phát hiện, thu giữ 800.000 viên ma túy tổng hợp dạng viên, tổng trọng lượng 96 kg, tại khu vực bản Nong Keun, huyện Thaphabat.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!