Xếp hạng di tích, khơi dậy niềm tự hào văn hóa, con người Hà Tĩnh

(Baohatinh.vn) - Thời gian qua, nhiều di tích lịch sử - văn hóa ở Hà Tĩnh được xếp hạng các cấp đã góp phần “đánh thức” ký ức dòng tộc, làng xã, thắp lên niềm tự hào cội nguồn trong mỗi người dân.

Những ngày này, con cháu dòng họ Phạm Bá, xã Hồng Lộc ở tại địa phương và khắp mọi miền đất nước đều phấn khởi về việc nhà thờ dòng họ vừa được UBND tỉnh xếp hạng di tích cấp tỉnh. Niềm vui ấy không chỉ đến từ sự ghi nhận giá trị của di tích mà còn khơi gợi, kết nối mạch nguồn truyền thống đầy tự hào của dòng tộc.

bqbht_br_a2.jpg
Nhà thờ họ Phạm Bá tại xã Hồng Lộc vừa được UBND tỉnh xếp hạng di tích cấp tỉnh.

Theo sử liệu, dòng họ Phạm Bá ở Hồng Lộc có tổ tiên là Tiến sĩ Phạm Tử Hư, quê gốc tại vùng Hải Dương xưa (nay là TP Hải Phòng). Ông đỗ tiến sĩ khoa Mậu Thìn (1208), từng giữ nhiều chức vụ quan trọng trong triều đình Nhà Lý. Hậu duệ đời thứ 3 của ông vào Nghệ An, Hà Tĩnh lập nghiệp, trong đó, ông Phạm Phúc Giản đã đến làng Phù Lưu Thượng (nay thuộc xã Hồng Lộc), mở trường dạy học và lập nghiệp. Từ đây, dòng họ Phạm Bá hình thành và phát triển qua 21 đời, hiện có hàng trăm gia đình và hàng nghìn nhân khẩu sinh sống tại nhiều xã như: Hồng Lộc, Mai Phụ, Tùng Lộc, Trường Lưu và ở các tỉnh, thành khác.

bqbht_br_a1.jpg
Những sắc phong các đời vua thời phong kiến ban cho dòng tộc họ Phạm Bá đang được lưu giữ tại nhà dòng họ ở xã Hồng Lộc.

Trong thời đại phong kiến, con cháu dòng họ có 17 người đỗ đạt, giữ nhiều chức vụ quan trọng trong triều đình. Hiện, nhà thờ họ còn lưu giữ 4 sắc phong của các đời vua ban tặng. Đặc biệt, trong phong trào Xô-viết Nghệ Tĩnh 1930-1931, nhiều người trong dòng họ Phạm Bá đã trở thành những chiến sỹ cộng sản kiên trung, tiêu biểu như: nữ liệt sỹ Phạm Thị Dung - Bí thư Phụ nữ giải phóng tổng Phù Lưu; ông Phạm Như Ý, Phạm Bá Triển dùng chính ngôi nhà của mình làm nơi hội họp, in ấn tài liệu của tổ chức Đảng những ngày đầu thành lập. Dù bị bắt, tra tấn, tù đày, họ vẫn kiên trung giữ trọn khí tiết cách mạng.

Sau Cách mạng Tháng Tám, con cháu dòng họ tiếp tục góp sức trong 2 cuộc kháng chiến của dân tộc và công cuộc xây dựng quê hương đổi mới. Ông Phạm Bá Đại - Trưởng ban lễ nghi họ Phạm Bá chia sẻ: “Việc nhà thờ dòng họ được xếp hạng di tích cấp tỉnh là niềm tự hào lớn của con cháu dòng họ chúng tôi. Nhờ di tích được xếp hạng, thế hệ con cháu ngày nay hiểu sâu hơn về cội nguồn, về tinh thần yêu nước của tổ tiên, từ đó lấy làm động lực để nỗ lực hơn, sống xứng đáng với tiền nhân”.

bqbht_br_a3.jpg
Con cháu dòng họ Phạm Bá ở xã Hồng Lộc phấn khởi, tự hào khi nhà thờ dòng họ được xếp hạng di tích cấp tỉnh.

Không chỉ riêng nhà thờ họ Phạm Bá, từ năm 2023 đến nay, toàn tỉnh đã có thêm 71 di tích được xếp hạng cấp tỉnh, 7 di tích được nâng xếp hạng quốc gia và 1 di tích quốc gia đặc biệt. Tính đến nay, toàn tỉnh đã có 694 di tích được xếp hạng, trong đó có 3 di tích quốc gia đặc biệt, 92 di tích cấp quốc gia và 599 di tích cấp tỉnh.

Đặc biệt, cuối năm 2024, quần thể Khu di tích Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác đã chính thức được Thủ tướng Chính phủ ký quyết định công nhận Di tích quốc gia đặc biệt - đánh dấu một cột mốc đầy tự hào đối với người dân Hà Tĩnh và cả nước nói chung.

bqbht_br_a4.jpg
Đại diện lãnh đạo tỉnh Hà Tĩnh nhận bằng xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt Mộ và Khu lưu niệm Lê Hữu Trác, dịp tháng 12/2024.
bqbht_br_a5.jpg
bqbht_br_a7.jpg
Các hoạt động trong chuỗi kỷ niệm 300 năm Ngày sinh Đại danh y Lê Hữu Trác và đón nhận bằng xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt Mộ và Khu lưu niệm Lê Hữu Trác.

Anh Lương Đình Nguyên (xã Hương Sơn) bày tỏ: “Đến giờ tôi vẫn còn rạo rực khi nhớ lại khoảnh khắc Khu di tích Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác được công nhận là di tích quốc gia đặc biệt. Nhất là được hòa mình vào các hoạt động tưởng niệm 300 năm Ngày sinh Đại danh y, tham gia lễ rước bằng di tích...”.

Việc xếp hạng di tích không chỉ tôn vinh di sản quá khứ, mà còn lan tỏa truyền thống văn hóa tốt đẹp của cha ông trong đời sống hôm nay. Đồng thời là cơ sở để nhiều công trình xưa vốn hoang phế được phục dựng, tôn tạo khang trang bằng sự chung tay của cả cộng đồng. Từ đó, trở thành không gian giáo dục truyền thống, khơi gợi lòng yêu nước, tinh thần cách mạng cho thế hệ trẻ và tạo điểm đến hấp dẫn trong phát triển du lịch.

image-2.jpg
Di tích quốc gia chùa Hương Tích - một điểm du lịch hấp dẫn du khách trong nhiều năm qua.

Hiện toàn tỉnh còn khoảng 1.000 di tích đủ điều kiện nhưng chưa được xếp hạng. Thời gian tới, sở sẽ phối hợp với các địa phương tiến hành rà soát, kiểm kê số lượng di tích trên địa bàn, chọn những di tích thực sự tiêu biểu, có giá trị lịch sử, văn hóa, cách mạng…, hướng dẫn các chủ di tích và các địa phương xây dựng hồ sơ xếp hạng cấp tỉnh đối với di tích chưa được xếp hạng và nâng xếp hạng cấp cao hơn đối với những di tích đã được xếp hạng cấp tỉnh... Qua đó nâng cao hiệu quả công tác bảo tồn và phát huy giá trị di sản trong đời sống, tạo động lực để phát triển.

Ông Trần Xuân Lương - Phó Giám đốc Sở VH-TT&DL Hà Tĩnh

Chủ đề Đời sống văn hóa

Đọc thêm

Lan tỏa văn hóa quê hương bằng văn học - nghệ thuật

Lan tỏa văn hóa quê hương bằng văn học - nghệ thuật

Từ câu chuyện sáng tạo của những văn nghệ sĩ tham gia Giải thưởng VHNT Nguyễn Du lần thứ VIII cho thấy, mỗi tác phẩm không chỉ kết tinh sáng tạo, tâm huyết mà còn chuyên chở tình yêu, trách nhiệm với quê hương. Qua đó, những giá trị văn hóa và vẻ đẹp con người Hà Tĩnh tiếp tục được gìn giữ, bồi đắp và lan tỏa.
Nhà giáo cách mạng Dương Lung

Nhà giáo cách mạng Dương Lung

Cuộc đời đồng chí Dương Lung (quê xã Thạch Khê, Hà Tĩnh) là tấm gương cao đẹp của người cộng sản hết lòng vì dân, vì nước. Đồng chí đã được Đảng, Nhà nước trao tặng nhiều phần thưởng cao quý.
Đôi bàn tay già nặn đất thành "hoa”

Đôi bàn tay già nặn đất thành "hoa”

Ở tuổi 80, bà Lê Thị Sinh (thôn Xuân Hoa, xã Cổ Đạm, Hà Tĩnh) vẫn miệt mài nhào đất, nặn nồi, gìn giữ ký ức về một nghề truyền thống từng nổi tiếng khắp vùng.
Khi KOL, KOC trở thành đại sứ du lịch Hà Tĩnh

Khi KOL, KOC trở thành đại sứ du lịch Hà Tĩnh

Thông qua các hoạt động khảo sát, trải nghiệm và sáng tạo nội dung trên nền tảng số, các KOL, KOC đang góp phần đưa cảnh sắc, văn hóa, ẩm thực và con người Hà Tĩnh đến gần hơn với công chúng, mở thêm hướng quảng bá và kết nối du lịch địa phương.
Rà soát, “điểm danh” số hóa di sản nhằm bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa

Rà soát, “điểm danh” số hóa di sản nhằm bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa

Đợt kiểm kê được triển khai trên phạm vi toàn tỉnh nhằm rà soát, đánh giá đầy đủ hiện trạng di sản văn hóa phi vật thể, di sản tư liệu và hệ thống di tích. Qua đó, Hà Tĩnh có cơ sở dữ liệu khoa học phục vụ công tác quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa trong giai đoạn mới.
Nhà nghiên cứu Thái Kim Đỉnh - Sống trong lòng người ở lại

Nhà nghiên cứu Thái Kim Đỉnh - Sống trong lòng người ở lại

Kỷ niệm 100 năm Ngày sinh nhà nghiên cứu Thái Kim Đỉnh (24/10/1926 – 24/10/2026), người thân, đồng nghiệp và thế hệ tiếp nối càng thêm trân trọng những công trình khảo cứu văn hóa giá trị của ông, kính trọng một trí tuệ uyên bác cùng tấm lòng nhân hậu, trọn nghĩa, trọn tình với quê hương Hà Tĩnh.
Thơ Thái Kim Đỉnh - mạch nguồn trong trẻo, đậm hồn quê Nghệ - Tĩnh

Thơ Thái Kim Đỉnh - mạch nguồn trong trẻo, đậm hồn quê Nghệ - Tĩnh

Có những người đi qua cuộc đời bằng những dấu mốc công danh, sự nghiệp; cũng có những người lưu giữ hành trình của mình bằng trang sách, vần thơ và sự bền bỉ của một tấm lòng đối với con người, quê hương. Với nhà nghiên cứu Thái Kim Đỉnh (1926 - 2017), thơ ca không phải toàn bộ sự nghiệp, nhưng là một mạch nguồn quan trọng, chảy suốt đời sống tinh thần của ông.
Bác sĩ Nguyễn Xuân Lam - tiếng quê hương nâng nhịp bước cuộc đời

Bác sĩ Nguyễn Xuân Lam - tiếng quê hương nâng nhịp bước cuộc đời

Tròn 20 năm sau quyết định đưa huyền thoại Ngã ba Đồng Lộc lên sóng truyền hình trực tiếp trên kênh HTV9, Đài Truyền hình TP Hồ Chí Minh, bác sĩ Nguyễn Xuân Lam trở lại chiến trường xưa trong một chiều thu lặng gió. Với người cựu chiến binh, doanh nhân quê Hà Tĩnh, tình yêu quê hương chưa bao giờ dừng lại ở nỗi nhớ mà đã hóa thành hành trang tri thức, thành bản lĩnh cống hiến trên mỗi nhịp bước cuộc đời.
Theo mũi kim, giữ nghề nón Đan Du

Theo mũi kim, giữ nghề nón Đan Du

Từ những chiếc lá, vành tre... người dân thôn Đan Du (xã Kỳ Khang, Hà Tĩnh) đã làm nên những chiếc nón lá mộc mạc, đồng thời gìn giữ nghề truyền thống của nhiều thế hệ.
Để di sản văn hóa phi vật thể của Hà Tĩnh thành sản phẩm du lịch

Để di sản văn hóa phi vật thể của Hà Tĩnh thành sản phẩm du lịch

Dù sở hữu kho tàng di sản phi vật thể đồ sộ, nổi bật là dân ca ví, giặm và ca trù đã được UNESCO ghi danh, Hà Tĩnh vẫn đứng trước bài toán: Làm thế nào để những giá trị văn hóa ấy thực sự trở thành sản phẩm du lịch, để du khách có thể tiếp cận, doanh nghiệp có thể khai thác và nghệ nhân có thêm điều kiện gắn bó với di sản.
Người cán bộ xã ở Hà Tĩnh tâm huyết lan tỏa dân ca ví, giặm trên không gian số

Người cán bộ xã ở Hà Tĩnh tâm huyết lan tỏa dân ca ví, giặm trên không gian số

Hơn một thập kỷ gắn bó với phong trào văn hóa cơ sở, ngoài công việc của một công chức, anh Nguyễn Viết Bình - Phó Chánh Văn phòng HĐND, UBND xã Tùng Lộc (Hà Tĩnh) còn dành tâm huyết, sáng tạo cách làm mới để đưa những câu hát ông cha vươn xa, chạm đến trái tim hàng vạn người nghe trên không gian số.
Trung thu - Tỏa sáng những mùa trăng

Trung thu - Tỏa sáng những mùa trăng

Tết Trung thu ở Hà Tĩnh ngày nay mang nhiều dáng vẻ mới, với không gian, hình thức và trải nghiệm ngày càng hiện đại. Song, những giá trị làm nên hồn cốt của ngày tết đoàn viên vẫn được gìn giữ, trao truyền qua các thế hệ, để nét đẹp văn hóa truyền thống tiếp tục hiện diện tự nhiên trong đời sống đương đại.
Hà Tĩnh tổ chức lễ giỗ lần thứ 206 của Đại thi hào Nguyễn Du

Hà Tĩnh tổ chức lễ giỗ lần thứ 206 của Đại thi hào Nguyễn Du

Lễ giỗ lần thứ 206 của Đại thi hào Nguyễn Du không chỉ là nghi thức tri ân công lao bậc danh nhân văn hóa thế giới, mà còn là dịp quê hương Hà Tĩnh khơi dậy niềm tự hào, tiếp nối và lan tỏa tinh hoa ngôn ngữ cùng mạch nguồn giá trị nhân văn cao đẹp của dân tộc cho muôn đời sau.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!