Sau một cuộc nhậu say, cảm giác mệt mỏi, đau đầu, buồn nôn hay mất tập trung thường khiến nhiều người tìm mọi cách để nhanh chóng hồi phục. Tuy nhiên, cơ thể cần thời gian để đào thải cồn và trở lại trạng thái bình thường.
Say rượu kéo dài bao lâu?
Chuyên gia dinh dưỡng Hoàng Hà Linh, Viện Y học Ứng dụng Việt Nam, cho biết thời gian một người cảm thấy say hoặc mệt mỏi sau khi uống rượu bia phụ thuộc vào nhiều yếu tố như tuổi, cân nặng, giới tính, loại rượu, tốc độ chuyển hóa và tình trạng bệnh lý. Vì vậy, mỗi người sẽ có khả năng chịu đựng và hồi phục khác nhau.
Khi uống rượu, nồng độ cồn trong máu tăng lên và gây ra trạng thái say. Sau đó, cơ thể cần thời gian để chuyển hóa và đào thải cồn trước khi các triệu chứng giảm dần. Trung bình, phải mất khoảng 6 giờ để cảm giác say giảm đi đáng kể. Tuy nhiên, tình trạng nôn nao, mệt mỏi có thể kéo dài lâu hơn, thậm chí đến 1-2 ngày.
Với đa số người trưởng thành, một đơn vị rượu có thể làm tăng nồng độ cồn trong máu khoảng 0,02. Cơ thể chuyển hóa cồn với tốc độ trung bình khoảng 0,016 mỗi giờ. Điều này có nghĩa là ngay cả khi uống chậm, một lượng cồn nhất định vẫn tích tụ trong cơ thể.
Dù trạng thái say thường không kéo dài quá 24 giờ, nhưng các ảnh hưởng sau đó như kém tập trung, dễ cáu gắt, giảm phối hợp vận động vẫn có thể tồn tại trong 1-2 ngày.
Mức độ nôn nao cũng liên quan đến cách uống. Nếu uống nhiều trong thời gian ngắn, cơ thể không kịp chuyển hóa cồn, cảm giác khó chịu sẽ nặng và kéo dài hơn. Ngược lại, uống cùng lượng rượu nhưng giãn cách thời gian có thể giúp cơ thể xử lý tốt hơn, giảm mức độ nôn nao.
Ăn gì, uống gì để cơ thể nhanh hồi phục?
Nhiều người tin vào các mẹo giúp "giải rượu" nhanh, nhưng thực tế không có phương pháp nào làm cơ thể tỉnh táo ngay lập tức. Tốc độ chuyển hóa cồn gần như cố định, nên thời gian hồi phục cũng không thể rút ngắn đáng kể.
Cồn được thải ra qua mồ hôi, nước tiểu và hơi thở, nhưng chỉ sau khi đã được gan chuyển hóa. Vì vậy, cơ thể vẫn cần đủ thời gian để xử lý lượng rượu đã uống.
Bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng, chuyên khoa Nội, thành viên Hội Y học dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam, khuyến nghị sau khi uống rượu, nên xem đó là lúc bắt đầu chăm sóc lại cơ thể, với hai mục tiêu chính: hỗ trợ gan, thận xử lý cồn và tạo điều kiện cho giấc ngủ.
Việc đầu tiên là bù nước. Nên uống từng ngụm nhỏ, liên tục thay vì uống nhiều cùng lúc để tránh buồn nôn. Nước lọc là đủ, có thể bổ sung nước dừa để bù điện giải hoặc dùng nước ấm pha mật ong, gừng để giúp cơ thể dễ chịu hơn. Tuy nhiên, những loại nước này chỉ giúp giảm khó chịu, không làm rượu "tan" nhanh hơn.
Sau một buổi uống nhiều rượu, sáng hôm sau, cơ thể thường xuất hiện hàng loạt triệu chứng như đau đầu, khô miệng, run tay, tim đập nhanh, khó chịu vùng bụng và dễ cáu gắt.
Điều quan trọng nhất là bù nước và điện giải. Ngay khi thức dậy, bạn nên uống nước lọc, sau đó có thể bổ sung nước dừa, nước cam, bưởi pha loãng hoặc nước mật ong ấm để cung cấp nước, khoáng chất và một lượng đường vừa phải.
"Không nên bỏ bữa sáng dù mệt. Có thể bắt đầu bằng món dễ tiêu như cháo loãng với thịt nạc, sau đó chuyển sang các món có nước như phở gà, phở bò ít mỡ để bổ sung muối, nước và protein giúp cơ thể hồi phục. Chuối chín là lựa chọn phù hợp để bổ sung kali, hỗ trợ giảm yếu cơ, run tay. Sữa chua cũng có thể dùng trong ngày để giúp hệ tiêu hóa cân bằng trở lại", bác sĩ Hoàng nhấn mạnh.
Nếu có thể, một giấc ngủ trưa ngắn khoảng 15-20 phút sẽ giúp cơ thể bớt mệt mỏi. Tuy nhiên, không nên ngủ quá lâu để tránh ảnh hưởng đến giấc ngủ ban đêm. Ngoài ra, bạn cần hạn chế uống cà phê quá nhiều vì có thể làm tim đập nhanh, tăng kích thích thần kinh và gây khó ngủ vào buổi tối.
Nhiều người có thói quen dùng thuốc giảm đau ngay khi thức dậy, đặc biệt là các thuốc chứa paracetamol. Tuy nhiên, theo bác sĩ Hoàng, nếu vừa uống nhiều rượu, việc dùng liều cao hoặc dùng lặp lại có thể làm tăng nguy cơ tổn thương gan. Một số thuốc giảm đau nhóm NSAID cũng có thể kích ứng dạ dày, khiến cảm giác cồn cào, đau vùng thượng vị nặng hơn.
Vì vậy, khi cần dùng thuốc, nên ưu tiên bù nước, ăn nhẹ và nghỉ ngơi trước. Nếu có bệnh nền về gan, dạ dày hoặc xuất hiện triệu chứng bất thường, người bệnh nên tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc dược sĩ thay vì tự ý sử dụng thuốc.
