Bài thơ chúc Tết của Bác Hồ năm 1969 - bài thơ di chúc

(Baohatinh.vn) - Những bài thơ chúc Tết của Bác là tiếng gọi của non sông, là nhiệm vụ chiến lược của cách mạng, là mệnh lệnh của trái tim được Bác truyền cho cả dân tộc.

Từ năm 1941 trở về nước lãnh đạo cách mạng đến năm 1969 qua đời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã để lại cho nhân dân ta, con cháu của dân tộc ta một di sản quý báu gồm 22 bài thơ chúc Tết với một niềm tin xuyên suốt năm mới thắng lợi mới.

Bài thơ chúc Tết của Bác Hồ năm 1969 - bài thơ di chúc

Bác Hồ với bài thơ chúc tết năm Kỷ Dậu - 1969

Những bài thơ chúc Tết của Bác là tiếng gọi của non sông, là nhiệm vụ chiến lược của cách mạng, là mệnh lệnh của trái tim được Bác truyền cho cả dân tộc. Các bài thơ chúc Tết chứa đựng trong đó những phong tục tập quán đẹp và thiêng liêng, lời thơ khai bút đầu xuân mang tính dự báo của tư duy cách mạng, sự linh ứng tuyệt vời giữa quy luật đất trời, thiên nhiên quyện với lịch sử phát triển của dân tộc ở một nhà tiên tri, nhà cách mạng vĩ đại.

Bài thơ chúc Tết xuân Kỷ Dậu 1969 được xem như là bài thơ di chúc, bài thơ cuối cùng của Người trước lúc đi xa. Bài thơ vừa mang tính triết lý, tính thực tiễn; vừa là phương châm hành động cách mạng; vừa là lời hiệu triệu mà lại thể hiện được tư tưởng, tình cảm và sự tiên đoán tài tình về ngày thống nhất đất nước.

Năm qua thắng lợi vẻ vang

Năm nay tiền tuyến chắc càng thắng to

Vì độc lập, vì tự do

Đánh cho Mỹ cút, đánh cho ngụy nhào

Tiến lên! Chiến sĩ đồng bào

Bắc Nam sum họp xuân nào vui hơn.

Câu mở đầu bài thơ toát lên niềm vui. Bác không dùng chữ “lớn lao” mà dùng chữ “vẻ vang”. Vẻ vang không chỉ gợi nên âm điệu trữ tình mà còn có một ẩn ý sâu xa: Sự “quang minh, chính đại” sẽ mở đường cho thắng lợi càng to hơn, một thắng lợi quy tụ sức mạnh của toàn dân tộc đứng lên “vì độc lập, vì tự do”. Chân lý đã được kết tinh ở Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến chống Mỹ ngày 17/7/1966 của Người: “Không có gì quý hơn độc lập, tự do!”.

Bài thơ chúc Tết của Bác Hồ năm 1969 - bài thơ di chúc

Bác Hồ làm việc tại chiến khu Việt Bắc trong thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp

Để giành được độc lập, tự do thì “chiến sĩ đồng bào” phải “tiến lên” đánh thắng kẻ thù. Vào lúc này, cách mạng Việt Nam đã chuyển sang giai đoạn quyết liệt, bước tiếp theo được Bác nêu lên là “đánh cho Mỹ cút”, “đánh cho ngụy nhào”. Phương châm chiến lược đúng đắn và sáng tạo mà Bác nêu ra là cuộc chiến sẽ qua 2 bước để đi đến thắng lợi hoàn toàn. Nhiệm vụ đánh cho chúng “cút” (quét sạch, không còn nữa), rồi cho chúng “nhào” (đổ xuống) thật cụ thể, rõ ràng. Câu thơ nôm na với cách dùng từ “cút”, từ “nhào” vừa đắt, vừa hay về âm điệu (cút - nhào), từ ngôn ngữ đời thường thành ngôn ngữ văn học; về ngữ điệu (đánh - đánh) cách ngắt nhịp bốn với hai âm trắc biểu thị sức mạnh của một cuộc công kích. Ở đây khi cảm nhận cái đẹp, phong phú, nhiều màu muôn vẻ của cuộc đời và nghệ thuật, ta còn nhận thấy được điều cao cả hơn là lòng nhân ái của Bác.

Cái đẹp không đi cùng với chết chóc, hơn thế nữa, Bác luôn đau đáu trong lòng và thường nhắc nhở các nhà văn, nhà báo khi tuyên truyền là “Không có trận đánh đẫm máu nào là đẹp cả dẫu là thắng lớn”. Bởi vậy cho nên trong bài thơ Bác không dùng đánh để tiêu diệt, mà Bác chỉ nêu lên nhiệm vụ “đánh cho Mỹ cút”, “đánh cho ngụy nhào”. Đây không chỉ lời thơ mà là tấm lòng của người cộng sản, là mục tiêu chiến đấu mà Bác nêu ra cho cách mạng miền Nam đấu tranh giành thống nhất đất nước mà ít tốn xương máu nhất. Nhận thức được điều nhân ái này của Bác, nhà thơ Việt Phương đã viết:

Bác không bằng lòng trận đánh chết nhiều là đẹp

Con xóa đi chữ “đẹp” như xóa đi hạn hẹp trong lòng.

Tư tưởng chỉ đạo chiến tranh trên quan điểm nhân nghĩa của cha ông ta có từ thời Nguyễn Trãi đã được Bác Hồ kế thừa và phát triển ở tầm cao mới, để rồi ngay cả kẻ thù cũng phải thừa nhận: “Ở con người Hồ Chí Minh, trí tuệ và cảm xúc chỉ là một”; để rồi nhân loại tiến bộ coi lòng nhân nghĩa, khoan dung của dân tộc ta trong chiến đấu giành độc lập, tự do, thống nhất Tổ quốc và bảo vệ hòa bình tiêu biểu cho lương tâm và phẩm giá của nhân loại.

Bài thơ chúc Tết của Bác Hồ năm 1969 - bài thơ di chúc

Đại thắng mùa xuân năm 1975 mang tên “Chiến dịch Hồ Chí Minh” giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất Tổ quốc. Trong ảnh: Đánh chiếm Dinh Độc Lập, ảnh tư liệu

Đã 50 năm rồi, cả dân tộc ta vào dịp tết đến, xuân về không còn được nghe những bài thơ chúc Tết của Bác nhưng dư âm những bài thơ chúc Tết năm nào của Bác mà các câu kết thường là “Thống nhất độc lập nhất định thành công”, “Thống nhất nước nhà thắng lợi”, “Hòa bình thống nhất ắt hẳn thành công” và ở bài thơ năm 1969 “Bắc - Nam sum họp xuân nào vui hơn”... vẫn còn vang vọng đến hôm nay.

Thực hiện lời Di chúc trong thơ của Bác, Đảng ta đã lãnh đạo sự nghiệp thống nhất năm sau thắng lợi càng to hơn năm trước. Năm 1972, sau chiến thắng “Điện Biên Phủ trên không”, đế quốc Mỹ phải ký Hiệp định Paris rút toàn bộ quân Mỹ ra khỏi miền Nam, rồi đến Đại thắng mùa xuân năm 1975 mang tên “Chiến dịch Hồ Chí Minh” giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất Tổ quốc.

Ngày nay, trong sự nghiệp đổi mới, đất nước ta đang từng bước chuyển mình theo con đường Bác Hồ đã chọn, thực hiện khát vọng cao đẹp của Người “vì độc lập, vì tự do”, xây dựng nước nhà ngày càng “to đẹp hơn, đàng hoàng hơn”.

Chủ đề Chào năm mới 2020

Đọc thêm

Chuẩn bị chu đáo, hướng tới thành công Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XX

Chuẩn bị chu đáo, hướng tới thành công Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XX

Sắc thu của ngày Tết Độc lập thêm rộn ràng khi toàn tỉnh đang khẩn trương chuẩn bị Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XX, nhiệm kỳ 2025-2030. Từ các công trình chào mừng, những phong trào thi đua sôi nổi đến công tác hoàn thiện văn kiện, quy trình nhân sự, tất cả cho thấy sự quyết tâm hướng tới một kỳ đại hội thành công, mở ra chặng đường phát triển mới.
Xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam - tư tưởng nhất quán trong tiến trình lịch sử dân tộc

Xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam - tư tưởng nhất quán trong tiến trình lịch sử dân tộc

Kỷ niệm 80 năm Cách mạng Tháng Tám thành công và Quốc khánh nước Cộng hòa XHCN Việt Nam (2/9/1945 - 2/9/2025) là dịp để mỗi người dân Việt Nam cùng nhìn lại chặng đường vẻ vang đã qua, khẳng định những thành tựu to lớn của từng thời kỳ cách mạng của dân tộc ta, đồng thời hun đúc niềm tin, khát vọng vào tương lai.
Kết luận của Bộ Chính trị, Ban Bí thư về kết quả hoạt động của bộ máy hệ thống chính trị và chính quyền địa phương 2 cấp

Kết luận của Bộ Chính trị, Ban Bí thư về kết quả hoạt động của bộ máy hệ thống chính trị và chính quyền địa phương 2 cấp

Ngày 29/8, thay mặt Bộ Chính trị, Ban Bí thư, đồng chí Trần Cẩm Tú, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư đã ký ban hành Kết luận số 186-KL/TW về tình hình, kết quả hoạt động của bộ máy hệ thống chính trị và chính quyền địa phương 2 cấp.
Ban Thường vụ Tỉnh ủy chúc mừng UBND tỉnh nhân kỷ niệm 80 năm Quốc khánh

Ban Thường vụ Tỉnh ủy chúc mừng UBND tỉnh nhân kỷ niệm 80 năm Quốc khánh

Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Trần Thế Dũng mong muốn UBND tỉnh tiếp tục phát huy hơn nữa truyền thống đoàn kết, trách nhiệm, chung sức, đồng lòng, quyết tâm cao trong tổ chức thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội cuối nhiệm kỳ 2020 - 2025 và từ nay đến cuối năm 2025.
Giúp dân thu hoạch lúa phòng tránh mưa lớn

Giúp dân thu hoạch lúa phòng tránh mưa lớn

50 cán bộ, chiến sĩ Trung đoàn 841 - Bộ CHQS tỉnh Hà Tĩnh đã tích cực hỗ trợ bà con nhân dân xã Cẩm Duệ thu hoạch lúa hè thu đề phòng mưa lớn do áp thấp nhiệt đới.
Khi trong tim rực thắm màu cờ

Khi trong tim rực thắm màu cờ

Tết Độc lập - mỗi nhịp tim như thể đều ngân theo sắc cờ Tổ quốc. Lá cờ đỏ sao vàng là sắc màu của lịch sử, là ngọn lửa thắp lên niềm tin, khát vọng cho bao thế hệ con cháu Lạc Hồng.
Lãnh đạo tỉnh dâng hương Chủ tịch Hồ Chí Minh nhân kỷ niệm Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh

Lãnh đạo tỉnh dâng hương Chủ tịch Hồ Chí Minh nhân kỷ niệm Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh

Nhân kỷ niệm 80 năm Cách mạng tháng Tám thành công và Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, sáng 28/8, đoàn đại biểu Tỉnh ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Hà Tĩnh do đồng chí Nguyễn Duy Lâm - Bí thư Tỉnh ủy dẫn đầu đã đến dâng hoa, dâng hương tại Khu Lưu niệm Bác Hồ về thăm Hà Tĩnh.