“Cuộc cách mạng” về ruộng đất
Màn sương mù dần tan, cánh đồng thôn Nam Thành, xã Cẩm Dương hiện ra mênh mông, chạy tít tắp. Cánh đồng sau tập trung, tích tụ và chuyển đổi không chỉ hứa hẹn một vụ mùa bội thu mà còn mở ra niềm tin thành công vào chủ trương lớn về ruộng đất ở quê lúa Cẩm Xuyên.
Lãnh đạo huyện, các ban, ngành Cẩm Xuyên chỉ đạo công tác tập trung, tích tụ và chuyển đổi ruộng đất lần 3 tại xã Cẩm Dương.
Chỉ tay về cánh đồng rộng lớn trước mắt, ông Trần Đức Dục - Trưởng thôn Nam Thành chia sẻ: “Sau chuyển đổi ruộng đất lần 3 trong vụ xuân năm 2022, bây giờ, mỗi hộ sản xuất trên một thửa ruộng. Thậm chí, có thửa rộng quá, phải 2, 3 nhà cùng chung nhau canh tác. Hiện nay, thửa nhỏ nhất rộng khoảng 7 sào, thửa lớn nhất khoảng 2,6 ha. Cánh đồng lớn sau chuyển đổi bằng phẳng, thuận lợi cho cơ giới hóa, giúp người dân chúng tôi đỡ công sức và tiết kiệm chi phí chăm sóc rất nhiều”.
Không riêng xã Cẩm Dương, hiện nay, những cánh đồng lớn hiện diện ở khắp mọi miền quê của huyện Cẩm Xuyên. Người dân xứ Cẩm gọi đây là “cuộc cách mạng” trong sản xuất nông nghiệp. Không chỉ dồn điền đổi thửa, hình thành cánh đồng mẫu lớn, Cẩm Xuyên còn thực hiện chuyển đổi quyền sử dụng đất trên thửa ruộng đã được chia lại (hay còn gọi là chuyển đổi ruộng đất lần 3).
Để triển khai tập trung, tích tụ, chuyển đổi ruộng đất lần 3, ngày 31/3/2021, BCH Đảng bộ huyện đã ban hành Nghị quyết số 05-NQ/HU về tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo tập trung ruộng đất xây dựng vùng sản xuất quy mô lớn, nâng cao giá trị sản xuất, thúc đẩy tích tụ ruộng đất liên kết phát triển sản xuất nông nghiệp trên địa bàn huyện giai đoạn 2021-2025 và những năm tiếp theo. Nghị quyết số 05-NQ/HU nhằm thực hiện mục tiêu đột phá của Đại hội Đảng bộ huyện lần thứ XXXII về sản xuất nông nghiệp sạch, nông nghiệp hữu cơ hiện đại.
Mô hình chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên đất lúa gắn với sản xuất hữu cơ trong vụ xuân 2022 tại xã Cẩm Bình là một trong những mô hình tích tụ ruộng đất đầu tiên của huyện Cẩm Xuyên.
Theo Nghị quyết số 05-NQ/HU, huyện Cẩm Xuyên phấn đấu đến hết năm 2025, 100% diện tích đất trồng lúa, trồng màu, cây ăn quả, cây lâm nghiệp, đất chăn nuôi tập trung và nuôi trồng thủy sản trên địa bàn huyện có đủ điều kiện thuận lợi về hạ tầng giao thông, thủy lợi, thổ nhưỡng đều được thực hiện tập trung ruộng đất và tiến tới tích tụ theo vùng sản xuất có quy mô lớn để sản xuất nông nghiệp hàng hóa tập trung, vùng chuyên canh, vùng nguyên liệu có giá trị kinh tế cao.
Theo Phòng NN&PTNT huyện Cẩm Xuyên, vụ xuân 2023, toàn huyện đã triển khai phá bờ thửa nhỏ, hình thành ô thửa lớn với diện tích trên 3.500 ha; tập trung, tích tụ và chuyển đổi ruộng đất lần 3 đạt gần 900 ha.
Tiền đề sản xuất nông nghiệp hữu cơ
Cánh đồng Rọng Triện thuộc thôn Đông Trung, xã Cẩm Bình sâu trũng, khó canh tác nên trước đây người dân chỉ sản xuất một vụ. Dự định nuôi cá trên ruộng lúa, gia đình anh Đặng Thế Luận (thôn Đông Trung) đã đứng ra đổi đất cho bà con xung quanh để tập trung ruộng đất nhằm triển khai ý tưởng dưới sự hỗ trợ của chính quyền địa phương.
Trên diện tích 1,5 ha tích tụ được, năm 2022, anh Luận sản xuất lúa theo hướng hữu cơ kết hợp nuôi cá rô đầu nhím. Đây là một trong những mô hình nông nghiệp hữu cơ được hình thành sau khi tập trung, tích tụ ruộng đất.
Anh Đặng Thế Luận ở thôn Đông Trung, xã Cẩm Bình sản xuất lúa theo hướng hữu cơ kết hợp nuôi cá rô đầu nhím cho hiệu quả kinh tế gấp 3 - 4 lần so với canh tác truyền thống.
Anh Luận phấn khởi: “Mô hình nuôi cá kết hợp trồng lúa mang lại hiệu quả kép do cá và lúa có quan hệ cộng sinh. Vụ đầu tiên thu hoạch, gia đình thu gần 200 triệu đồng. So với canh tác bình thường thì gia đình thu lợi gấp 3 - 4 lần. Quan trọng hơn, làm nông nghiệp hữu cơ giúp chúng tôi thay đổi phương thức canh tác, hướng đến bảo vệ môi trường và tạo ra những sản phẩm sạch, chất lượng cao”.
Ông Lê Văn Danh - Trưởng phòng NN&PTNT huyện Cẩm Xuyên cho biết: Sau tập trung, tích tụ và chuyển đổi ruộng đất, hiệu quả sản xuất nông nghiệp được nâng lên rõ rệt, tăng từ 16 - 20% so với sản xuất truyền thống. Trên diện tích 1 ha, sau khi tích tụ ruộng đất, giá trị kinh tế tăng hơn 4,9 triệu đồng/vụ so với sản xuất truyền thống quy mô nhỏ.
Xã Cẩm Dương đồng loạt ra quân tập trung, tích tụ và chuyển đổi ruộng đất lần 3 năm 2022
Đặc biệt, trên địa bàn huyện đã xuất hiện nhiều mô hình sản xuất hiệu quả như: trồng lúa theo hướng hữu cơ gắn với sản phẩm OCOP tại xã Cẩm Thành (20 ha); trồng lúa theo hướng hữu cơ áp dụng tiến bộ kỹ thuật sạ hàng ở xã Cẩm Duệ (12 ha); cánh đồng mẫu xã Nam Phúc Thăng (40 ha); chuyển đổi đất lúa sang sản xuất tổng hợp 3 tầng nấc tại xã Cẩm Thành, Cẩm Bình... Trên các cánh đồng tập trung ruộng đất, huyện Cẩm Xuyên đã xây dựng được 2 sản phẩm gạo đạt tiêu chuẩn OCOP 3 sao.
Không chỉ thay đổi bức tranh nông nghiệp của huyện có diện tích đất trồng lúa lớn nhất tỉnh, tập trung ruộng đất còn góp phần từng bước thay đổi thói quen trong sản xuất và gieo cấy truyền thống của người dân. Từ sau chuyển đổi, người dân Cẩm Xuyên hướng đến nền sản xuất nông nghiệp tập trung, đồng nhất về giống, quy trình và sản phẩm; sản xuất theo hướng hàng hóa hiện đại; góp phần giảm chi phí và sức lao động, tăng năng suất và thu nhập cho người dân. Đây sẽ là tiền đề để huyện thu hút doanh nghiệp tham gia đầu tư, liên kết sản xuất và tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp theo hướng bền vững.
