Chị Hà chuẩn bị sinh con thứ ba. Nghe đồng nghiệp chia sẻ nhà nước đang có chính sách khuyến khích phụ nữ sinh con, sinh con thứ hai sẽ được nghỉ việc hưởng thai sản 7 tháng nên chị cũng hy vọng mình được hưởng chế độ này.
Chị Hà hỏi: “Trường hợp tôi sinh con thứ ba thì có được nghỉ thai sản 7 tháng không? Nếu không được thì tại sao sinh con thứ hai được nghỉ 7 tháng mà sinh con thứ ba lại không được?”.
Đây cũng là thắc mắc chung của nhiều lao động nữ tại chương trình giao lưu cùng Bảo hiểm xã hội Việt Nam. Theo người lao động, chính sách khuyến sinh là để khuyến khích lao động nữ sinh nhiều con, không nên phân biệt con thứ hai hay thứ ba. Thậm chí, lao động nữ sinh con thứ ba càng nên được hưởng chính sách tốt hơn vì việc chăm sóc cùng lúc 3 đứa con càng vất vả hơn.
Trả lời chị Hà, Bảo hiểm xã hội Việt Nam cho biết chính sách khuyến sinh dành cho lao động nữ được quy định tại Điểm a Khoản 1 Điều 14 của Luật Dân số.
Theo quy định trên, trường hợp sinh con thứ hai, thời gian nghỉ thai sản đối với lao động nữ là 7 tháng; lao động nam là 10 ngày làm việc khi vợ sinh con.
Tại Khoản 1 Điều 29, Luật Dân số sửa đổi, bổ sung quy định về chế độ thai sản được quy định trong Bộ luật Lao động. Theo đó, lao động nữ được nghỉ thai sản trước và sau khi sinh con là 6 tháng; trường hợp sinh con thứ hai, lao động nữ được nghỉ thai sản trước và sau khi sinh con là 7 tháng; thời gian nghỉ trước khi sinh không quá 2 tháng. Trường hợp lao động nữ sinh đôi trở lên thì tính từ con thứ hai trở đi, cứ mỗi con, người mẹ được nghỉ thêm 1 tháng.
Chính sách trên của Luật Dân số được Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành tại Nghị định số 168/2026/NĐ-CP, trong đó điều kiện hưởng chế độ nghỉ thai sản khi sinh con thứ hai được quy định chi tiết tại Khoản 1 Điều 2.
Theo đó, lao động nữ sinh con thứ hai được hưởng chế độ nghỉ thai sản 7 tháng khi sinh con thứ hai mà tại thời điểm sinh có một con đẻ còn sống.
Căn cứ vào các quy định nêu trên, Bảo hiểm xã hội Việt Nam cho biết trường hợp lao động sinh con thứ ba (con thứ nhất và con thứ hai còn sống) thì không thuộc đối tượng được hưởng chế độ nghỉ thai sản 7 tháng.
Theo Bảo hiểm xã hội Việt Nam, quy định lao động nữ được nghỉ 7 tháng thai sản khi sinh con thứ hai là chính sách ưu việt, khuyến khích của Đảng, Nhà nước để duy trì mức sinh thay thế (mức sinh tính bình quân mỗi phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ là 2,1), giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh, thích ứng với già hóa dân số.