2h sáng, bạn Nguyễn Thảo Nhi, 21 tuổi, ở phường Thành Sen, tỉnh Hà Tĩnh vẫn miệt mài làm bạn với cà phê, với sách vở, công việc và các ý tưởng ngoại khoá cho câu lạc bộ. Là sinh viên năm 3 chuyên ngành kinh tế, bên cạnh việc học ở trường, Thảo Nhi còn thường xuyên tham gia nhiều hoạt động đoàn thể, và đi làm thêm ngoài giờ để kiếm thêm thu nhập cho bản thân. Năng động, sáng tạo là vậy nhưng đánh đổi lại là đêm nào Nhi cũng phải thức đến gần sáng để hoàn thành các phần việc còn đang dang dở của mình.
Thảo Nhi chia sẻ: "Từ lúc lên đại học, em đã dần quen với việc thức khuya rồi. Ban ngày em cảm giác học sẽ không tập trung bằng ban đêm. Thường thì em sẽ học đến khoảng 2-3 giờ sáng. Khi phải thức như thế, em thường chọn cà phê hoặc nước tăng lực để đảm bảo bản thân luôn tỉnh táo nhất có thể".
Những thói quen tưởng chừng vô hại dần dần khiến cho những bạn trẻ “sống nhanh, sống vội” bị đảo lộn đồng hồ sinh học, dẫn đến nhiều bệnh lý có xu hướng “trẻ hóa”. Trong vài năm trở lại đây, tỷ lệ người ở độ tuổi 20–30 mắc các căn bệnh từng được xem là “của người trung niên” – như tăng huyết áp, gan nhiễm mỡ, tiểu đường type 2 và rối loạn lo âu... đã tăng gấp đôi.
Bệnh nhân Trần Đ.Th.G. ở xã Gia Hanh, tỉnh Hà Tĩnh mới chỉ 25 tuổi nhưng đã bị suy thận giai đoạn cuối. Căn bệnh quái ác này đã làm sức khỏe của anh phụ thuộc vào máy chạy thận.
Không chỉ riêng anh Trần Đ.Th.G, hiện nay, ở Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hà Tĩnh không hiếm gặp những bệnh nhân phải chạy thận khi tuổi đời dưới 30. Bác sĩ Nguyễn Đình Hoàng - Phó Trưởng khoa Thận Tiết niệu - Cơ xương khớp cho biết: "Căn bệnh nặng này nguyên nhân chủ yếu đến từ lối sống, chế độ sinh hoạt thiếu lành mạnh trong một khoảng thời gian dài, biểu hiện bệnh khó phát hiện, nên thường khi đến thăm khám thì mới phát hiện bệnh đã vào giai đoạn cuối, việc chữa trị trở nên vô cùng khó khăn."
Nguyên nhân sâu xa của việc trẻ hóa bệnh lý ở giới trẻ hiện nay, được cho là do văn hóa năng suất cực đoan - vì “bận rộn”, được xem như thước đo giá trị cá nhân. Người trẻ sợ nghỉ ngơi vì sợ bị tụt lại, sợ “thất bại” trong cuộc đua vô hình của thành công sớm. Bên cạnh đó là sự ảnh hưởng của công nghệ, cùng những áp lực về kinh tế – xã hội và sự thiếu hiểu biết đúng về sức khỏe của bản thân.
Đằng sau những thói quen cá nhân, là cả một môi trường với rất nhiều người trẻ chạy theo lối sống thiếu lành mạnh. Văn hóa “deadline”, “chạy KPI”, “sống đa nhiệm”, khiến con người phải làm việc liên tục như máy móc. Bên cạnh đó, nhiều người trẻ còn xem nhẹ vận động thể thao để rèn luyện sức khỏe. Và mạng xã hội - công cụ gắn bó nhất với người trẻ lại là nơi khuếch đại sự so sánh. Khi giá trị bản thân bị đo bằng sự công nhận ảo, việc đánh đổi sức khỏe trở thành điều dễ hiểu.
Sống nhanh giúp đi xa hơn, nhưng chỉ khi cơ thể còn đủ sức để bước tiếp. Bởi rốt cuộc, chẳng có thành công nào đủ lớn để đổi lấy một sức khỏe đã mất, và chẳng có ước mơ nào còn ý nghĩa nếu con người phải chạy đua với chính giới hạn sinh tồn của mình.
