Từ khuya ngày 7/11 tới sáng 8/11, một số địa phương trên địa bàn Hà Tĩnh đã xuất hiện mưa rào và dông. Đây là “dấu hiệu” về ảnh hưởng của khối không khí lạnh mạnh đang di chuyển xuống phía nam và sẽ ảnh hưởng, gây mưa lớn cho Hà Tĩnh từ đêm 8 tới hết ngày 9/11.
Theo dự báo của Đài Khí tượng Thủy văn Hà Tĩnh, từ đêm 8 đến hết ngày 9/11, khu vực Hà Tĩnh có mưa vừa, mưa to đến rất to và rải rác có dông. Lượng mưa vùng núi 40 - 80mm, có nơi trên 130mm; vùng đồng bằng và ven biển 100 - 170mm, có nơi trên 250mm.
Cơ quan khí tượng cảnh báo nguy cơ mưa có cường độ lớn trên 100mm/3h, có thể gây ngập lụt ở vùng trũng, thấp, khu đô thị; lũ, lũ quét trên các sông, sạt lở vùng sườn đồi, vách núi.
Trước dự báo mưa lớn, nước đổ từ thượng nguồn về nhanh, việc vận hành, điều tiết nước hợp lý ở các hồ chứa đang được các ngành chức năng, đơn vị quản lý tính toán cẩn trọng để vừa đảm bảo an toàn công trình, an toàn vùng hạ du và đáp ứng đủ nguồn nước phục vụ sinh hoạt, sản xuất.
Để chủ động ứng phó với đợt mưa lớn do tác động từ khối không khí lạnh mạnh đợt này, ông Nguyễn Việt Đức – Giám đốc Công ty TNHH Thủy lợi Hà Tĩnh – đơn vị quản lý, vận hành 125 công trình thủy lợi (69 hồ chứa, 38 trạm bơm, 11 đập dâng, 17 cống ngăn mặn giữ ngọt và gần 1.000 km kênh mương các loại) cho hay: Hiện nay, đơn vị đã chủ động vận hành xả tràn 4 hồ chứa; trong đó, Sông Rác xả 5m3/giây, Khe Xai xả 0,5m3/giây, Bộc Nguyên 3m3/giây, Đá Bạc 2,25m3/giây.
Căn cứ vào dự báo lượng mưa từ cơ quan khí tượng thủy văn, đơn vị đã xây dựng 3 kịch bản vận hành 9 hồ chứa lớn như Kẻ Gỗ, Sông Rác, Thượng Sông Trí, Kim Sơn, Tàu Voi, Bộc Nguyên…
Đơn cử như lúc 7h ngày 8/11, mực nước hồ Kẻ Gỗ ở cao trình 28,78/32,5m, tương đương dung tích 244,5/345 triệu m3 nước. Trường hợp lượng mưa từ 100mm tới 200mm/24h, lưu lượng nước đến hồ trung bình 232 - 465 m3/giây, sau 24h, mực nước hồ ở cao trình từ 29,58 - 30,39m, có thể chưa cần xả tràn điều tiết. Khi lượng mưa 250mm/24h, lưu lượng nước đến hồ trung bình 581 m3/giây, sau 24h, mực nước hồ ở cao trình 30,79/32,5m, dung tích dự kiến 295 triệu m3, sẽ vận hành điều tiết nước qua tràn với lưu lượng trung bình khoảng 105 m3/giây.
Mực nước hồ Sông Rác lúc 7h ngày 8/11 ở cao trình 22,28/23,2m, dung tích 110,52/124,5 triệu m3. Trường hợp lượng mưa 100mm, 200m và 250mm/24h, dự kiến sẽ tăng mức xả tràn lên 147 m3/giây, 267 m3/giây và 327 m3/giây.
Mực nước hồ Thượng Sông Trí lúc 7h ngày 8/11 ở cao trình 28,8/32m, dung tích 14,51/25,4 triệu m3. Trường hợp lượng mưa 100mm, 200m và 250mm/24h, dự kiến sẽ xả tràn với lưu lượng từ 14 m3/giây, 52 m3/giây và 71 m3/giây.
Mực nước hồ Bộc Nguyên lúc 7h ngày 8/11 ở cao trình 18,36/20m, dung tích 18,14/24 triệu m3. Trường hợp lượng mưa 100mm, 200m và 250mm/24h, dự kiến sẽ tăng mức xả tràn lên 19 m3/giây, 52 m3/giây và 69 m3/giây…
“Việc xây dựng kịch bản làm căn cứ để quản lý, vận hành các hồ chứa. Tuy nhiên, tùy vào lượng mưa thực tế, mực nước các hồ và quy trình vận hành đã được cơ quan chức năng phê duyệt, đơn vị sẽ có sự điều chỉnh linh hoạt với mục tiêu cao nhất là đảm bảo an toàn công trình và vùng hạ du hồ chứa”, ông Nguyễn Việt Đức cho hay.
Trong khi đó, sáng 8/11, mực nước hồ Ngàn Trươi – hồ chứa nước lớn nhất Hà Tĩnh đang ở cao trình 42,67/52m, tương đương dung tích 434,06/775 triệu m3. Theo đánh giá của đơn vị quản lý hồ - Công ty TNHH MTV Khai thác thủy lợi Cửa Đạt (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), căn cứ vào mực nước hiện nay, hồ còn có thể chứa thêm hơn 340 triệu m3 nên lượng mưa đợt này “chưa quá đáng ngại”.
Tuy nhiên, đơn vị quản lý đang theo dõi sát diễn biến, dự báo thời tiết, phối hợp với các cơ quan chức năng để cập nhật, phân tích, đánh giá sát tình hình, mực nước hồ để chủ động phương án quản lý, vận hành.
Để chủ động trước diễn biến thời tiết rất phức tạp, khó lường của đợt mưa lớn này, Nhà máy Thủy điện Hố Hô đã có văn bản gửi ngành chức năng tỉnh Hà Tĩnh và tỉnh Quảng Trị để phối hợp ứng phó.
Theo ông Nguyễn Bá Tuấn - Phó Giám đốc Nhà máy Thủy điện Hố Hô, đơn vị theo dõi, cập nhật tình hình thời tiết, lượng mưa, lưu lượng nước về hồ để thông báo kịp thời cho cơ quan chức năng, người dân 2 địa phương của tỉnh Hà Tĩnh và tỉnh Quảng Trị. Đồng thời đề nghị trong trường hợp vận hành xả tràn, chính quyền thông báo đến Nhân dân vùng hạ du nắm bắt, chủ động có kế hoạch bảo vệ người, tài sản, cây cối, vật nuôi, nhà cửa và không đi lại, hoạt động ở những vùng có nguy cơ ngập lụt, nước chảy xiết.
Những ngày qua, trước dự báo của cơ quan khí tượng thủy văn về đợt mưa lớn diện rộng do tác động của không khí lạnh mạnh, thực hiện chỉ đạo của Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự Quốc gia, để chủ động ứng phó với mưa lớn, lũ, ngập lụt, lũ quét, sạt lở đất, lốc, sét, mưa đá, Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự tỉnh Hà Tĩnh yêu cầu các địa phương, đơn vị theo dõi chặt chẽ diễn biến mưa lớn trên các bản tin dự báo thời tiết để thông báo kịp thời đến chính quyền các cấp và người dân, đặc biệt là vùng ven sông, suối, ven các sườn núi, vùng thấp trũng, chủ động các biện pháp phòng tránh, ứng phó; các địa phương ven biển thông báo cho chủ các phương tiện, thuyền trưởng các tàu, thuyền đang hoạt động trên biển biết diễn biến của không khí lạnh, gió mạnh trên biển để chủ động phòng, tránh, thoát ra hoặc không di chuyển vào khu vực nguy hiểm.
Triển khai lực lượng xung kích phòng chống thiên tai tổ chức kiểm tra, rà soát những khu vực có nguy cơ cao xảy ra lũ quét, sạt lở đất, ngập lụt. Tùy theo diễn biến thời tiết và mức độ ảnh hưởng, chủ động tổ chức sơ tán người, tài sản đến nơi an toàn.
Tổ chức lực lượng canh gác, kiểm soát, hỗ trợ, hướng dẫn bảo đảm an toàn giao thông cho người và phương tiện, nhất là tại các ngầm, tràn, khu vực ngập sâu, nước chảy xiết, khu vực đã xảy ra sạt lở hoặc có nguy cơ xảy ra sạt lở; kiên quyết không cho người và phương tiện đi qua nếu không bảo đảm an toàn; bố trí lực lượng, vật tư, phương tiện để khắc phục sự cố, bảo đảm giao thông thông suốt trên các trục giao thông chính.
Các địa phương, đơn vị quản lý công trình thủy lợi, thủy điện bố trí lực lượng thường trực để vận hành điều tiết, bảo đảm an toàn hồ chứa và hạ du, đặc biệt là các hồ xung yếu. Chủ động vận hành các công trình tiêu úng, bảo vệ sản xuất, khu công nghiệp và các khu vực đô thị, vùng trũng thấp, khu tập trung dân cư và các khu vực hầm lò, khai thác khoáng sản. Kiểm tra, rà soát và triển khai các biện pháp bảo đảm an toàn đê điều, sẵn sàng xử lý các tình huống có thể xảy ra.
Hướng dẫn, vận động người dân tổ chức thu hoạch các loại cây ăn quả có múi, các lồng bè và diện tích nuôi trồng thủy sản đã đến kỳ thu hoạch, không để xảy ra thiệt hại khi có mưa lớn.
Ban Quản lý khu kinh tế tỉnh chủ trì, phối hợp với các đơn vị, doanh nghiệp trong Khu kinh tế tổ chức rà soát, cập nhật và triển khai đồng bộ các phương án ứng phó với mưa lớn, lũ, ngập lụt, lũ quét, sạt lở đất, lốc, sét, mưa đá, dông và gió mạnh trên biển; phân công lực lượng trực chỉ huy, theo dõi chặt chẽ diễn biến thiên tai, bảo đảm thông tin liên lạc thông suốt, xử lý kịp thời các tình huống phát sinh. Bảo đảm an toàn tại các khu vực tập trung đông dân cư, người lao động, các dự án, công trường đang thi công, chủ động phương án bảo vệ người, tài sản, thiết bị, vật tư và duy trì hoạt động sản xuất, kinh doanh thiết yếu khi xảy ra mưa lũ, ngập úng.
Các chủ đầu tư các công trình đang thi công khẩn trương triển khai phương án bảo đảm an toàn đối với công trình, người và máy móc, thiết bị khi có mưa lớn xảy ra.
Các sở, ban, ngành, địa phương, đơn vị chuẩn bị sẵn sàng lực lượng, phương tiện, các trang thiết bị cần thiết để kịp thời ứng cứu khi có yêu cầu. Tổ chức trực ban nghiêm túc, thường xuyên báo cáo về Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự tỉnh (qua Sở Nông nghiệp và Môi trường) để tổng hợp, tham mưu chỉ đạo, xử lý kịp thời.
