Trí tuệ nhân tạo đã trở thành một công cụ quan trọng trong các hoạt động học tập, làm việc hàng ngày của con người. Đặc biệt trong lĩnh vực sáng tạo nội dung, có đến 4 trên 5 nhân viên marketing sử dụng AI để hỗ trợ công việc của mình, theo khảo sát của Wyzowl. Trong đó, 77% sử dụng AI để viết nội dung.
Phần lớn cho biết AI đã giúp tiết kiệm thời gian và sản xuất nội dung một cách nhanh chóng. Tuy nhiên, việc lạm dụng công nghệ này đã dẫn đến một hệ quả, khi nhiều bài viết vẫn tồn tại cùng một cú pháp dẫn nhập do AI tạo ra trong phần nội dung.
Điều này đã tạo ra một trào lưu mới trên mạng xã hội. Nhiều người dùng Internet đã chia sẻ phương pháp giúp "soi" ra những trang web, bài viết có phần văn bản được thực hiện bằng AI. Những nội dung ấy có thể lần lượt hiện ra khi nhập một cú pháp đơn giản vào công cụ tìm kiếm truyền thống.
Khi nhập lệnh vào bất cứ phần mềm nào, chatbot thường sẽ có những câu dẫn nhập phía trước phần trả lời của mình để tạo cảm giác rõ ràng và thân thiện. Những câu dẫn nhập tiêu biểu bao gồm “Dưới đây là phiên bản/đề xuất/phân tích chi tiết…”, “Đây là những gì tôi tìm thấy", hay “Cùng xem qua”.
Một số người khi viết nội dung bằng AI đã quên không lược bỏ những dòng này. Khi đó, người dùng khác chỉ cần bỏ nguyên văn câu đó vào dấu ngoặc kép, đi kèm với cú pháp "site:*.vn" vào công cụ tìm kiếm truyền thống như Google để công cụ hiển thị một loạt trang web dưới tên miền .vn đã sử dụng AI để viết nội dung.
Bằng cú pháp này, người dùng đã phát hiện ra nhiều tài khoản TikTok, fanpage trên mạng xã hội đã sử dụng AI một cách cẩu thả. Một số chủ doanh nghiệp, quản lý bộ phận truyền thông cũng đã thực hiện rà soát trên nền tảng của mình. Đáng chú ý, một số đơn vị xuất bản uy tín cũng được cho là quên bỏ câu dẫn nhập từ chatbot.
Nhiều người dùng bày tỏ cảm xúc bất bình, nói rằng họ sẵn sàng lướt qua những nội dung mang tính máy móc. Tài khoản Hiền Lê cho biết điều đó phản ánh sự thiếu chỉn chu trong công việc, cũng như các sản phẩm, dịch vụ doanh nghiệp đó muốn bán.
Nhận định về trường hợp này, ông Nguyễn Lộc, Trưởng phòng Digital Marketing tại Flexhouse VN, cho rằng đây là hậu quả của việc tự động hóa quy trình bằng AI nhưng không hậu kiểm kết quả. Điều này nghĩa là người dùng chỉ cần nhập lệnh, sau đó đăng thẳng nội dung của AI viết mà không rà soát hay biên tập lại.
Mặt khác, ông Hoà Đặng, Đại sứ Văn hoá & Đa dạng PMI 2025 khu vực Châu Á - Thái Bình Dương, đã nhận xét rằng việc này cho thấy AI đã khiến một bộ phận người dùng trở nên lười biếng. Ngoài khả năng tối ưu hoá quy trình, thay người dùng làm những công việc thủ công tốn thời gian, việc quá phụ thuộc vào AI cũng dẫn đến nhiều tác hại.
Một nghiên cứu của tiến sĩ Sayed Ahmed, Phó giáo sư tại Viện Quản trị Kinh doanh (Pakistan), cho thấy trong 285 sinh viên sử dụng trí tuệ nhân tạo, có đến 68,9% biểu hiện sự lười biếng và 27,7% mất dần kỹ năng ra quyết định. Một lý do khác nằm ở sự tin tưởng quá mức mà con người dành cho AI. Chẳng hạn, một người phụ nữ tại Hy Lạp đã ly hôn chồng sau 12 năm sống chung, vì ChatGPT nói chồng cô đang có quan hệ ngoài luồng.
Tận dụng khoa học công nghệ, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo đúng cách là một kỹ năng không thể thiếu trong đời sống hiện nay. Đi kèm với đó, người dùng cũng cần phát triển khả năng tư duy phản biện, và thói quen kiểm tra lại phần nội dung do AI tạo ra để đảm bảo chất lượng, uy tín cho thương hiệu của mình.
