Trong thời đại công nghệ số, chỉ cần vài cú chạm trên màn hình, người dùng đã có thể thỏa sức khám phá thế giới phim ngắn “muôn màu muôn vẻ” trên các nền tảng mạng xã hội. Với vài từ khóa đơn giản như “mẹ chồng, nàng dâu”, “ngoại tình”, “tiểu tam”, “sugar baby”… người xem sẽ nhanh chóng tìm thấy vô số phim ngắn có nội dung tương tự.
Đa số, những phim ngắn này thường được sản xuất theo dạng “mì ăn liền” với ít diễn viên và bối cảnh đơn giản. Nội dung chủ yếu xoay quanh những tình huống gây sốc, đặc biệt là các mối quan hệ gia đình. Chẳng hạn, các video về “tiểu tam” thường xoáy sâu vào mô típ bạn bè phản bội, tranh giành tình cảm, dẫn đến những cảnh đánh ghen gay gắt.
Tương tự, phim về “mẹ chồng, nàng dâu” thường lạm dụng hình ảnh mẹ chồng độc ác, ngược đãi con dâu hoặc nàng dâu thành thị coi thường mẹ chồng quê mùa. Chủ đề “coi thường chủ tịch và cái kết” cũng được khai thác triệt để với mô típ quen thuộc là chủ tịch giả nghèo bị khinh miệt… Đáng lo ngại hơn, một số nhà sản xuất còn khai thác những cảnh quay giật gân, phi thực tế và lời thoại tục tĩu nhằm thu hút sự chú ý của người xem.
Sở dĩ, phim ngắn phản cảm ngày càng “nở rộ” bởi việc sản xuất phim đơn giản và ít tốn kém hơn so với phim dài tập. Hơn nữa, trước áp lực cạnh tranh về lượt xem và tương tác khiến nhiều nhà sản xuất chạy theo những chủ đề giật gân, gây sốc. Cùng đó, sự dễ dàng trong việc sản xuất, phát hành phim ngắn trên các nền tảng trực tuyến tạo điều kiện cho những sản phẩm kém chất lượng lan tràn.
Thường xuyên lướt mạng xã hội để giải trí, Nguyễn Bảo Duy (21 tuổi, TP Hà Tĩnh) đã không ít lần xem phải những phim ngắn có nội dung phản cảm. Duy chia sẻ: “Hiện nay, phim ngắn gần như chiếm lĩnh mạng xã hội bởi tính ngắn gọn, dễ tiếp cận và phù hợp với thói quen “xem nhanh” của người dùng. Ban đầu, khi bắt gặp những phim ngắn đó, tôi cũng thấy tò mò và thú vị nhưng xem nhiều thì thấy nhàm chán và vô bổ. Những phim đó thường chỉ là những câu chuyện hư cấu, không có giá trị”.
Phần lớn, phim ngắn phản cảm thường khắc họa những nhân vật tiêu cực, cổ xúy lối sống hưởng thụ, coi trọng vật chất và xem nhẹ đạo đức, tình cảm gia đình. Điều này dễ khiến người xem hình thành quan điểm sai lệch về cuộc sống và các mối quan hệ xã hội. Đặc biệt, giới trẻ có nguy cơ bắt chước hành vi bạo lực, lối sống buông thả trong phim, thậm chí có những quan niệm sai lệch về tình yêu, hôn nhân và gia đình. Việc tiếp xúc thường xuyên với nội dung phản cảm cũng có thể dẫn đến các vấn đề tâm lý như lo âu, trầm cảm…
Bày tỏ lo ngại trước việc phim ngắn phản cảm tràn lan trên mạng xã hội, chị Nguyễn Trang Nhung (TP Hà Tĩnh) chia sẻ: “Tôi nghĩ rằng, nếu tình trạng này tiếp diễn, giới trẻ sẽ dần quen với những giá trị lệch lạc và mất đi khả năng phân biệt đúng sai. Ngoài ra, phim ngắn phản cảm còn làm “xói mòn” các giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của dân tộc. Từ đó, tạo môi trường văn hóa độc hại, nơi những giá trị ảo, lối sống lệch chuẩn được đề cao, ảnh hưởng tiêu cực đến sự phát triển lành mạnh của xã hội”.
Lo lắng của chị Trang Nhung cũng là tâm tư của nhiều người dùng mạng xã hội hiện nay. Để ngăn chặn sự lan tràn của phim ngắn phản cảm, cần có sự phối hợp chặt chẽ từ nhiều phía. Trước hết, gia đình, nhà trường… cần giáo dục giới trẻ về giá trị đạo đức và kỹ năng chọn lọc thông tin, tránh xa nội dung độc hại. Cùng đó, cơ quan chức năng cần siết chặt quản lý nội dung trực tuyến, xử lý nghiêm những trường hợp đăng tải nội dung phản cảm, đồng thời khuyến khích sản xuất phim chất lượng, nhân văn. Ngoài ra, các kênh truyền thông như báo, đài cần tuyên truyền về tác hại của phim phản cảm và giới thiệu các tác phẩm giá trị. Điều quan trọng nhất, mỗi người cần tỉnh táo, tự trang bị kiến thức và kỹ năng để chủ động lựa chọn nội dung giải trí lành mạnh.
Không ai cấm đoán sở thích cá nhân nhưng chúng ta không thể làm ngơ trước vấn nạn “rác” trong văn hóa đang âm thầm đầu độc tâm hồn, nhận thức của mọi người, đặc biệt là giới trẻ. Việc ngăn chặn sự lan tràn của những nội dung độc hại trên mạng xã hội không chỉ bảo vệ cuộc sống hiện tại mà còn là trách nhiệm với tương lai của thế hệ sau.
