Sự chuẩn mực làm nên giá trị của nghi thức Đội

Những ngày qua, mạng xã hội xôn xao trước đoạn clip ghi lại hình ảnh đội viên thực hiện nghi thức Đội trong một hoạt động trại hè với những động tác khác lạ như bước chân lệch nhịp, giật chân hay lắc hông theo các xu hướng trên mạng xã hội.

Dù sau đó xuất hiện nhiều ý kiến cho rằng đây chỉ là hình ảnh trong quá trình tập luyện, chưa phải phần thi chính thức nhưng điều đó không làm giảm bớt những băn khoăn của dư luận về việc thực hiện sai những quy định vốn đã được thống nhất trong tổ chức Đội TNTP Hồ Chí Minh.

Theo tài liệu nghi thức và hướng dẫn thực hiện nghi thức Đội TNTP Hồ Chí Minh, khi có khẩu lệnh "Đi đều - bước!", đội viên bắt đầu bằng chân trái, bước theo nhịp còi, trống hoặc lời hô, giữ tư thế ngay ngắn, mắt nhìn thẳng. Trong quá trình di chuyển, gót chân tiếp đất trước, không đá hất chân về phía trước hoặc giật chân ra phía sau. Những quy định này không chỉ nhằm tạo nên sự thống nhất trong đội hình mà còn góp phần rèn luyện tính kỷ luật, tác phong và ý thức tổ chức cho đội viên.

Thực tế cho thấy, nghi thức Đội không đơn thuần là những động tác mang tính hình thức. Đó là hệ thống quy định được xây dựng thống nhất trên phạm vi cả nước, góp phần giáo dục truyền thống, tinh thần tập thể và ý thức chấp hành kỷ luật cho thiếu nhi. Bởi vậy, việc tự ý thay đổi động tác, đưa các yếu tố mang tính giải trí hay xu hướng mạng xã hội vào nghi thức Đội không chỉ làm sai lệch quy định mà còn làm mất đi ý nghĩa giáo dục vốn có của hoạt động này.

Tại Hà Tĩnh, yêu cầu thực hiện đúng Điều lệ và nghi thức Đội luôn được xác định là nhiệm vụ quan trọng trong công tác Đội và phong trào thiếu nhi. Hằng năm, Hội đồng Đội tỉnh đều tổ chức các lớp tập huấn nghiệp vụ cho đội ngũ giáo viên làm tổng phụ trách Đội, cán bộ phụ trách thiếu nhi ở cơ sở, đồng thời ban hành tài liệu hướng dẫn, tăng cường kiểm tra, hướng dẫn để các liên đội thực hiện thống nhất theo quy định của Hội đồng Đội Trung ương.

Không chỉ dừng ở các lớp tập huấn, việc thực hành nghi thức Đội còn được duy trì thường xuyên trong các buổi sinh hoạt, chào cờ đầu tuần, hoạt động ngoại khóa và các hội thi. Qua đó giúp đội viên hình thành kỹ năng, tác phong và ý thức chấp hành ngay từ những động tác nhỏ nhất.

Theo cô Nguyễn Thị Vân Anh, giáo viên Tổng phụ trách Đội, Trường THCS Vũ Diệm (xã Can Lộc), việc rèn luyện nghi thức Đội luôn được nhà trường xác định là một nội dung giáo dục thường xuyên chứ không chỉ phục vụ các hội thi.

“Khi bắt đầu vào năm học mới, Liên đội đều xây dựng kế hoạch rèn luyện nghi thức Đội cho từng khối lớp. Chúng tôi hướng dẫn đúng theo tài liệu quy định, tổ chức luyện tập định kỳ và kiểm tra thường xuyên để kịp thời uốn nắn những động tác chưa chuẩn. Qua đó không chỉ giúp các em thực hiện đúng nghi thức Đội mà còn hình thành tác phong nghiêm túc, ý thức kỷ luật và tinh thần tập thể”, cô Vân Anh chia sẻ.

Em Hà Quỳnh Chi - học sinh Trường THCS Vũ Diệm bày tỏ: “Nhờ được luyện tập thường xuyên nên chúng em hiểu vì sao phải thực hiện đúng từng động tác, từng khẩu lệnh và luôn cố gắng chấp hành nghiêm Điều lệ Đội trong mọi hoạt động”.

Việc thực hiện nghiêm nghi thức Đội không chỉ là trách nhiệm của mỗi liên đội mà còn là nhiệm vụ của Hội đồng Đội các cấp. Sau khi triển khai chính quyền địa phương hai cấp, các cơ sở Đội trên địa bàn Hà Tĩnh vẫn duy trì nền nếp hoạt động, bảo đảm sự thống nhất trong công tác hướng dẫn, kiểm tra và bồi dưỡng nghiệp vụ.

“Trong quá trình triển khai công tác Đội tại địa phương, chúng tôi luôn quán triệt các liên đội thực hiện đúng Điều lệ và nghi thức Đội theo hướng dẫn của Hội đồng Đội Trung ương. Đây là nguyên tắc được Hội đồng Đội xã duy trì xuyên suốt nhằm giữ gìn giá trị giáo dục và tính nghiêm túc của tổ chức Đội”, anh Đinh Tuấn Dũng - Bí thư Đoàn xã, Chủ tịch Hội đồng Đội xã Hương Sơn cho biết.

Trong bối cảnh mạng xã hội phát triển mạnh, nhiều xu hướng mới xuất hiện và tác động không nhỏ đến thanh thiếu nhi, việc giữ gìn những giá trị cốt lõi của tổ chức Đội càng trở nên cần thiết. Sự sáng tạo trong tổ chức hoạt động là điều được khuyến khích, nhưng sáng tạo không đồng nghĩa với tùy tiện thay đổi những quy định đã được chuẩn hóa.

Xác định rõ điều đó, thời gian tới, Hội đồng Đội tỉnh Hà Tĩnh sẽ tiếp tục tăng cường tập huấn, bồi dưỡng kỹ năng, nghiệp vụ cho đội ngũ giáo viên làm tổng phụ trách Đội và cán bộ phụ trách thiếu nhi; xây dựng các video, infographic, tài liệu trực quan về nghi thức Đội để hỗ trợ cơ sở trong quá trình triển khai; đẩy mạnh công tác kiểm tra, hướng dẫn nhằm bảo đảm việc thực hiện Điều lệ và nghi thức Đội thống nhất, đúng quy định.

Tiếng trống Đội không chỉ tạo nên nhịp bước đều của đội hình mà còn nhắc nhở mỗi đội viên về tinh thần kỷ luật, trách nhiệm và niềm tự hào khi được đứng trong hàng ngũ Đội TNTP Hồ Chí Minh. Giữ đúng từng động tác, từng khẩu lệnh không phải là sự cứng nhắc mà chính là cách gìn giữ những giá trị giáo dục đã được bồi đắp qua nhiều thế hệ. Và đó cũng là điều mà các cấp bộ Đoàn, hội đồng Đội cùng các liên đội ở Hà Tĩnh đang kiên trì thực hiện để mỗi hoạt động Đội luôn diễn ra đúng chuẩn mực, góp phần giáo dục thế hệ măng non phát triển toàn diện.