Đi vào hoạt động hơn 5 năm, nhưng mỏ đất của Công ty cổ phần Cơ giới và Xây dựng 5-3 ở xã Toàn Lưu vẫn chưa lắp đặt trạm cân theo quy định. Hằng ngày, số lượng lớn phương tiện ra vào để vận chuyển đất đắp, nhưng vì không có trạm cân nên tải trọng của các phương tiện này đều được tính bằng cách ước lượng theo chuyến.
Anh Nguyễn Hoành Quân - Quản lý mỏ Công ty cổ phần Cơ giới và Xây dựng 5-3 cho biết: “Trong thời gian qua, do vướng mặt bằng đường vào mỏ, dốc, đồi đá không được bằng phẳng nên đơn vị chưa lắp đặt được trạm cân. Hiện đơn vị đang thuê máy móc để mở rộng đường vào, tiến hành lắp đặt trạm cân thời gian tới”.
Theo Nghị định 158/2016 của Chính phủ, từ ngày 15/1/2017, tất cả các doanh nghiệp được cấp phép khai thác khoáng sản, các bãi tập kết vật liệu xây dựng bắt buộc phải lắp đặt trạm cân điện tử và camera giám sát tại điểm mỏ để kiểm soát khối lượng khai thác và tải trọng phương tiện. Tuy nhiên, dù cơ quan chức năng đã nhiều lần đôn đốc, gia hạn, đến nay, nhiều mỏ khoáng sản trên địa bàn Hà Tĩnh vẫn chưa thực hiện đúng quy định.
Tại một số điểm mỏ, bãi tập kết vật liệu dù đã lắp trạm cân nhưng chỉ mang tính hình thức, nhằm đối phó với lực lượng chức năng. Đơn cử như tại mỏ đất của Công ty TNHH Như Nam ở xã Đức Đồng, trạm cân gần như không hoạt động. Mỗi ngày, nhiều phương tiện chở vật liệu ra khỏi mỏ mà không hề bị kiểm soát về tải trọng.
Một nhân viên mỏ đất ở Công ty TNHH Như Nam thừa nhận: “Để trạm cân hoạt động thì cần thêm nhân viên kế toán, phải mất công in phiếu nên trạm cân này lâu lắm rồi không hoạt động. Để tính toán khối lượng vận chuyển của các phương tiện qua mỏ, chúng tôi cơ bản ước lượng bằng mắt thường”.
Tình trạng các trạm cân được lắp đặt tại những điểm mỏ chủ yếu để đối phó với lực lượng chức năng vẫn đang diễn ra tại nhiều đơn vị, doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh. Thực tế cho thấy, không ít trạm cân sau khi lắp đặt gần như chưa từng được đưa vào vận hành đúng chức năng theo quy định.
Đơn cử như tại bãi tập kết cát ven sông Lam của Doanh nghiệp Tư nhân Tân Sơn Thủy ở phường Bắc Hồng Lĩnh, đơn vị này đã hoạt động hơn 10 năm. Gần đây, trước yêu cầu siết chặt quản lý của các cấp, ngành và chính quyền địa phương, doanh nghiệp đã tiến hành lắp đặt trạm cân để phục vụ công tác kiểm soát tải trọng phương tiện.
Tuy nhiên, điều đáng nói là trạm cân này hiện không thể hoạt động do thiết kế bất cập: điểm cuối của hệ thống cân lại nằm sát ngay nhà dân, khiến phương tiện không thể lưu thông qua, dẫn đến tình trạng "có cân mà như không".
Trao đổi với phóng viên Báo Hà Tĩnh, đại diện Doanh nghiệp Tư nhân Tân Sơn Thủy thừa nhận: “Chúng tôi lắp đặt trạm cân để đáp ứng yêu cầu quản lý, tuy nhiên, trong quá trình triển khai đã phát sinh nhiều vướng mắc. Do mặt bằng chật hẹp và vướng khu dân cư, nên việc đưa trạm cân vào vận hành thực sự rất khó khăn”.
“Trên địa bàn Hà Tĩnh hiện có 65 mỏ khoáng sản làm vật liệu xây dựng được cấp giấy phép đang còn hiệu lực. Cùng với đó, hàng chục bãi tập kết vật liệu xây dựng khác đang hoạt động trên địa bàn. Trong thời gian tới, Sở Nông nghiệp và Môi trường sẽ phối hợp chính quyền các địa phương tiến hành kiểm tra, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm liên quan đến lĩnh vực tài nguyên khoáng sản. Đồng thời, sẽ yêu cầu các đơn vị lắp đặt, hoạt động trạm cân theo đúng quy định”, ông Nguyễn Anh Sơn - Phó Trưởng phòng phụ trách Phòng Khoáng sản, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Tĩnh cho biết.
Việc nhiều doanh nghiệp không lắp đặt hoặc lắp đặt trạm cân ở các điểm mỏ chỉ để đối phó đang cho thấy sự lỏng lẻo trong thực thi pháp luật, cũng như sự thiếu quyết liệt từ phía cơ quan chức năng và chính quyền địa phương. Nếu tình trạng này không được xử lý nghiêm, hệ lụy không chỉ gây thất thoát nguồn tài nguyên khoáng sản, mà đây còn là tác nhân chính gây ra tình trạng quá khổ, quá tải đã và đang diễn ra ở hầu khắp các tuyến đường.
