Bộ Y tế thông tin chính thức vụ "truyền bia giải độc rượu" xôn xao dư luận

Vụ trưởng Vụ Truyền thông - Thi đua và Khen thưởng Nguyễn Đình Anh phát biểu tại buổi cung cấp thông tin.

Ông Nguyễn Đình Anh - Vụ trưởng Vụ Truyền thông - Thi đua và Khen thưởng (Bộ Y tế) cho biết, 3 thông điệp chính mà Bộ Y tế muốn chuyển tải đến cộng đồng trong vấn đề sử dụng rượu bia - nhất là dịp Tết Nguyên đán đang cận kề đó là: (1) Sử dụng rượu, bia có nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe, người dân nên hạn chế sử dụng rượu, bia; (2) Khi nghi ngờ có dấu hiệu ngộ độc do uống rượu, bia thì phải đến ngay cơ sở y tế để được xử trí, điều trị kịp thời. Tuyệt đối không được tự ý sử dụng bia để giải ngộ độc do uống rượu, bia gây ra, không phải cứ uống bia vào là giải độc được rượu; nếu đã ngộ độc Ethanol (có trong rượu, bia) mà vẫn tiếp tục uống rượu, bia (có Ethanol) thì mức độ ngộ độc càng nghiêm trọng; (3) Tuyệt đối không sử dụng rượu, bia không rõ nguồn gốc, rượu, bia giả vì các loại rượu, bia này có thể chứa Methanol.

Tại buổi cung cấp thông tin báo chí, ThS.BS Nguyễn Trọng Khoa - Phó Cục trưởng Cục Quản lý Khám chữa bệnh (Bộ Y tế) cho hay, theo báo cáo nhanh của Bệnh viện đa khoa tỉnh Quảng Trị: Trong 02 ngày ngày 24 - 25/12/2018, Bệnh viện lần lượt tiếp nhận 03 bệnh nhân là Lê Văn X. (64 tuổi), Nguyễn Văn N. (47 tuổi) và Lê Văn T. (24 tuổi) đều thường trú tại huyện Triệu Phong, tỉnh Quảng Trị.

Qua khai khác cả 03 bệnh nhân này cùng dự liên hoan vào chiều ngày 23/12/2018 và cùng uống chung một loại rượu. Triệu chứng ban đầu là đau bụng, buồn nôn, nôn mửa, đau đầu, mệt mỏi, sau đó vật vã kích thích, hôn mê, rối loạn hô hấp, suy hô hấp, thở yếu, suy tuần hoàn, nhìn mờ. Đây là dấu hiệu quan trọng để phát hiện bệnh nhân ngộ độc Methanol.

Bệnh nhân Lê Văn X. được chẩn đoán choáng nhiễm độc từ đường tiêu hóa, nghi ngờ do ngộ độc Methanol, chuyển bệnh viện Trung ương Huế điều trị vào lúc 05 giờ 30 phút ngày 25/12/2018 do bệnh tiên lượng rất nặng. Bệnh nhân Nguyễn Văn N. và Lê Văn T. được chẩn đoán theo dõi ngộ độc Methanol.

Trường hợp bệnh nhân Nguyễn Văn N. có hàm lượng Methanol trong máu là 2.100 mg/lít, vượt hơn 10 lần ngưỡng gây ngộ độc. Bệnh viện đã tiến hành xử trí theo phác đồ điều trị ngộ độc Methanol của Bộ Y tế, kiểm soát đường thở, hỗ trợ hô hấp, hỗ trợ tuần hoàn và lọc máu cấp cứu để thải độc Methanol. Bên cạnh đó, trong quá trình lọc máu thải độc, các bác sĩ đã sử dụng các biện pháp hỗ trợ khác, một trong số đó là truyền bia (có Ethanol) vào dạ dày qua ống thông. Sau 09 ngày điều trị, bệnh nhân bình phục hoàn toàn và xuất viện ngày 02/1/2019.

Lọc máu cấp cứu là biện pháp quan trọng hàng đầu

Theo hướng dẫn xử trí ngộ độc Methanol của Bộ Y tế, lọc máu cấp cứu là biện pháp quan trọng hàng đầu và quyết định việc đào thải Methanol ra khỏi cơ thể người bệnh.

"Truyền 15 lít bia theo như thông tin báo chí thì rất dễ gây hiểu lầm. Ngoài ra, trong quá trình lọc máu thải độc, Ethanol cũng có thể được sử dụng theo đường tiêu hóa để tranh chấp chuyển hóa với Methanol có trong máu.

Tuy nhiên, biện pháp hỗ trợ này chỉ có thể tạm thời trì hoãn việc chuyển hóa Methanol thành các độc chất (axit formic và format) gây hại cho người bệnh và phải được thực hiện, theo dõi sát tại cơ sở y tế có đủ điều kiện, theo hướng dẫn chuyên môn và chỉ định của bác sĩ"- BS. Nguyễn Trung Nguyên - Phụ Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai nói.

Các chuyên gia lưu ý, Methanol là chất cồn thường dùng trong công nghiệp, bị nghiêm cấm sử dụng trong pha chế, sản xuất rượu, thực phẩm. Methanol khi vào cơ thể chuyển hóa thành chất gây độc lên hệ thần kinh, gây tổn thương não, tổn thương võng mạc dẫn đến mù lòa, nặng hơn là suy đa phủ tạng và tử vong.

Chất cồn có trong rượu, bia phải là cồn thực phẩm (Ethanol) đạt chất lượng theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia. Tuy nhiên, Ethanol cũng là chất có nguy cơ gây ngộ độc, có thể gây hôn mê, suy hô hấp và tử vong nếu uống rượu, bia nhiều.

Ngoài ra, ở mức độ dung nạp khác nhau, Ethanol gây tổn thương đến nhiều cơ quan, chức năng của cơ thể như: gây ung thư (gan, khoang miệng, họng, thanh quản, thực quản, tuỵ, thận, đại - trực tràng, vú); gây rối loạn tâm thần kinh (loạn thần, trầm cảm, rối loạn lo âu, giảm khả năng tư duy); bệnh tim mạch (nhồi máu cơ tim, đột quỵ); bệnh tiêu hóa (tổn thương gan, xơ gan, viêm tụy cấp tính hoặc mạn tính); ảnh hưởng tới chất lượng giống nòi và phát triển bào thai.

Chuyên gia chống độc Nguyễn Trung Nguyên (người đứng) nhấn mạnh, lọc máu cấp cứu là biện pháp quan trọng hàng đầu và quyết định việc đào thải Methanol ra khỏi cơ thể người bệnh.

Phân biệt ngộ độc rượu cồn công nghiệp và rượu truyền thống như thế nào?

BS. Nguyễn Trung Nguyên cho biết: Methanol hay ethanol khi ngộ độc lúc đầu giống nhau là hạ thân nhiệt, hạ huyết áp, sau đó nếu là ngộ độc ethanol sẽ có cách điều trị khác. Còn ngộ độc methanol quá trình diễn tiến nửa ngày sau 1, 2 ngày sau mới có biểu hiện lúc này do acidfomic gây ra bệnh nhân thấy mờ mắt, mệt mỏi, thở nhanh, chậm chạp thậm chí hôn mê, có thể có nôn ọe lúc này quá muộn.

Người dân rất khó để biết ngộ độc methanol. Trong chai rượu mua về uống có thể bị pha lẫn cả ethanol và methanol nó làm chậm quá trình ngộ độc hơn.

Uống rượu trôi nổi không rõ nguồn gốc luôn luôn có nguy cơ ngộ độc. Thứ hai là uống phải các sản phẩm có cồn methanol như dung môi pha véc ni, dung môi pha thuốc bảo vệ thực vật, cồn sát trùng mang danh cồn sát trùng nhưng trong đó chứa methanol. Rượu không rõ nguồn gốc uống vào mà 1-2 ngày đến viện thì quá muộn.

Vì thế các bác sĩ khuyến cáo, nếu người dân uống rượu nhiều, cảm thấy bất thường, mệt cần đến cơ sở y tế gần nhất để kiểm tra, không tự uống rượu thêm vì như thế rất nguy hiểm.

Giải đáp cách sơ cứu người ngộ độc rượu, BS. Nguyên tư vấn, cách sơ cứu tùy theo tình trạng bệnh nhân, tốt nhất là không điều khiển phương tiện giao thông, nếu bệnh nhân còn nói, còn đứng được thì ủ ấm cho bệnh nhân, cho ăn thực phẩm có đường, tinh bột. Trường hợp bệnh nhân chậm chạp, nằm, bệnh nhân không nói được, lạnh, vã mồ hôi, có đờm dãi thì cần đưa bệnh nhân đi cấp cứu. Lưu ý, cho bệnh nhân nằm nghiêng sang 1 bên để tránh tắc nghẽn đường thở.