| Một góc nhà máy |
Cùng với sự phát triển KT-XH và tốc độ đô thị hóa, lượng rác thải theo đó ngày càng gia tăng, trong khi quỹ đất chôn lấp bị thu hẹp và vấp phải sự phản ứng quyết liệt của người dân. Ngày 5/8/2011, UBND tỉnh ra Quyết định số 2585/QĐ-UBND phê duyệt dự án đầu tư Nhà máy Sản xuất, chế biến phân hữu cơ từ rác thải sinh hoạt tại xã Cẩm Quan (Cẩm Xuyên). Đơn vị được “chọn mặt gửi vàng” là Công ty TNHH MTV Quản lý công trình đô thị Hà Tĩnh. Với tổng mức đầu tư 156,9 tỷ đồng, trong đó vốn vay ODA (có hoàn lại) của Vương quốc Bỉ 60 tỷ đồng, còn lại 96,9 tỷ đồng là nguồn đối ứng từ ngân sách tỉnh. Nhà máy được xây dựng trên khuôn viên 6,95 ha với 42 hạng mục.
Sau quá trình triển khai xây dựng, đến ngày 13/10/2012, Nhà máy chính thức đi vào hoạt động trong niềm vui của nhiều người. Đồng thời đánh dấu bước phát triển mới trong việc giải quyết vấn nạn được coi là trầm kha về rác thải và VSMT. Gần 1 năm đi vào hoạt động (tháng 10/2012 - 9/2013), Nhà máy đã xử lý được 21.656 tấn rác, trong đó có 1.972 tấn của huyện Cẩm Xuyên và 19.684 tấn của TP Hà Tĩnh. Không những vậy, phần rác hữu cơ được chế biến thành phân hữu cơ theo quy trình kỹ thuật do Viện Công nghệ môi trường tư vấn. Rác thải sau khi tách lọc được phối trộn với vi sinh phân hủy, các khoáng chất và được ủ chín để tạo thành mùn hữu cơ, sau đó thành phân hữu cơ phục vụ sản xuất nông nghiệp. Từ đầu năm đến nay có khoảng 2.000 tấn phân hữu cơ được chế biến từ rác thải sinh hoạt.
| Từ đầu năm đến nay, có khoảng 2.000 tấn phân hữu cơ được chế biến từ rác thải sinh hoạt. |
“Đến cuối năm mới có kết quả kiểm nghiệm chất lượng từ Cục Khảo nghiệm chất lượng (Bộ NN&PTNT), nhưng qua thăm dò của các hộ dân dùng thử, có đến 35/37 hộ đánh giá chất lượng rất tốt. Từ đầu năm đến nay, chúng tôi đã đón 100 đoàn khách đến tham quan, trong đó có cả chuyên gia nước ngoài” - Giám đốc Công ty TNHH MTV Quản lý công trình đô thị Hà Tĩnh Lê Quang Đức phấn khởi cho biết.
| Bể lắng xử lý nước thải |
Cùng một dây chuyền công nghệ xử lý rác của hãng Menart.sprl - Vương quốc Bỉ, nhưng ở các tỉnh, thành khác chỉ xử lý được 1/5 lượng rác thải. Ở tỉnh ta, đến nay, 97% lượng rác thải sinh hoạt đã được Nhà máy Chế biến phân hữu cơ từ rác thải xử lý thành công. Vậy đâu là “bí quyết”? Sau khi nhập dây chuyền, Công ty đã nhiều lần cử cán bộ kỹ thuật đến các nhà máy có cùng dây chuyền công nghệ để học hỏi kinh nghiệm. Theo đó, đã phát hiện điểm khác biệt, đó là nguồn nguyên liệu đầu vào của các nước tiên tiến ở Bỉ và các nước châu Âu đã được phân loại triệt để, trong khi ở Việt Nam nói chung, Hà Tĩnh nói riêng, ngoài khí hậu ẩm, lượng mưa nhiều, các loại rác trộn lẫn với nhau theo kiểu “tạp-pí-lù”, lại được bọc bằng túi nilon bên ngoài nên không “tương thích” với dây chuyền hiện đại.
| Màu xanh bạt ngàn từ việc sử dụng phân hữu cơ |
Bởi vậy, muốn dây chuyền phát huy hết công suất, công tác tách lọc phải được xử lý triệt để ngay từ “đầu vào”. Từ định hướng đó, Công ty đã lắp đặt bổ sung một số thiết bị do Việt Nam chế tạo vào dây chuyền xé bao, làm rác thải tơi ra. Ưu điểm của thiết bị này là không làm vỡ chai lọ, mảnh thủy tinh. Cùng với đó, lắp thêm dây chuyền tuyển từ, tuyển gió nhằm tách lọc kim loại và thổi bay túi nilon. Ngoài ra, Công ty còn bố trí thêm nhân công để phân loại rác thải, đồng thời lắp đặt lò đốt đảm bảo VSMT xử lý với công suất 48 tấn/ngày.
| Rau sạch trong khuôn viên nhà máy được sử dụng phân hữu cơ |
Có thể nói, sự phối kết hợp nhuần nhuyễn “Đông - Tây y” đã cho nhiều kết quả. Công suất xử lý của Nhà máy tăng lên 67%, từ 120 tấn lên 200 tấn/ngày đêm; đồng thời tạo việc làm ổn định cho 30 lao động với mức thu nhập bình quân 4 triệu đồng/người/tháng. Nhưng thành công nhất của Nhà máy vẫn là biến rác thải sinh hoạt thành nguồn nguyên liệu và hàng hóa thân thiện với môi trường, đáp ứng các tiêu chí: tái sinh, tái chế, tái sử dụng và đặc biệt là tránh chôn lấp, góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết 132/2010/NQ-HĐND về công tác quản lý chất thải rắn trên địa bàn.