“Sốt vàng” kéo dài, nhiều người dân vẫn đầu tư bất chấp rủi ro

Ghi nhận khoảng 9h45 sáng 15/10, giá vàng 9999 niêm yết tại các tiệm khu vực đường Nguyễn Công Trứ (phường Thành Sen) bán ra từ 14.800.000 - 15.100.000 đồng/chỉ, giá mua vào từ 14.710.000 – 14.800.000 đồng/chỉ.

Khác với thời điểm trước, hiện giá vàng niêm yết tại các cửa hàng có sự chênh lệch khá lớn. Cụ thể, vào lúc 9h50 sáng 15/10, giá vàng nhẫn 9999 tại tiệm vàng Phương Xuân là 15.100.000 đồng/chỉ, trong khi tại tiệm vàng Mai Xuân niêm yết 14.800.000 đồng/chỉ, tiệm vàng Ngọc Hà là 14.920.000 đồng/chỉ. Biên độ chênh lệch giữa giá mua vào và bán ra cũng có sự khác biệt đáng kể tại các cửa hàng, có nơi chỉ 90.000 đồng/chỉ, nhưng cũng có nơi lên tới 400.000 - 500.000 đồng/chỉ.

Đáng chú ý, theo Nghị định 232 sửa đổi, bổ sung Nghị định 24 về quản lý hoạt động kinh doanh vàng chính thức có hiệu lực từ ngày 10/10/2025, các giao dịch mua bán vàng từ 20 triệu đồng trở lên trong một ngày với một khách hàng phải được thực hiện qua tài khoản ngân hàng. Tuy nhiên, thời điểm này, nhiều tiệm vàng tại Hà Tĩnh lại chỉ nhận tiền mặt hoặc ưu tiên thanh toán giao dịch bằng tiền mặt, thậm chí những giao dịch lên tới hàng trăm triệu đồng. Hành vi này đi ngược lại quy định của Chính phủ nhằm đảm bảo sự minh bạch và phòng chống rủi ro trong giao dịch.

Ghi nhận sáng 15/10 cho thấy, tại một số cửa hàng, nhân viên cửa hàng thông báo với khách hàng phải thanh toán bằng tiền mặt, nếu thanh toán bằng hình thức chuyển khoản qua ngân hàng thì nhân viên thông tin cho khách hàng phải trả thêm phí từ 100 - 300.000 đồng.

Chị P.N.L (phường Thành Sen) chia sẻ: “Tôi không mang theo tiền mặt, định chuyển khoản cho nhanh và tiện lợi, nhưng nhân viên nói nếu chuyển khoản thì ngoài số tiền mua vàng còn phải mất thêm 200.000 đồng tiền "thuế". Tôi khá bất ngờ, nhưng để hoàn tất giao dịch cũng đành phải trả thêm khoản tiền này”.

Dù mức giá tăng mạnh và có sự chênh lệch cao giữa các cửa hàng, biên độ mua - bán đẩy rủi ro lên cao song nhu cầu người dân mua vàng vẫn rất lớn. Tại “phố vàng” Nguyễn Công Trứ, phải đến hơn 9h sáng, các tiệm vàng mới bắt đầu công bố giá và thực hiện giao dịch nhưng từ rất sớm, nhiều khách hàng đã có mặt bên ngoài chờ đợi để mua - bán. Theo ghi nhận, nhu cầu chủ yếu tập trung vào vàng nhẫn tròn bởi mặt hàng này không mất phí gia công như trang sức nên thu hút sự quan tâm lớn để tích trữ và đầu tư.

Chị N.T.T - một người dân chờ mua vàng cho biết: “Tôi đến đây từ lúc 8h sáng chờ mua vàng nhưng đến 9h vẫn chưa có giá, trong khi trên trang facebook tiệm vàng đã thông báo hết nhẫn tròn. Không chỉ tôi mà người chờ mua bán cũng nhiều. Thời điểm này muốn mua vàng cũng không dễ dàng gì”.

Trong “cơn sốt” giá, do các tiệm không còn “vàng tươi” để bán, nhiều người dân vẫn chấp nhận rủi ro để mua vàng bằng phiếu hẹn hoặc giấy viết tay với cam kết được giao hàng sau.

Chị T.V.N (phường Thành Sen) chia sẻ: “Khác với mấy ngày trước, lúc đó mua khoảng 10 chỉ vàng mới phải viết giấy. Giờ vàng khan hiếm, không có sẵn nên mua vài chỉ cũng phải viết giấy chứ không còn vàng giao ngay nữa”.

Không chỉ lo nguồn cung khan hiếm, tâm lý sợ giá tiếp tục leo thang cũng khiến nhiều người vội vàng chấp nhận “xuống tiền”. Anh P.H.L. (phường Trần Phú) cho biết: “Giá vàng mấy ngày nay lên liên tục, sợ để lâu lại tăng nữa nên tôi tranh thủ mua, có giấy hẹn cũng chấp nhận. Như ngày hôm qua, giá “nhảy” gần 1 triệu đồng/chỉ trong 1 ngày nên chờ có vàng thật, sợ giá lại đội cao”.

Theo ghi nhận, trước “sức nóng” của thị trường, nhiều người còn mạnh tay mua để “lướt sóng” kiếm lời với số lượng lớn, từ hàng chục đến hàng trăm cây vàng. Để dễ bán "lướt sóng" khi giá biến động, khi mua khách hàng chia nhỏ phiếu hẹn thành nhiều phiếu để sau đó bán theo từng đợt. Mức chênh lệch giữa giá mua vào và bán ra cũng được các chủ cửa hàng điều chỉnh linh hoạt theo từng “gói” giao dịch, chẳng hạn mức chênh lệch giá bán ra - mua vào sau mua 5 ngày khác với 10 ngày, 15 ngày kể từ ngày mua; thời gian “chốt lời” sau khi tiến hành giao dịch mua vàng càng dài thì biên độ chênh lệch mua - bán càng thấp.

Thực tế, theo Luật sư Phan Văn Chiều - Giám đốc Công ty Luật TNHH Hà Châu, việc mua vàng bằng giấy hẹn viết tay là hình thức giao dịch tiềm ẩn nhiều rủi ro, thiếu cơ sở pháp lý vững chắc, đẩy toàn bộ rủi ro về phía người mua. Những giấy hẹn này thường chỉ thể hiện tên khách hàng, số lượng vàng, thời gian giao dự kiến, mà không có điều khoản xử lý khi giá biến động, không ràng buộc trách nhiệm pháp lý cụ thể giữa hai bên. Trong trường hợp giá đảo chiều đi xuống hoặc phát sinh tranh chấp, người mua gần như không có căn cứ pháp lý rõ ràng để bảo vệ quyền lợi của mình”.

Không chỉ sôi động trong cửa hàng, do nhu cầu mua vàng tăng mạnh khiến thị trường mặt hàng này khan hiếm và đã xuất hiện hình thức “mua bán tay ngang” ngay ngoài tiệm - tức là người dân mua bán trực tiếp với nhau mà không thông qua cửa hàng vàng bạc uy tín. Việc bất chấp mua bán ngoài luồng này tiềm ẩn nhiều rủi ro như vàng giả, vàng kém chất lượng hoặc không đúng hàm lượng.

Trong vai người cần mua vàng nhẫn tròn nhưng trong tiệm không còn hàng để bán, một số người ngồi ngay trước cửa tiệm vàng đã “chỉ đường” cho chúng tôi: “Có một khách hàng ngay cạnh đang có nhu cầu bán, nếu mua thì chờ cửa hàng niêm yết giá sáng nay, rồi người mua và người bán chia đôi biên độ chênh lệch mua - bán để đưa ra giá bán, như vậy 2 bên cùng có lợi”.

Theo các chuyên gia, đợt tăng giá vàng hiện nay chủ yếu xuất phát từ diễn biến giá vàng thế giới đang ở mức cao, cùng với những bất ổn địa chính trị và tâm lý tích trữ tài sản an toàn của người dân trong bối cảnh kinh tế nhiều biến động.

Tuy nhiên, các chuyên gia cũng cảnh báo rằng, sau thời gian giá vàng tăng quá nhanh và mạnh, thị trường thường sẽ xuất hiện các đợt điều chỉnh. Việc đầu tư “lướt sóng” ngắn hạn trong giai đoạn này tiềm ẩn nhiều rủi ro, đặc biệt đối với nhà đầu tư thiếu kinh nghiệm hoặc không nắm bắt kịp thông tin thị trường.