Kinh tế Nhà nước là thành phần đặc biệt quan trọng của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Để phát huy hơn nữa vai trò chủ đạo của kinh tế Nhà nước, mới đây, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 79-NQ/TW. Đây được xem là “cú hích” chiến lược nhằm định hướng tái cấu trúc doanh nghiệp Nhà nước. Chính sách này đang được các doanh nghiệp Nhà nước trên địa bàn Hà Tĩnh đón nhận với nhiều kỳ vọng tích cực; đồng thời "đón đầu" trong triển khai kế hoạch sản xuất - kinh doanh năm 2026 nhằm "hấp thụ" chính sách.
Với 97,37% vốn Nhà nước, thời gian qua, Tổng Công ty Khoáng sản và Thương mại Hà Tĩnh đã đẩy mạnh triển khai công tác thoái vốn, tái cấu trúc danh mục đầu tư. Việc thoái vốn không đơn thuần là “rút bớt” vốn Nhà nước mà còn là bước sàng lọc chiến lược để củng cố năng lực nội tại, nâng cao năng lực điều hành để dòng vốn quay về đúng chỗ sinh lời, giảm dàn trải, giảm gánh nặng quản trị và tăng sức cạnh tranh.
Ông Nguyễn Anh Thắng – Tổng Giám đốc Tổng Công ty Khoáng sản và Thương mại Hà Tĩnh cho biết: “Giải pháp tái cấu trúc đã và đang được công ty triển khai là sáp nhập, dừng hoặc giải thể những đơn vị hoạt động không hiệu quả và tập trung nguồn lực cho những mảng kinh doanh có lợi nhuận. Thời gian tới, "đón đầu" Nghị quyết số 79-NQ/TW, doanh nghiệp cũng định hướng mở rộng những lĩnh vực trọng tâm, trọng điểm như: đầu tư hạ tầng khu công nghiệp – cụm công nghiệp, xây dựng các mô hình nhà ở công nhân – nhà ở xã hội, đầu tự dự án logistics hậu cần cảng tại Khu kinh tế Vũng Áng”.
Mới đây, Tổng Công ty Khoáng sản và Thương mại Hà Tĩnh đã triển khai ký kết biên bản ghi nhớ hợp tác với Công ty Viễn thông Lào – Asia nhằm thiết lập khuôn khổ hợp tác, tạo nền tảng để từng bước triển khai định hướng phát triển trong thời gian tới; nhất là lĩnh vực đầu tư, thương mại, logistics, vận tải, hạ tầng phụ trợ và công nghệ, viễn thông. Đây là một trong những giải pháp chiến lược để Mitraco Hà Tĩnh tái cấu trúc, “đón đầu” Nghị quyết số 79-NQ/TW nhằm tăng tốc phát triển trong thời gian tới.
Cũng “đón đầu” Nghị quyết số 79-NQ/TW, Công ty CP Cấp nước Hà Tĩnh đang làm việc với các sở, ngành, đơn vị liên quan để tiếp cận các nguồn vốn ưu đãi nhằm triển khai các dự án đầu tư mới trong năm 2026; phấn đấu đến năm 2030 đảm bảo cấp nước sạch toàn tỉnh đạt tỷ lệ 80% trở lên theo Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XX đã đề ra. Mới đây, đơn vị đã triển khai khởi công dự án phát triển hệ thống cấp nước TP Hà Tĩnh (cũ) và vùng phụ cận đến năm 2030 (giai đoạn 1) với tổng mức đầu tư 295 tỷ đồng. Dự kiến, trong năm 2026, Công ty CP Cấp nước Hà Tĩnh sẽ tiếp tục đầu tư nâng công suất Nhà máy nước Tàu Voi (phường Vũng Áng) từ 5.000m3/ngày đêm lên 10.000m3/ngày đêm; xây dựng mới Nhà máy nước toàn khu công nghiệp Kỳ Anh (xã Kỳ Hoa) với công suất 90.000m3/ngày đêm.
Ông Võ Minh Huấn – Phó Tổng Giám đốc Công ty CP Cấp nước Hà Tĩnh cho biết: “Hiện nay, các khu đô thị, khu công nghiệp, cụm công nghiệp trên địa bàn tỉnh phát triển tốc độ nhanh nên rất cần nguồn lực đầu tư các dự án để tiếp cận khách hàng ở những khu vực này. Chúng tôi đang tìm hiểu kỹ về Nghị quyết số 79-NQ/TW để tiếp cận các chính sách, nhất là các nguồn vốn ưu đãi để phát triển, mở rộng mạng lưới cấp nước; từng bước hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao tỷ lệ người dân sử dụng nước sạch phù hợp với yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới”.
Theo thống kê, Hà Tĩnh hiện có 9 doanh nghiệp có vốn Nhà nước; trong đó 4 doanh nghiệp có vốn Nhà nước 100% (bao gồm: Công ty TNHH MTV Thủy lợi Hà Tĩnh, Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp và Dịch vụ Hương Sơn, Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp và Dịch vụ Chúc A, Công ty TNHH MTV Xổ số kiến thiết Hà Tĩnh); 3 doanh nghiệp có vốn Nhà nước trên 50% (bao gồm: Tổng Công ty Khoáng sản và Thương mại Hà Tĩnh, Công ty CP Cấp nước Hà Tĩnh, Công ty CP Môi trường và Công trình đô thị Hà Tĩnh) và 2 doanh nghiệp có vốn Nhà nước dưới 50% (bao gồm: Công ty CP Môi trường đô thị Hồng Lĩnh, Công ty CP Đăng kiểm Hà Tĩnh).
Các doanh nghiệp có vốn Nhà nước trên địa bàn Hà Tĩnh giữ vai trò quan trọng trong các lĩnh vực then chốt, vừa cung cấp dịch vụ công ích thiết yếu, vừa tham gia sản xuất – kinh doanh. 9 doanh nghiệp Nhà nước đang quản lý khối tài sản lớn; đồng thời tạo việc làm ổn định cho hàng nghìn lao động với thu nhập tương đối ổn định. Giai đoạn 2021–2025, nhiều doanh nghiệp duy trì doanh thu đều đặn, nộp ngân sách hàng chục đến hàng trăm tỷ đồng mỗi năm, đóng góp trực tiếp cho cân đối ngân sách địa phương. Tuy nhiên, hiệu quả sử dụng vốn Nhà nước chưa đồng đều, một số doanh nghiệp và đơn vị thành viên còn thua lỗ, làm giảm hiệu quả của khu vực kinh tế Nhà nước.
Thực tiễn cho thấy khu vực doanh nghiệp Nhà nước vẫn là trụ cột kinh tế quan trọng của tỉnh nhưng đang đặt ra yêu cầu cấp thiết về tái cơ cấu, nâng cao quản trị và hiệu quả vốn Nhà nước. Sau khi Nghị quyết số 79-NQ/TW được ban hành, tỉnh đã chỉ đạo Sở Tài chính triển khai rà soát và tham mưu để tỉnh ban hành chương trình hành động triển khai nghị quyết. Quan điểm xuyên suốt của Nghị quyết số 79-NQ/TW là nhấn mạnh vai trò dẫn dắt của kinh tế Nhà nước. Doanh nghiệp Nhà nước phải tạo nền tảng ổn định cho kinh tế địa phương, đồng thời hoạt động ngày càng hiệu quả, minh bạch và có sức cạnh tranh cao hơn trong bối cảnh mới.
Ông Bùi Việt Phú - Trưởng phòng Doanh nghiệp và Đầu tư, Sở Tài chính Hà Tĩnh
