Những năm gần đây, các câu lạc bộ văn hóa, văn nghệ, thể thao ở cơ sở trở thành một phần quen thuộc trong đời sống của người dân Hà Tĩnh. Từ những buổi sinh hoạt thôn xóm, nhiều loại hình văn hóa dân gian tiếp tục được lưu truyền.
Tại Câu lạc bộ "Dân ca Ví, Giặm và dân vũ" thôn Cẩm Thành (xã Cẩm Bình), những buổi sinh hoạt thường diễn ra ở nhà văn hóa thôn. Được thành lập hơn chục năm, câu lạc bộ hiện có 80 thành viên ở nhiều độ tuổi. Với họ, đây không chỉ là niềm vui mà còn là cách để góp phần bảo tồn những giá trị văn hóa cha ông để lại.
Bà Ngô Thị Phượng - Chủ nhiệm Câu lạc bộ "Dân ca Ví, Giặm và dân vũ" thôn Cẩm Thành chia sẻ: “Mỗi lần câu lạc bộ tập luyện, biểu diễn đều có đông bà con đến xem, cổ vũ nên không khí rất vui vẻ, gần gũi. Mỗi chương trình văn nghệ của thôn, chúng tôi lại cùng nhau chuẩn bị tiết mục để phục vụ mọi người. Sự đón nhận của bà con là động lực để câu lạc bộ duy trì hoạt động đều đặn. Với chúng tôi, giữ được những câu hát, điệu múa cũng là giữ lại một phần nét đẹp của làng quê."
Câu lạc bộ "Trò Kiều Cam Lâm Trang" xã Cổ Đạm đã có hơn 20 năm hoạt động, với 30 thành viên tham gia thường xuyên. Để duy trì hoạt động, các thành viên tự đóng góp kinh phí phục vụ việc luyện tập, chuẩn bị trang phục, đạo cụ và tổ chức biểu diễn.
Chị Hoàng Thị Yến - thành viên câu lạc bộ chia sẻ: “Mấy chục năm gắn bó, trò Kiều đã trở thành một phần trong đời sống của tôi. Loại hình này không chỉ có giá trị nghệ thuật mà còn chứa đựng nhiều giá trị nhân văn sâu sắc. Mỗi lần được cùng các thành viên tập luyện, biểu diễn, tôi lại thấy thêm yêu và trân trọng loại hình nghệ thuật đã gắn bó với quê hương mình.”
Để câu lạc bộ có người kế cận, những thành viên gắn bó lâu năm trực tiếp hướng dẫn người mới, nhất là các bạn trẻ. Từ cách diễn, lời thoại đến từng động tác, kinh nghiệm được tích lũy qua nhiều năm được truyền lại trong mỗi buổi tập. Qua đó, những giá trị văn hóa được các thế hệ gìn giữ tiếp tục được thực hành và trao truyền trong đời sống cộng đồng.
Ông Lê Hồng Biên - Chủ nhiệm Câu lạc bộ "Trò Kiều Cam Lâm Trang" xã Cổ Đạm cho biết: “Trò Kiều được các bạn trẻ đón nhận, đó là điều chúng tôi rất mừng. Có thêm người trẻ tham gia, câu lạc bộ có thêm lực lượng để luyện tập, biểu diễn và tiếp nối hoạt động. Những thành viên gắn bó lâu năm sẽ trực tiếp hướng dẫn từ cách diễn, cách thể hiện đến những kinh nghiệm trong quá trình biểu diễn để các em từng bước nắm được. Chúng tôi mong lớp kế cận tiếp tục thực hành, gìn giữ nghệ thuật trò Kiều tại địa phương.”
Hoạt động của các câu lạc bộ không tách rời đời sống văn hóa ở cơ sở. Khi có những không gian sinh hoạt phù hợp, các thành viên có điều kiện gặp gỡ, luyện tập và đưa những tiết mục văn hóa, văn nghệ đến gần hơn với cộng đồng. Đây cũng là nền tảng để các hoạt động văn hóa quần chúng được tổ chức thường xuyên, gắn với nhu cầu thực tế của người dân.
Bà Hà Thị Hồng Trang - Phó Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội, UBND xã Cẩm Bình cho biết: “Khi các câu lạc bộ có nhu cầu sinh hoạt, luyện tập, xã sẽ tạo điều kiện về địa điểm và cơ sở vật chất trong khả năng của địa phương. Chúng tôi cũng phối hợp với các thôn để bố trí thời gian, địa điểm phù hợp, giúp các thành viên thuận lợi hơn trong quá trình tập luyện. Những dịp địa phương tổ chức các chương trình văn hóa, văn nghệ, các câu lạc bộ cũng được tạo điều kiện tham gia biểu diễn. Đây là cách để hoạt động của các câu lạc bộ được duy trì ổn định hơn”.
Theo Sở VH-TT&DL Hà Tĩnh, toàn tỉnh hiện có 209 câu lạc bộ dân ca ví, giặm và hơn 3.000 câu lạc bộ văn nghệ, thể thao ở xã, thôn đang duy trì hoạt động. Các câu lạc bộ được tổ chức phù hợp với điều kiện, nhu cầu sinh hoạt của từng địa bàn, tạo môi trường để người dân gặp gỡ, luyện tập, giao lưu các hoạt động cộng đồng. Đây cũng là những không gian sinh hoạt chung để người dân có trách nhiệm và vun đắp nếp sống văn hóa, củng cố tinh thần đoàn kết, thúc đẩy phát triển các phong trào ở địa phương.
Các câu lạc bộ văn hóa - văn nghệ, thể thao ở cơ sở đang phát huy vai trò quan trọng trong xây dựng đời sống văn hóa. Không chỉ tạo sân chơi lành mạnh, đáp ứng nhu cầu hưởng thụ văn hóa của Nhân dân, nhiều câu lạc bộ còn góp phần bảo tồn các loại hình văn hóa truyền thống, tăng cường sự gắn kết cộng đồng. Thông qua hoạt động của các câu lạc bộ, nhiều giá trị văn hóa được trao truyền giữa các thế hệ, tạo sức sống bền vững cho phong trào văn hóa ở cơ sở.
