Ngày 29/4, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Huy Thành và đại diện lãnh đạo các sở, ngành đi khảo sát các mô hình, cơ sở xử lý chất thải rắn sinh hoạt (CTRSH) để hoàn thiện Đề án tăng cường năng lực phân loại, thu gom, vận chuyển và xử lý CTRSH trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2026–2030.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Huy Thành cùng đoàn công tác đã đến khảo sát tại các lò đốt rác thải ở các xã: Thạch Lạc, Cổ Đạm, Tiên Điền, Hương Sơn, Thượng Đức, Hương Phố; bãi chôn lấp rác thải tại phường Nam Hồng Lĩnh và xã Sơn Tây; Nhà máy Xử lý chất thải rắn tại xã Can Lộc.
Qua kiểm tra thực tế cho thấy, hiện nay, các cơ sở xử lý rác thải nêu trên đóng vai trò quan trọng trong xử lý CTRSH cho các địa phương. Tuy nhiên, do nhiều nguyên nhân nên các cơ sở chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Hầu hết các lò đốt độc lập đang sử dụng hệ thống máy móc xuống cấp, công nghệ lạc hậu nên hoạt động cầm chừng.
Các bãi chôn lấp rác thải ở phường Nam Hồng Lĩnh và xã Sơn Tây đã quá niên hạn sử dụng, lượng rác quá tải, tiềm ẩn nguy cơ ô nhiễm môi trường nghiêm trọng.
Tại các điểm khảo sát, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Huy Thành ghi nhận các ý kiến, kiến nghị, đồng thời yêu cầu các sở, ngành, địa phương liên quan tiếp thu và tập trung tháo gỡ khó khăn, vướng mắc để làm cơ sở xây dựng Đề án tăng cường năng lực phân loại, thu gom, vận chuyển và xử lý CTRSH trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2026–2030 sát thực tiễn, có tính khả thi cao.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh cũng yêu cầu các cấp, ngành chú trọng giải quyết các vấn đề bức thiết như: nâng cấp, mở rộng hệ thống dây chuyền, đổi mới công nghệ; tập trung xử lý sớm lượng rác còn tồn đọng, tránh nguy cơ ô nhiễm; không để xảy ra tình trạng chôn lấp rác thải sai quy trình, không đúng quy hoạch; ngăn chặn các doanh nghiệp, HTX sử dụng mặt bằng của các khu xử lý rác thải vào mục đích khác khi chưa được UBND tỉnh cho phép.
Nghiên cứu phương án nâng cấp 2 bãi chôn lấp ở phường Nam Hồng Lĩnh và xã Sơn Tây; xử lý sớm các vấn đề có liên quan đến lò đốt rác thải ở xã Thượng Đức để đưa vào hoạt động; tuyên truyền, khuyến khích Nhân dân phân loại rác tại nguồn; liên kết tìm đầu ra cho các sản phẩm sau khi tái chế…
Lò đốt rác thải của Công ty CP Bình Minh Vina Green (xã Thạch Lạc) hoạt động từ tháng 10/2020, hiện đang tiếp nhận và xử lý 30 tấn CTRSH mỗi ngày cho 8 xã thuộc huyện Thạch Hà cũ. Cơ sở này đang có nhu cầu mở rộng dây chuyền, đổi mới công nghệ hiện đại hơn.
Lò đốt rác thải của HTX Tân Phát (xã Cổ Đạm) có công suất thiết kế khoảng 36 tấn/ngày. Tuy nhiên, do xây dựng đã lâu, dây chuyền lạc hậu, bị ảnh hưởng bởi mưa bão… nên công suất chỉ đạt khoảng 11 tấn/ngày. Tại đây thường xuyên xảy ra tình trạng quá tải.
Lò đốt rác thải của Công ty CP Lam Sơn Nghi Xuân (xã Tiên Điền) đã hoạt động 10 năm. Hiện cơ sở này đang tạm ngừng hoạt động để sửa chữa, cải tạo lò đốt và băng tải phân loại rác. Lượng rác tồn đọng trong khuôn viên rất nhiều, nguy cơ ô nhiễm môi trường.
Lò đốt rác thải xã Hương Sơn hoạt động từ năm 2018, có công suất thiết kế 14,4 tấn/ngày nhưng thực tế chỉ đạt 9,5 tấn/ngày. Từ tháng 7/2025 đến nay, lò đốt rác hư hỏng nên phải dừng hoạt động. Hiện rác thải tồn đọng nhiều, môi trường khu xử lý bị ô nhiễm.
Lò đốt rác xã Thượng Đức mới đi vào hoạt động từ năm 2024 nhưng hiện đã ngừng hoạt động, dây chuyền hư hỏng, cơ sở xuống cấp... khiến các địa phương gặp khó khăn trong công tác xử lý rác.
Lò đốt rác xã Hương Phố được đưa vào sử dụng từ tháng 11/2023, có công suất thiết kế 24 tấn/ngày, xử lý rác cho các xã: Hương Đô, Hà Linh, Phúc Trạch, Hương Bình, Hương Phố, Hương Khê và Hương Xuân. Hiện lò đốt đang hoạt động khá tốt với công suất khoảng 19 tấn/ngày.
Nhà máy xử lý CTRSH tại xã Can Lộc đi vào hoạt động từ cuối năm 2019 và đang vận hành khá hiệu quả. Hiện cơ sở này vượt công suất thiết kế gần 5 tấn/ngày (đạt gần 45 tấn/ngày).